Lakozamid – charakterystyka działań niepożądanych

Lakozamid (Lacosamidum) jest lekiem stosowanym przede wszystkim w leczeniu padaczki. Działania niepożądane są naturalną częścią stosowania każdego leku, jednak nie u każdego pacjenta muszą się pojawić12. W przypadku lakozamidu zgłaszano zarówno objawy łagodne, jak i poważniejsze, przy czym większość z nich ma umiarkowane nasilenie i przemija samoistnie lub po dostosowaniu dawki. Częstość i nasilenie działań niepożądanych mogą się różnić w zależności od postaci leku (tabletki, syrop, roztwór do infuzji), drogi podania, dawki, czasu stosowania, wieku pacjenta czy innych przyjmowanych leków13.

Najczęściej obserwowane działania niepożądane to zawroty głowy, ból głowy, nudności oraz podwójne widzenie. Objawy te są zwykle łagodne lub umiarkowane i mogą być zależne od dawki. W przypadku nasilonych objawów pomocne może być zmniejszenie dawki leku12. Warto pamiętać, że korzyści ze stosowania lakozamidu powinny przewyższać potencjalne ryzyko, dlatego decyzja o terapii powinna być zawsze indywidualna.

Profil działań niepożądanych lakozamidu jest podobny u dorosłych i dzieci, choć u najmłodszych niektóre objawy mogą występować częściej4. U osób starszych niektóre działania, takie jak upadki, biegunka czy drżenie, mogą być nieco częstsze5.

Najczęstsze działania niepożądane (bardzo często, ≥1/10)

  • Zawroty głowy (pochodzenia ośrodkowego) – są najczęstszym objawem, mogą wystąpić już na początku leczenia lub po zwiększeniu dawki. Zazwyczaj ustępują samoistnie lub po zmniejszeniu dawki12.
  • Ból głowy – może pojawiać się na różnych etapach leczenia, ale najczęściej ma charakter łagodny1.
  • Nudności – dolegliwość ze strony przewodu pokarmowego, zwykle ustępuje po kilku dniach terapii1.
  • Podwójne widzenie – objaw ze strony narządu wzroku, który najczęściej ustępuje po dostosowaniu dawki1.
  • Senność – u dzieci i młodzieży może występować częściej niż u dorosłych, wpływając na koncentrację i aktywność w ciągu dnia4.

Działania niepożądane występujące często (≥1/100 do <1/10)

  • Wymioty, zaparcia, wzdęcia, niestrawność, suchość w jamie ustnej, biegunka – dolegliwości żołądkowo-jelitowe, które mogą pojawiać się w trakcie leczenia, zwykle mają charakter łagodny6.
  • Senność, drżenie, oczopląs, zaburzenia równowagi, ataksja (niezborność ruchów), zaburzenia pamięci i uwagi, parestezje – objawy ze strony układu nerwowego, często przemijają z czasem lub po zmniejszeniu dawki6.
  • Niewyraźne widzenie – przemijające zaburzenia wzroku6.
  • Świąd, wysypka – zmiany skórne, które mogą mieć różny charakter i nasilenie6.
  • Depresja, stany splątania, bezsenność – objawy ze strony psychiki, szczególnie istotne u osób z wcześniejszymi problemami emocjonalnymi6.
  • Bolesne skurcze mięśni – mogą pojawić się u niektórych pacjentów6.
  • Zaburzenia chodu, osłabienie, zmęczenie, drażliwość, uczucie upojenia alkoholowego – objawy ogólne, które mogą wpłynąć na codzienne funkcjonowanie6.
  • Upadki, stłuczenia, uszkodzenia skóry – szczególnie u osób starszych, mogą wynikać z zaburzeń równowagi lub senności5.
Ważne: U dzieci i młodzieży, oprócz typowych działań niepożądanych lakozamidu, mogą pojawić się dodatkowe objawy, takie jak gorączka, zapalenie nosogardła, zapalenie gardła, osłabienie apetytu, nietypowe zachowanie i letarg. Senność występuje u nich częściej niż u dorosłych. Stosowanie lakozamidu u dzieci poniżej 2 lat nie jest zalecane ze względu na brak wystarczających danych na temat bezpieczeństwa4.

Działania niepożądane występujące niezbyt często (≥1/1000 do <1/100)

  • Omdlenia – mogą pojawić się u niewielkiej liczby pacjentów, zwłaszcza przy stosowaniu dużych dawek lub u osób z chorobami serca7.
  • Zaburzenia koordynacji ruchowej, dyskinezy – mogą objawiać się niezgrabnością ruchów lub mimowolnymi ruchami6.
  • Nieprawidłowe wyniki badań czynności wątroby, zwiększona aktywność enzymów wątrobowych – wymagają monitorowania w trakcie leczenia8.
  • Obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka – reakcje alergiczne, które mogą wymagać natychmiastowej interwencji6.
  • Blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, migotanie i trzepotanie przedsionków – zaburzenia rytmu serca, częściej u osób starszych lub z chorobami serca7.

Działania niepożądane o nieznanej częstości lub bardzo rzadkie

  • Agranulocytoza – bardzo poważne powikłanie polegające na znacznym spadku liczby białych krwinek, objawiające się gorączką, infekcjami i ogólnym osłabieniem6.
  • Wysypka polekowa z eozynofilią i objawami narządowymi (zespół DRESS) – groźna reakcja alergiczna, która może zagrażać życiu6.
  • Zespół Stevensa-Johnsona, martwica toksyczno-rozpływna naskórka – ciężkie reakcje skórne, wymagające natychmiastowej pomocy medycznej6.
  • Tachyarytmia komorowa – groźne zaburzenie rytmu serca, wymagające pilnej diagnostyki6.
  • Drgawki – mogą wystąpić pomimo leczenia, zwłaszcza w przypadku przerwania terapii6.

Różnice w działaniach niepożądanych w zależności od postaci i drogi podania

Lakozamid jest dostępny w kilku postaciach: tabletkach powlekanych, syropie oraz roztworze do infuzji. Profil działań niepożądanych jest zbliżony niezależnie od postaci, jednak w przypadku roztworu do infuzji mogą pojawić się miejscowe reakcje, takie jak ból, rumień lub podrażnienie w miejscu podania9. Ponadto, zawroty głowy mogą być częstsze po podaniu dawki nasycającej (dużej jednorazowej dawki na początku leczenia)10.

Działania niepożądane mogą także zależeć od wieku pacjenta – u dzieci częściej obserwuje się senność, a u osób starszych upadki, biegunkę i drżenia5.

Ważne:

  • Działania niepożądane lakozamidu występują u ponad połowy pacjentów, ale w większości są łagodne i ustępują samoistnie.
  • Najczęściej zgłaszane objawy to zawroty głowy, ból głowy, nudności i podwójne widzenie.
  • Ryzyko poważnych działań niepożądanych, takich jak zaburzenia rytmu serca czy reakcje alergiczne, jest niewielkie, ale wymaga szybkiej reakcji w razie ich wystąpienia.
  • W przypadku nasilenia objawów należy skonsultować się z lekarzem, który może zalecić zmianę dawki lub odstawienie leku.

Możliwość zgłaszania działań niepożądanych

Każde podejrzewane działanie niepożądane po zastosowaniu lakozamidu należy zgłosić odpowiednim instytucjom, takim jak Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (URPL) lub producentowi leku. Zgłaszanie objawów pozwala na ciągłe monitorowanie bezpieczeństwa terapii i pomaga w ochronie zdrowia pacjentów11.

Tabela podsumowująca działania niepożądane lakozamidu

Układ narządowy Bardzo często Często Niezbyt często Bardzo rzadko/Częstość nieznana
Układ nerwowy Zawroty głowy, ból głowy, senność Napady miokloniczne, ataksja, zaburzenia równowagi, drżenie, oczopląs, hipestezja, dyzartria, zaburzenia pamięci i uwagi, parestezja Omdlenia, zaburzenia koordynacji, dyskinezy Drgawki
Układ pokarmowy Nudności Wymioty, zaparcia, wzdęcia, niestrawność, suchość w ustach, biegunka
Skóra i tkanka podskórna Świąd, wysypka Obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka Zespół Stevensa-Johnsona, martwica toksyczno-rozpływna naskórka
Serce Blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, migotanie i trzepotanie przedsionków Tachyarytmia komorowa
Psychika Depresja, stany splątania, bezsenność Agresja, pobudzenie, nastrój euforyczny, zaburzenia psychotyczne, próby i myśli samobójcze, omamy
Układ krwiotwórczy Agranulocytoza
Wątroba Nieprawidłowe wyniki badań, zwiększona aktywność enzymów wątrobowych
Mięśnie i stawy Bolesne skurcze mięśni
Ogólne Zaburzenia chodu, osłabienie, zmęczenie, drażliwość, uczucie upojenia alkoholowego, ból lub podrażnienie w miejscu podania (przy infuzji) Rumień (przy infuzji)
Urazy Upadki, stłuczenia, uszkodzenia skóry
Immunologiczne Nadwrażliwość na lek Zespół DRESS (wysypka polekowa z eozynofilią i objawami narządowymi)

61213

Lakozamid – bezpieczeństwo stosowania u różnych grup pacjentów

U dzieci i młodzieży łatwiej o wystąpienie senności, gorączki, infekcji górnych dróg oddechowych oraz nietypowych zachowań. Osoby starsze są bardziej narażone na upadki, biegunkę i drżenia, a także na zaburzenia rytmu serca. W przypadku pojawienia się niepokojących objawów warto skonsultować się z lekarzem prowadzącym, który oceni konieczność dalszego stosowania leku45.

Lakozamid – działania niepożądane, na które warto zwrócić szczególną uwagę

Lakozamid, mimo że jest lekiem nowoczesnym i skutecznym, może wywołać działania niepożądane o różnym nasileniu. W większości przypadków są one łagodne i przemijające, ale zdarzają się także poważniejsze reakcje, które wymagają natychmiastowej interwencji. Należy pamiętać, że ryzyko wystąpienia działań niepożądanych wzrasta wraz ze zwiększaniem dawki, długotrwałym stosowaniem lub przy współistniejących chorobach. Monitorowanie stanu zdrowia i szybka reakcja na niepokojące objawy są kluczowe dla bezpiecznego stosowania lakozamidu16.

Pytania i odpowiedzi

Jakie są najczęstsze działania niepożądane lakozamidu?

Najczęściej występujące działania niepożądane to zawroty głowy, ból głowy, nudności, podwójne widzenie i senność.1

Czy działania niepożądane lakozamidu są zależne od postaci leku?

Profil działań niepożądanych jest podobny dla tabletek, syropu i roztworu do infuzji, jednak przy infuzji mogą wystąpić miejscowe reakcje, takie jak ból lub podrażnienie w miejscu podania.9

Czy dzieci i osoby starsze są bardziej narażone na działania niepożądane lakozamidu?

U dzieci częściej występuje senność i infekcje, a u osób starszych – upadki, biegunka i drżenia.45

Jakie poważne działania niepożądane mogą wystąpić po lakozamidzie?

Do rzadkich, ale poważnych działań niepożądanych należą zaburzenia rytmu serca, ciężkie reakcje alergiczne (np. zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona) oraz agranulocytoza.6