Jak dawkować kwetiapinę? – ogólne zasady

Kwetiapina dostępna jest w kilku postaciach – najczęściej jako tabletki powlekane (o natychmiastowym uwalnianiu) oraz tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Dawkowanie leku zawsze ustala lekarz, a poniżej przedstawiono najczęściej stosowane schematy dawkowania dla dorosłych, zgodnie z informacjami zawartymi w Charakterystyce Produktu Leczniczego.

Dawkowanie kwetiapiny w tabletkach o natychmiastowym uwalnianiu

  • Leczenie schizofrenii: Lek podaje się dwa razy dziennie. W pierwszych dniach leczenia dawka jest stopniowo zwiększana: 50 mg (dzień 1), 100 mg (dzień 2), 200 mg (dzień 3), 300 mg (dzień 4). Po tym okresie zwykle stosuje się dawkę 300–450 mg na dobę, podzieloną na dwie dawki. W razie potrzeby dawka może być zmieniana w zakresie od 150 do 750 mg na dobę, zależnie od odpowiedzi pacjenta na leczenie i tolerancji1234567891011121314.
  • Leczenie epizodów maniakalnych w chorobie dwubiegunowej: Lek podaje się dwa razy dziennie. Przez pierwsze cztery dni leczenia: 100 mg (dzień 1), 200 mg (dzień 2), 300 mg (dzień 3), 400 mg (dzień 4). Następnie dawka może być zwiększana o maksymalnie 200 mg na dobę do 800 mg w dniu szóstym. Zazwyczaj skuteczna dawka to 400–800 mg na dobę12151617181920212223242526.
  • Leczenie ciężkiej depresji w przebiegu choroby dwubiegunowej: Lek przyjmuje się raz dziennie, najlepiej przed snem. Przez pierwsze 4 dni: 50 mg (dzień 1), 100 mg (dzień 2), 200 mg (dzień 3), 300 mg (dzień 4). Zalecana dawka to 300 mg na dobę. W wyjątkowych sytuacjach lekarz może zwiększyć dawkę do 600 mg, ale najczęściej nie przynosi to dodatkowych korzyści2728151617181920212223242526.
  • Zapobieganie nawrotom choroby dwubiegunowej: Osoby, które dobrze zareagowały na kwetiapinę w ostrym leczeniu, powinny kontynuować jej przyjmowanie w tej samej dawce. Dawka podtrzymująca może być zmieniana w zakresie 300–800 mg na dobę, podzielona na dwie dawki2930313233343536373839404142.

Dawkowanie kwetiapiny w tabletkach o przedłużonym uwalnianiu

  • Leczenie schizofrenii oraz epizodów maniakalnych: Lek przyjmuje się raz dziennie, najlepiej co najmniej godzinę przed posiłkiem. Dawka początkowa: 300 mg (dzień 1), 600 mg (dzień 2). Zalecana dawka dobowa to 600 mg, ale można ją zwiększyć do 800 mg w uzasadnionych przypadkach. Dawkę dostosowuje się w zakresie 400–800 mg na dobę, w zależności od efektu i tolerancji43.
  • Leczenie depresji w przebiegu choroby dwubiegunowej: Dawka przez pierwsze 4 dni to: 50 mg (dzień 1), 100 mg (dzień 2), 200 mg (dzień 3), 300 mg (dzień 4). Zalecana dawka wynosi 300 mg na dobę, przyjmowana przed snem. W razie konieczności lekarz może podjąć decyzję o zwiększeniu do 600 mg44.
  • Zapobieganie nawrotom: Utrzymuje się taką samą dawkę, jak w ostrym leczeniu. Możliwa jest modyfikacja w zakresie 300–800 mg na dobę, w zależności od potrzeb pacjenta45.
  • Leczenie wspomagające depresji (w ciężkim zaburzeniu depresyjnym): Dawka początkowa to 50 mg przez dwa dni, następnie 150 mg przez kolejne dwa dni. Decyzję o zwiększeniu dawki do 300 mg podejmuje lekarz na podstawie oceny stanu pacjenta46.
Ważne dla pacjentów w podeszłym wieku oraz osób z chorobami wątroby:

  • Osoby starsze (powyżej 65 lat) mogą wymagać wolniejszego zwiększania dawki i stosowania niższych dawek terapeutycznych, ponieważ usuwanie leku z organizmu jest u nich wolniejsze.
  • Leczenie u seniorów zaczyna się często od mniejszych dawek (np. 25–50 mg), które zwiększa się stopniowo – szczególnie w początkowym okresie terapii474849.
  • W przypadku zaburzeń czynności wątroby leczenie rozpoczyna się od bardzo małej dawki (25 mg na dobę), a jej zwiększanie następuje stopniowo o 25–50 mg na dobę aż do osiągnięcia dawki skutecznej505152.

Dawkowanie kwetiapiny w szczególnych grupach pacjentów

Dzieci i młodzież

Kwetiapina nie jest zalecana do stosowania u dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia. Nie ma wystarczających danych potwierdzających bezpieczeństwo i skuteczność leku w tej grupie wiekowej. W badaniach obserwowano częstsze występowanie niektórych działań niepożądanych, takich jak zwiększenie łaknienia, wzrost stężenia prolaktyny czy objawy pozapiramidowe47485354.

Pacjenci w podeszłym wieku

W tej grupie należy zachować ostrożność i stosować mniejsze dawki początkowe, które następnie stopniowo zwiększa się do skutecznej dawki. U seniorów usuwanie leku z organizmu jest wolniejsze, co może prowadzić do większego ryzyka działań niepożądanych. Skuteczność i bezpieczeństwo leku w leczeniu depresji u osób powyżej 65 lat nie zostały dostatecznie zbadane474849.

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

Nie ma konieczności modyfikowania dawki u pacjentów z niewydolnością nerek. Lek może być stosowany w standardowych dawkach47485556.

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

Kwetiapina jest w dużym stopniu metabolizowana w wątrobie. U pacjentów z chorobami wątroby zaleca się rozpoczynanie leczenia od bardzo niskiej dawki (25 mg na dobę), a następnie stopniowe jej zwiększanie o 25–50 mg na dobę do osiągnięcia skutecznej dawki. Taka ostrożność pozwala ograniczyć ryzyko działań niepożądanych i lepiej kontrolować leczenie505152.

Kobiety w ciąży i matki karmiące piersią

Brak jest jednoznacznych danych na temat bezpieczeństwa stosowania kwetiapiny w czasie ciąży i karmienia piersią. Stosowanie leku w tych okresach powinno być zawsze bardzo dokładnie rozważone przez lekarza, biorąc pod uwagę potencjalne korzyści i ryzyko dla matki oraz dziecka575859.

Najważniejsze zasady stosowania kwetiapiny

  • Dawkę oraz częstotliwość przyjmowania leku zawsze ustala lekarz i należy jej ściśle przestrzegać.
  • Nie należy samodzielnie zwiększać ani zmniejszać dawki, a także przerywać leczenia bez konsultacji z lekarzem.
  • W razie wystąpienia nasilonych działań niepożądanych lub trudności z tolerancją leku, konieczna może być zmiana dawki lub inny sposób podawania – decyzję podejmuje lekarz.
  • Przy przedawkowaniu kwetiapiny mogą pojawić się objawy takie jak nadmierna senność, zaburzenia rytmu serca, spadek ciśnienia, objawy antycholinergiczne czy nawet śpiączka. W takim przypadku niezwłocznie należy skontaktować się z lekarzem606162.

Zmiany dawkowania w zależności od wskazania

Kwetiapina może być stosowana w różnych wskazaniach, takich jak schizofrenia, epizody maniakalne lub depresyjne w przebiegu choroby dwubiegunowej, a także – w niektórych przypadkach – jako leczenie wspomagające w ciężkiej depresji. Dawkowanie jest dostosowywane do rodzaju schorzenia, a także do postaci leku (natychmiastowe lub przedłużone uwalnianie) oraz indywidualnych potrzeb pacjenta. W leczeniu przewlekłym, gdy uzyskano poprawę, stosuje się najniższą skuteczną dawkę podtrzymującą29303145.

Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania

Maksymalna zalecana dawka kwetiapiny na dobę wynosi zazwyczaj 800 mg (w zależności od wskazania i postaci leku). Nie zaleca się przekraczania tej dawki. Przedawkowanie może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak zaburzenia rytmu serca, spadek ciśnienia, drgawki, śpiączka, a nawet zgon606162. Objawy przedawkowania wymagają natychmiastowej pomocy medycznej. Nie ma specyficznej odtrutki, leczenie polega na podtrzymaniu funkcji życiowych.

Kwetiapina – dawkowanie w pigułce (tabela)

Grupa pacjentów Schemat dawkowania
Dorośli (schizofrenia, epizody maniakalne, depresja dwubiegunowa)
  • Tabletki natychmiastowe uwalnianie: stopniowe zwiększanie dawki od 50 mg do 300 mg w ciągu pierwszych 4 dni, potem dawka 300–800 mg na dobę (w dwóch dawkach podzielonych lub raz na dobę – zgodnie z zaleceniem lekarza).
  • Tabletki o przedłużonym uwalnianiu: początkowo 300 mg (dzień 1), 600 mg (dzień 2), potem dawka 400–800 mg na dobę, raz dziennie43.
Dzieci i młodzież <18 lat Nie zaleca się stosowania47485354.
Osoby w podeszłym wieku Wolniejsze zwiększanie dawki, mniejsze dawki terapeutyczne (np. od 25–50 mg z powolnym zwiększaniem)474849.
Pacjenci z zaburzeniami nerek Nie wymaga zmiany dawki47485556.
Pacjenci z zaburzeniami wątroby Początkowo 25 mg na dobę, zwiększanie o 25–50 mg na dobę do dawki skutecznej505152.
Kobiety w ciąży/karmiące piersią Stosowanie wyłącznie po dokładnej ocenie ryzyka i korzyści przez lekarza575859.

Kwetiapina – elastyczność dawkowania i bezpieczeństwo

Dawkowanie kwetiapiny jest elastyczne i indywidualnie dopasowywane do potrzeb pacjenta oraz rodzaju i nasilenia objawów. Należy jednak pamiętać, że zmiany dawki mogą być dokonywane wyłącznie przez lekarza, a wszelkie wątpliwości dotyczące dawkowania czy działań niepożądanych powinny być z nim konsultowane. Regularne kontrole i monitorowanie stanu zdrowia podczas terapii kwetiapiną są bardzo ważne, zwłaszcza w początkowym okresie leczenia i przy zmianach dawki12343.

Pytania i odpowiedzi

Jakie są typowe dawki początkowe kwetiapiny u dorosłych?

Zazwyczaj leczenie rozpoczyna się od 50 mg w pierwszym dniu, a następnie stopniowo zwiększa się dawkę przez kolejne dni do dawki docelowej, zależnie od wskazania i tolerancji pacjenta123.

Czy kwetiapinę można stosować u dzieci i młodzieży?

Kwetiapina nie jest zalecana u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat, ponieważ nie ma wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności123.

Jak dawkować kwetiapinę u osób starszych?

U pacjentów w podeszłym wieku należy stosować mniejsze dawki początkowe (np. 25–50 mg) i wolniej zwiększać dawkę, dostosowując ją do tolerancji i odpowiedzi na leczenie123.

Czy konieczna jest modyfikacja dawki kwetiapiny przy niewydolności nerek?

Nie ma potrzeby zmiany dawkowania u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek123.

Jak postępować w przypadku przedawkowania kwetiapiny?

Przedawkowanie wymaga pilnej pomocy lekarskiej. Objawy to m.in. senność, zaburzenia rytmu serca, spadek ciśnienia, drgawki, śpiączka. Nie ma specyficznej odtrutki, leczenie jest objawowe123.