Jak działa kannabidiol?
Kannabidiol (Cannabidiolum, CBD) to składnik rośliny konopi, który nie wywołuje efektu odurzenia, a jego działanie jest wykorzystywane w medycynie do łagodzenia niektórych schorzeń neurologicznych1. W przypadku padaczki, kannabidiol zmniejsza nadmierną pobudliwość komórek nerwowych, co prowadzi do ograniczenia liczby napadów1. Z kolei u pacjentów ze stwardnieniem rozsianym, kannabidiol w połączeniu z innym składnikiem konopi (THC) pomaga łagodzić spastyczność mięśni, czyli ich nieprawidłowe napięcie i sztywność2.
Wskazania do stosowania kannabidiolu u dorosłych
Wskazania do stosowania kannabidiolu zależą od postaci leku oraz połączenia z innymi substancjami czynnymi. Przedstawione poniżej wskazania dotyczą wyłącznie preparatów, które zawierają kannabidiol w postaci roztworu doustnego lub jako składnik aerozolu do stosowania w jamie ustnej34.
- Leczenie napadów padaczkowych związanych z zespołem Lennoxa-Gastauta (LGS) lub zespołem Dravet (DS) – kannabidiol jest stosowany jako lek wspomagający (czyli w połączeniu z innymi lekami przeciwpadaczkowymi, w szczególności z klobazamem), u pacjentów w wieku 2 lat i starszych5.
- Leczenie napadów padaczkowych związanych ze stwardnieniem guzowatym (TSC) – kannabidiol znajduje zastosowanie jako terapia wspomagająca u osób dorosłych oraz dzieci powyżej 2. roku życia5.
- Łagodzenie objawów spastyczności u pacjentów ze stwardnieniem rozsianym (SM) – w postaci aerozolu do stosowania w jamie ustnej (zawierającego także THC), kannabidiol jest wskazany do leczenia umiarkowanej do ciężkiej spastyczności u dorosłych, u których inne leki nie przyniosły oczekiwanej poprawy2.
Wskazania do stosowania kannabidiolu u dzieci
Kannabidiol można stosować u dzieci w wybranych wskazaniach, jednak tylko od określonego wieku i pod ścisłą kontrolą lekarza.
- Zespół Lennoxa-Gastauta (LGS) i zespół Dravet (DS) – kannabidiol jest dopuszczony do stosowania jako lek wspomagający u dzieci od 2. roku życia5. Najlepsze efekty obserwowano, gdy był stosowany razem z klobazamem6.
- Stwardnienie guzowate (TSC) – kannabidiol jest wskazany u dzieci od 2. roku życia jako leczenie wspomagające napady padaczkowe związane z TSC5.
- Spastyczność w stwardnieniu rozsianym – preparat kannabidiolu z THC (aerozol do stosowania w jamie ustnej) nie jest przeznaczony dla dzieci i młodzieży2.
Wskazania niezalecane lub przeciwwskazane u dzieci
Kannabidiol w postaci aerozolu do stosowania w jamie ustnej (w połączeniu z THC) nie powinien być stosowany u dzieci i młodzieży w leczeniu spastyczności związanej ze stwardnieniem rozsianym2. W przypadku padaczki, kannabidiol nie jest przeznaczony dla dzieci poniżej 2. roku życia5.
Wskazania u innych grup pacjentów
W przypadku osób starszych oraz pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, niektóre preparaty kannabidiolu mogą być stosowane, jednak zawsze wymagają indywidualnej oceny lekarza, szczególnie z uwagi na ryzyko działań niepożądanych i interakcji z innymi lekami8. U kobiet w ciąży i karmiących piersią stosowanie kannabidiolu nie jest zalecane ze względu na brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa9.
Tabela: Wskazania do stosowania kannabidiolu w różnych grupach pacjentów
| Wskazanie | Dorośli | Dzieci > 12 lat | Dzieci < 12 lat | Osoby starsze | Pacjenci z niewydolnością nerek |
|---|---|---|---|---|---|
| Napady padaczkowe (LGS, DS, TSC) – roztwór doustny | Tak | Tak | Tak, od 2. roku życia | Tak, z ostrożnością | Tak, z ostrożnością |
| Spastyczność w SM – aerozol doustny (z THC) | Tak | Nie | Nie | Tak, z ostrożnością | Brak danych |
- Kannabidiol jest przeznaczony jako leczenie wspomagające, czyli nie zastępuje innych leków przeciwpadaczkowych.
- Najlepsze efekty terapii uzyskuje się w połączeniu z klobazamem.
- Stosowanie kannabidiolu może wymagać regularnych badań krwi, zwłaszcza jeśli pacjent przyjmuje inne leki obciążające wątrobę (np. walproinian).
- W przypadku dzieci poniżej 2 lat nie należy stosować kannabidiolu w terapii padaczki.
Kannabidiol – nowoczesna opcja w leczeniu padaczki i spastyczności
Kannabidiol jest substancją, która może znacząco poprawić jakość życia osób cierpiących na trudne do leczenia napady padaczkowe lub spastyczność mięśni w przebiegu stwardnienia rozsianego. Zakres wskazań zależy od postaci leku, wieku pacjenta oraz ewentualnych chorób współistniejących. Szczególnie ważne jest, aby kannabidiol był stosowany zgodnie z zaleceniami lekarza, ponieważ efektywność i bezpieczeństwo terapii są uzależnione od indywidualnych cech pacjenta oraz rodzaju schorzenia52.


















