Dawkowanie linagliptyny – podstawowe informacje

Linagliptyna (Linagliptinum) to lek stosowany u dorosłych z cukrzycą typu 2 w celu poprawy kontroli poziomu cukru we krwi, najczęściej jako uzupełnienie diety i aktywności fizycznej123. Może być podawana samodzielnie lub w połączeniu z innymi lekami przeciwcukrzycowymi, takimi jak metformina, insulina, pochodne sulfonylomocznika czy empagliflozyna145.

Standardowa dawka i sposób podawania

  • Najczęściej stosowana dawka linagliptyny to 5 mg raz na dobę6789.
  • Tabletki można przyjmować niezależnie od posiłków, o dowolnej porze dnia1011.
  • W przypadku pominięcia dawki, należy ją przyjąć możliwie jak najszybciej po przypomnieniu sobie o tym, ale nie wolno przyjmować podwójnej dawki tego samego dnia1011.

Dawkowanie w preparatach złożonych

  • W preparatach zawierających linagliptynę i metforminę (np. w tabletkach 2,5 mg linagliptyny + 850 mg lub 1000 mg metforminy), zalecana dawka linagliptyny to 2,5 mg dwa razy na dobę (łącznie 5 mg na dobę)12131415.
  • Tabletkę należy przyjmować z posiłkiem, aby zmniejszyć ryzyko działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego, głównie ze względu na obecność metforminy1617.
  • Dawkę metforminy dobiera się indywidualnie, w zależności od dotychczasowego leczenia i tolerancji leku przez pacjenta12131415.

Linagliptyna w połączeniu z empagliflozyną

  • W preparatach złożonych (empagliflozyna + linagliptyna), linagliptyna jest zawsze podawana w dawce 5 mg raz na dobę1819.
  • Preparat przyjmuje się doustnie, niezależnie od posiłków, najlepiej o stałej porze2021.
Ważne dla pacjentów stosujących linagliptynę z innymi lekami:

  • Jeśli linagliptyna jest dodawana do metforminy, należy kontynuować dotychczasową dawkę metforminy.
  • W przypadku terapii skojarzonej z pochodną sulfonylomocznika lub insuliną może być konieczne zmniejszenie dawki pochodnej sulfonylomocznika lub insuliny, aby ograniczyć ryzyko hipoglikemii (zbyt niskiego poziomu cukru we krwi)62218.
  • Nie należy samodzielnie zmieniać dawek leków – decyzje o modyfikacji leczenia podejmuje lekarz.

Dawkowanie linagliptyny w szczególnych grupach pacjentów

Dzieci i młodzież

  • Nie zaleca się stosowania linagliptyny u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat – nie określono skuteczności ani bezpieczeństwa w tej grupie wiekowej10162011232417.

Osoby w podeszłym wieku

  • Nie jest konieczna modyfikacja dawki linagliptyny ze względu na wiek6252078.
  • W przypadku stosowania linagliptyny z metforminą, należy monitorować czynność nerek, szczególnie u osób starszych, ponieważ metformina jest wydalana przez nerki2526.

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

  • W przypadku stosowania samej linagliptyny, nie jest wymagane dostosowanie dawki u osób z niewydolnością nerek, niezależnie od stopnia zaburzenia czynności nerek6789.
  • W preparatach złożonych z metforminą, dawkowanie metforminy musi być dostosowane do wartości GFR (filtracji kłębuszkowej):
    • GFR ≥ 60 ml/min – można stosować maksymalnie 3000 mg metforminy na dobę2728.
    • GFR 45–59 ml/min – maksymalna dawka metforminy to 2000 mg na dobę, a dawka początkowa nie większa niż połowa tej wartości2728.
    • GFR 30–44 ml/min – maksymalna dawka metforminy to 1000 mg na dobę, a dawka początkowa nie większa niż połowa tej wartości2728.
    • GFR < 30 ml/min – metformina jest przeciwwskazana, ale linagliptynę można stosować bez zmiany dawki2728.

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

  • W monoterapii linagliptyną nie jest konieczna modyfikacja dawki, ale doświadczenie kliniczne u tych pacjentów jest ograniczone6789.
  • Preparaty złożone linagliptyny z metforminą nie są zalecane u osób z zaburzeniami czynności wątroby ze względu na ryzyko związane z metforminą1617.

Kobiety w ciąży i karmiące piersią

  • Brak wystarczających danych dotyczących stosowania linagliptyny w ciąży oraz w okresie karmienia piersią – nie zaleca się jej stosowania w tych grupach2930.
Bezpieczeństwo dawkowania linagliptyny:

  • Linagliptyna jest bezpieczna i skuteczna u dorosłych z cukrzycą typu 2, także u osób starszych i z niewydolnością nerek.
  • Nie jest zalecana dla dzieci i młodzieży, a także kobiet w ciąży i karmiących piersią.
  • W połączeniach z innymi lekami należy kontrolować ryzyko hipoglikemii oraz monitorować czynność nerek i wątroby.
  • W przypadku przedawkowania, nawet bardzo wysokie dawki były dobrze tolerowane, ale należy zastosować standardowe środki ostrożności313233.

Zmiany dawkowania w zależności od wskazania

Dawkowanie linagliptyny nie zależy od wskazania – zarówno w monoterapii, jak i w leczeniu skojarzonym z innymi lekami przeciwcukrzycowymi, zalecana jest ta sama dawka 5 mg raz na dobę (lub 2,5 mg dwa razy na dobę w przypadku preparatów złożonych z metforminą)61218.

Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania

  • Maksymalna zalecana dawka linagliptyny to 5 mg na dobę61218.
  • W badaniach klinicznych nawet dawki do 600 mg były dobrze tolerowane, jednak nie należy przekraczać dawki zalecanej3132.
  • W razie przedawkowania zaleca się standardowe postępowanie wspomagające – usunięcie niewchłoniętego leku z przewodu pokarmowego, obserwację kliniczną i leczenie objawowe3132.

Podsumowanie – linagliptyna w różnych grupach pacjentów

Grupa pacjentów Schemat dawkowania
Dorośli (monoterapia lub w połączeniu z innymi lekami) 5 mg raz na dobę doustnie lub 2,5 mg dwa razy na dobę (w preparatach złożonych z metforminą)612
Dzieci i młodzież Nie zaleca się stosowania1016
Osoby w podeszłym wieku Brak konieczności modyfikacji dawki, ale należy monitorować czynność nerek przy stosowaniu metforminy625
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek Brak konieczności modyfikacji dawki linagliptyny; dawkowanie metforminy zależy od GFR627
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby Brak konieczności modyfikacji dawki linagliptyny, preparaty złożone z metforminą – niezalecane616
Kobiety w ciąży i karmiące piersią Nie zaleca się stosowania2930

Pytania i odpowiedzi

Jakie jest standardowe dawkowanie linagliptyny u dorosłych?

Zalecana dawka linagliptyny u dorosłych to 5 mg raz na dobę, niezależnie od posiłków.6

Czy linagliptynę można stosować u osób z niewydolnością nerek?

Tak, nie ma potrzeby modyfikowania dawki linagliptyny u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek.6

Jak dawkować linagliptynę w połączeniu z metforminą?

W preparatach złożonych z metforminą zalecane jest 2,5 mg linagliptyny dwa razy na dobę, razem z metforminą w odpowiedniej dawce.14

Czy linagliptyna jest odpowiednia dla dzieci i młodzieży?

Nie, nie zaleca się stosowania linagliptyny u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat.10

Czy konieczne jest dostosowanie dawki linagliptyny u osób starszych?

Nie, dawka linagliptyny nie wymaga modyfikacji ze względu na wiek pacjenta.6