Wstęp: działania niepożądane lornoksykamu
Lornoksykam (Lornoxicamum) jest stosunkowo często przepisywanym lekiem przeciwbólowym i przeciwzapalnym z grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ). Tak jak inne leki z tej grupy, może powodować zarówno łagodne, jak i poważniejsze działania niepożądane. Najczęściej występują one ze strony układu pokarmowego, jednak skutki uboczne mogą dotyczyć także innych narządów, takich jak wątroba, nerki czy układ krwiotwórczy1234. Częstość i rodzaj objawów ubocznych zależą od wielu czynników: dawki leku, długości stosowania, wieku pacjenta, a także od obecności innych chorób i stosowania dodatkowych leków. Działania niepożądane nie pojawiają się u każdego pacjenta, ale zawsze warto znać ich możliwy zakres. Lekarz, zalecając stosowanie lornoksykamu, zawsze bierze pod uwagę zarówno korzyści, jak i potencjalne ryzyko1.
Działania niepożądane lornoksykamu według częstości występowania
Profil działań niepożądanych lornoksykamu jest zbliżony do innych NLPZ. Około 20% pacjentów leczonych lornoksykamem może doświadczyć objawów niepożądanych, przy czym najczęstsze są dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego1234. Objawy mogą różnić się w zależności od indywidualnych cech pacjenta, dawki, czasu stosowania, drogi podania i innych czynników.
Bardzo często (≥1/10)
- Nie odnotowano działań niepożądanych występujących bardzo często dla lornoksykamu w badaniach klinicznych5.
Często (≥1/100, <1/10)
- Nudności – mogą objawiać się uczuciem mdłości, zwykle ustępują samoistnie lub po zmniejszeniu dawki16.
- Bóle brzucha – uczucie dyskomfortu w jamie brzusznej, czasem towarzyszące innym objawom pokarmowym1.
- Dyspepsja (niestrawność) – może obejmować zgagę, uczucie pełności, bóle w nadbrzuszu1.
- Biegunka – częstsze i luźniejsze stolce1.
- Wymioty – nie zawsze wymagają odstawienia leku, ale powinny być zgłoszone lekarzowi1.
- Łagodne, przemijające bóle głowy – zwykle ustępują samoistnie7.
- Zawroty głowy – mogą być krótkotrwałe i przemijające7.
Niezbyt często (≥1/1000, <1/100)
- Jadłowstręt, zmiany masy ciała5.
- Bezsenność, depresja7.
- Zapalenie spojówek, szum w uszach, zawroty głowy (związane z uchem), nagłe zaczerwienienie skóry7.
- Kołatania serca, częstoskurcz, obrzęk, niewydolność serca7.
- Nieżyt nosa7.
- Zaparcia, wzdęcia, odbijania, suchość w jamie ustnej, zapalenie błony śluzowej żołądka, wrzód żołądka, ból nadbrzusza, wrzód dwunastnicy, owrzodzenie błony śluzowej jamy ustnej8.
- Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (ALT, AST)8.
- Osutka, świąd, nadmierne pocenie się, wysypka rumieniowa, pokrzywka, łysienie8.
- Bóle stawów9.
- Złe samopoczucie, obrzęk twarzy9.
Rzadko (≥1/10 000, <1/1000)
- Zapalenie gardła5.
- Niedokrwistość, małopłytkowość, leukopenia, wydłużenie czasu krwawienia5.
- Nadwrażliwość (alergia)5.
- Splątanie, zdenerwowanie, pobudzenie, senność, parestezje (uczucie mrowienia), zaburzenia smaku, drżenia, migrena7.
- Zaburzenia widzenia7.
- Nadciśnienie tętnicze, uderzenia gorąca, krwotok, krwiak7.
- Duszność, kaszel, skurcz oskrzeli7.
- Smoliste stolce, krwawe wymioty, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie błony śluzowej przełyku, refluks żołądkowo-przełykowy, trudności w przełykaniu, aftowe zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie języka, perforacja owrzodzenia trawiennego8.
- Zaburzenia czynności wątroby8.
- Zapalenie skóry, plamica8.
- Bóle kości, kurcze i bóle mięśni9.
- Nocne oddawanie moczu, zaburzenia oddawania moczu, zwiększenie stężenia azotu pozabiałkowego i kreatyniny we krwi9.
- Osłabienie9.
Bardzo rzadko (<1/10 000)
- Wybroczyny krwawe5.
- Uszkodzenie komórek wątrobowych8.
- Reakcje pęcherzowe i przebiegające z obrzękiem, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna epidermoliza naskórka – bardzo poważne zmiany skórne wymagające natychmiastowej pomocy medycznej8.
Działania niepożądane o nieznanej częstości
- W dostępnych źródłach nie odnotowano działań niepożądanych o nieznanej częstości występowania dla lornoksykamu5.
Możliwość zgłaszania działań niepożądanych
Każde podejrzenie działania niepożądanego po zastosowaniu lornoksykamu warto zgłosić do Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (URPL) lub bezpośrednio do producenta leku. Dzięki temu możliwe jest lepsze monitorowanie bezpieczeństwa stosowania tego leku oraz ochrona zdrowia wszystkich pacjentów1.
- Działania niepożądane mogą pojawić się zarówno na początku, jak i podczas długotrwałego stosowania leku.
- Niektóre skutki uboczne (np. nudności, bóle brzucha, biegunka) są zwykle łagodne, ale inne – jak powikłania żołądkowo-jelitowe czy reakcje alergiczne – mogą wymagać pilnej konsultacji lekarskiej.
- Objawy uboczne mogą być bardziej nasilone u osób starszych oraz u pacjentów z chorobami przewlekłymi.
- W przypadku wystąpienia niepokojących objawów należy poinformować o nich lekarza, nawet jeśli wydają się mało istotne.
Podsumowanie: lornoksykam – skuteczność a bezpieczeństwo stosowania
Stosowanie lornoksykamu wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych, które najczęściej dotyczą przewodu pokarmowego, ale mogą dotyczyć także innych narządów. Większość objawów ubocznych jest łagodna i przemijająca, jednak niektóre mogą być poważne, zwłaszcza u osób starszych lub przy długotrwałym stosowaniu. Lekarz zawsze ocenia korzyści i ryzyko terapii, a pacjent powinien być świadomy możliwych skutków ubocznych i zgłaszać wszelkie niepokojące objawy. Prawidłowa obserwacja organizmu podczas stosowania lornoksykamu pozwala na szybkie reagowanie w przypadku pojawienia się poważniejszych działań niepożądanych18.
Tabela działań niepożądanych lornoksykamu według układów narządowych i częstości
| Układ narządowy | Bardzo często | Często | Niezbyt często | Rzadko | Bardzo rzadko | Częstość nieznana |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Pokarmowy | – | Nudności, bóle brzucha, dyspepsja, biegunka, wymioty | Zaparcia, wzdęcia, odbijania, suchość w jamie ustnej, zapalenie błony śluzowej żołądka, wrzód żołądka, ból nadbrzusza, wrzód dwunastnicy, owrzodzenie błony śluzowej jamy ustnej | Smoliste stolce, krwawe wymioty, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie błony śluzowej przełyku, refluks, trudności w przełykaniu, aftowe zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie języka, perforacja owrzodzenia trawiennego | – | – |
| Skóra i tkanka podskórna | – | – | Osutka, świąd, nadmierne pocenie się, wysypka rumieniowa, pokrzywka, łysienie | Zapalenie skóry, plamica | Reakcje pęcherzowe, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna epidermoliza naskórka | – |
| Układ nerwowy | – | Bóle głowy, zawroty głowy | – | Senność, parestezje, zaburzenia smaku, drżenia, migrena | – | – |
| Serce i naczynia | – | – | Kołatania serca, częstoskurcz, obrzęk, niewydolność serca, nagłe zaczerwienienie skóry, obrzęk | Nadciśnienie tętnicze, uderzenia gorąca, krwotok, krwiak | – | – |
| Układ krwiotwórczy | – | – | – | Niedokrwistość, małopłytkowość, leukopenia, wydłużenie czasu krwawienia | Wybroczyny krwawe | – |
| Wątroba i drogi żółciowe | – | – | Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (ALT, AST) | Zaburzenia czynności wątroby | Uszkodzenie komórek wątrobowych | – |
| Nerki i drogi moczowe | – | – | – | Nocne oddawanie moczu, zaburzenia oddawania moczu, zwiększenie stężenia azotu pozabiałkowego i kreatyniny | – | – |
| Układ oddechowy | – | – | Nieżyt nosa | Duszność, kaszel, skurcz oskrzeli | – | – |
| Mięśnie i stawy | – | – | Bóle stawów | Bóle kości, kurcze i bóle mięśni | – | – |
| Ogólne i miejscowe | – | – | Złe samopoczucie, obrzęk twarzy | Osłabienie | – | – |


















