Dawkowanie linagliptyny – podstawowe informacje
Linagliptyna (Linagliptinum) to lek stosowany u dorosłych z cukrzycą typu 2 w celu poprawy kontroli poziomu cukru we krwi, najczęściej jako uzupełnienie diety i aktywności fizycznej123. Może być podawana samodzielnie lub w połączeniu z innymi lekami przeciwcukrzycowymi, takimi jak metformina, insulina, pochodne sulfonylomocznika czy empagliflozyna145.
Standardowa dawka i sposób podawania
- Najczęściej stosowana dawka linagliptyny to 5 mg raz na dobę6789.
- Tabletki można przyjmować niezależnie od posiłków, o dowolnej porze dnia1011.
- W przypadku pominięcia dawki, należy ją przyjąć możliwie jak najszybciej po przypomnieniu sobie o tym, ale nie wolno przyjmować podwójnej dawki tego samego dnia1011.
Dawkowanie w preparatach złożonych
- W preparatach zawierających linagliptynę i metforminę (np. w tabletkach 2,5 mg linagliptyny + 850 mg lub 1000 mg metforminy), zalecana dawka linagliptyny to 2,5 mg dwa razy na dobę (łącznie 5 mg na dobę)12131415.
- Tabletkę należy przyjmować z posiłkiem, aby zmniejszyć ryzyko działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego, głównie ze względu na obecność metforminy1617.
- Dawkę metforminy dobiera się indywidualnie, w zależności od dotychczasowego leczenia i tolerancji leku przez pacjenta12131415.
Linagliptyna w połączeniu z empagliflozyną
- W preparatach złożonych (empagliflozyna + linagliptyna), linagliptyna jest zawsze podawana w dawce 5 mg raz na dobę1819.
- Preparat przyjmuje się doustnie, niezależnie od posiłków, najlepiej o stałej porze2021.
- Jeśli linagliptyna jest dodawana do metforminy, należy kontynuować dotychczasową dawkę metforminy.
- W przypadku terapii skojarzonej z pochodną sulfonylomocznika lub insuliną może być konieczne zmniejszenie dawki pochodnej sulfonylomocznika lub insuliny, aby ograniczyć ryzyko hipoglikemii (zbyt niskiego poziomu cukru we krwi)62218.
- Nie należy samodzielnie zmieniać dawek leków – decyzje o modyfikacji leczenia podejmuje lekarz.
Dawkowanie linagliptyny w szczególnych grupach pacjentów
Dzieci i młodzież
- Nie zaleca się stosowania linagliptyny u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat – nie określono skuteczności ani bezpieczeństwa w tej grupie wiekowej10162011232417.
Osoby w podeszłym wieku
- Nie jest konieczna modyfikacja dawki linagliptyny ze względu na wiek6252078.
- W przypadku stosowania linagliptyny z metforminą, należy monitorować czynność nerek, szczególnie u osób starszych, ponieważ metformina jest wydalana przez nerki2526.
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek
- W przypadku stosowania samej linagliptyny, nie jest wymagane dostosowanie dawki u osób z niewydolnością nerek, niezależnie od stopnia zaburzenia czynności nerek6789.
- W preparatach złożonych z metforminą, dawkowanie metforminy musi być dostosowane do wartości GFR (filtracji kłębuszkowej):
- GFR ≥ 60 ml/min – można stosować maksymalnie 3000 mg metforminy na dobę2728.
- GFR 45–59 ml/min – maksymalna dawka metforminy to 2000 mg na dobę, a dawka początkowa nie większa niż połowa tej wartości2728.
- GFR 30–44 ml/min – maksymalna dawka metforminy to 1000 mg na dobę, a dawka początkowa nie większa niż połowa tej wartości2728.
- GFR < 30 ml/min – metformina jest przeciwwskazana, ale linagliptynę można stosować bez zmiany dawki2728.
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby
- W monoterapii linagliptyną nie jest konieczna modyfikacja dawki, ale doświadczenie kliniczne u tych pacjentów jest ograniczone6789.
- Preparaty złożone linagliptyny z metforminą nie są zalecane u osób z zaburzeniami czynności wątroby ze względu na ryzyko związane z metforminą1617.
Kobiety w ciąży i karmiące piersią
- Brak wystarczających danych dotyczących stosowania linagliptyny w ciąży oraz w okresie karmienia piersią – nie zaleca się jej stosowania w tych grupach2930.
- Linagliptyna jest bezpieczna i skuteczna u dorosłych z cukrzycą typu 2, także u osób starszych i z niewydolnością nerek.
- Nie jest zalecana dla dzieci i młodzieży, a także kobiet w ciąży i karmiących piersią.
- W połączeniach z innymi lekami należy kontrolować ryzyko hipoglikemii oraz monitorować czynność nerek i wątroby.
- W przypadku przedawkowania, nawet bardzo wysokie dawki były dobrze tolerowane, ale należy zastosować standardowe środki ostrożności313233.
Zmiany dawkowania w zależności od wskazania
Dawkowanie linagliptyny nie zależy od wskazania – zarówno w monoterapii, jak i w leczeniu skojarzonym z innymi lekami przeciwcukrzycowymi, zalecana jest ta sama dawka 5 mg raz na dobę (lub 2,5 mg dwa razy na dobę w przypadku preparatów złożonych z metforminą)61218.
Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania
- Maksymalna zalecana dawka linagliptyny to 5 mg na dobę61218.
- W badaniach klinicznych nawet dawki do 600 mg były dobrze tolerowane, jednak nie należy przekraczać dawki zalecanej3132.
- W razie przedawkowania zaleca się standardowe postępowanie wspomagające – usunięcie niewchłoniętego leku z przewodu pokarmowego, obserwację kliniczną i leczenie objawowe3132.
Podsumowanie – linagliptyna w różnych grupach pacjentów
| Grupa pacjentów | Schemat dawkowania |
|---|---|
| Dorośli (monoterapia lub w połączeniu z innymi lekami) | 5 mg raz na dobę doustnie lub 2,5 mg dwa razy na dobę (w preparatach złożonych z metforminą)612 |
| Dzieci i młodzież | Nie zaleca się stosowania1016 |
| Osoby w podeszłym wieku | Brak konieczności modyfikacji dawki, ale należy monitorować czynność nerek przy stosowaniu metforminy625 |
| Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek | Brak konieczności modyfikacji dawki linagliptyny; dawkowanie metforminy zależy od GFR627 |
| Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby | Brak konieczności modyfikacji dawki linagliptyny, preparaty złożone z metforminą – niezalecane616 |
| Kobiety w ciąży i karmiące piersią | Nie zaleca się stosowania2930 |


















