Działania niepożądane lenalidomidu – co warto wiedzieć?
Lenalidomid, choć skuteczny w leczeniu wielu chorób, może wywoływać różne działania niepożądane. Ich liczba i nasilenie zależą od wielu czynników, takich jak droga podania, postać leku, dawka, czas stosowania oraz indywidualne cechy pacjenta, w tym wiek i stan zdrowia123. Działania niepożądane nie występują u każdego, jednak ich ryzyko zawsze trzeba brać pod uwagę, rozważając korzyści i potencjalne zagrożenia terapii.
Warto podkreślić, że profil bezpieczeństwa lenalidomidu różni się w zależności od tego, czy lek jest stosowany samodzielnie, czy w połączeniu z innymi lekami, jak bortezomib czy deksametazon45. Ponadto, pacjenci z różnymi schorzeniami, takimi jak szpiczak mnogi, zespoły mielodysplastyczne czy chłoniaki, mogą doświadczać nieco innych skutków ubocznych.
Najczęstsze działania niepożądane
Do najczęściej występujących działań niepożądanych lenalidomidu należą:
- Neutropenia – zmniejszenie liczby białych krwinek, co zwiększa ryzyko zakażeń; częstość bardzo wysoka, sięgająca nawet 80% u pacjentów poddawanych leczeniu podtrzymującemu po przeszczepie szpiku7.
- Trombocytopenia – obniżenie liczby płytek krwi, co może prowadzić do krwawień; częstość także bardzo wysoka7.
- Biegunka, zaparcia, nudności, wymioty – dolegliwości ze strony układu pokarmowego występują bardzo często i mogą utrudniać codzienne funkcjonowanie7.
- Wysypka i świąd – reakcje skórne są częste i mogą przyjmować różne postaci, od łagodnych wysypek po ciężkie reakcje alergiczne7.
- Zmęczenie i osłabienie (astenia) – bardzo częste, mogą utrzymywać się przez cały czas leczenia7.
- Infekcje – ze względu na obniżoną odporność, pacjenci mogą częściej chorować na infekcje, w tym zapalenie płuc i zakażenia dróg oddechowych7.
- Neuropatia obwodowa – objawia się mrowieniem, drętwieniem lub bólem kończyn; występuje często szczególnie przy łączeniu lenalidomidu z innymi lekami4.
Działania niepożądane o niższej częstości występowania
Rzadziej mogą pojawić się takie skutki jak:
- Problemy z wątrobą, w tym nieprawidłowe wyniki badań czynnościowych czy nawet niewydolność wątroby8.
- Reakcje alergiczne, w tym obrzęk naczynioruchowy i reakcje anafilaktyczne9.
- Uszkodzenie nerek, czasami zagrażające życiu10.
- Rzadkie, ale poważne reakcje skórne, takie jak zespół Stevens-Johnsona czy toksyczna martwica naskórka9.
- Zaburzenia rytmu serca, w tym migotanie przedsionków i zawał mięśnia sercowego, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka11.
Możliwość zgłaszania działań niepożądanych
Każde działanie niepożądane, które pojawi się podczas stosowania lenalidomidu, powinno być zgłaszane do odpowiednich instytucji, takich jak Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (URPL) lub bezpośrednio do producenta leku13. Pozwala to na ciągłe monitorowanie bezpieczeństwa leku i wprowadzanie ewentualnych zmian w jego stosowaniu.
Działania niepożądane lenalidomidu – podsumowanie
Lenalidomid jest lekiem o szerokim zastosowaniu, ale jak każdy lek może powodować działania niepożądane, które różnią się w zależności od wielu czynników, takich jak postać leku, dawka, droga podania i stan zdrowia pacjenta. Najczęściej występujące skutki uboczne to zmiany w układzie krwiotwórczym (neutropenia, trombocytopenia), dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, zmęczenie, wysypki oraz infekcje. Niektóre działania niepożądane mogą być poważne i wymagają stałej kontroli medycznej.
Ważne jest, aby pacjenci byli świadomi możliwych skutków ubocznych i niezwłocznie informowali o nich swojego lekarza. Zgłaszanie działań niepożądanych pomaga również w poprawie bezpieczeństwa stosowania leku w przyszłości13.


















