Charakterystyka substancji czynnej Itr (90Y)
Itr (90Y), czyli chlorek itru (90Y), należy do grupy radiofarmaceutyków wykorzystywanych głównie jako prekursory do znakowania innych cząsteczek, takich jak przeciwciała czy peptydy, które są następnie stosowane w diagnostyce lub leczeniu niektórych chorób, głównie nowotworów12. Substancja ta emituje promieniowanie beta, a jej działanie opiera się na właściwościach radioaktywnych1. Ważne jest, że chlorek itru (90Y) nie jest przeznaczony do bezpośredniego podawania pacjentom – zawsze służy do przygotowania innych produktów leczniczych2.
W pewnych sytuacjach stosowanie produktów znakowanych itrem (90Y) może być bezwzględnie przeciwwskazane lub dopuszczalne tylko po dokładnej ocenie korzyści i ryzyka. Istnieją również przypadki, w których należy zachować szczególną ostrożność podczas podawania tych preparatów, co jest szczególnie istotne u dzieci oraz młodzieży3.
Przeciwwskazania bezwzględne dla Itr (90Y)
- Bezpośrednie podanie produktu zawierającego chlorek itru (90Y) pacjentowi – ta substancja nie może być stosowana samodzielnie, gdyż przeznaczona jest wyłącznie do znakowania innych cząsteczek. Bezpośrednie podanie grozi poważnym narażeniem na promieniowanie i ciężkimi powikłaniami zdrowotnymi4.
- Nadwrażliwość na chlorek itru (90Y) lub jakikolwiek składnik produktu – podanie substancji u osób uczulonych może wywołać reakcje alergiczne, które mogą być groźne dla życia4.
- Ciąża – produkty radiofarmaceutyczne znakowane itrem (90Y) są przeciwwskazane w przypadku stwierdzonej lub podejrzewanej ciąży, a także gdy nie można jej wykluczyć. Narażenie płodu na promieniowanie może prowadzić do poważnych uszkodzeń rozwojowych lub utraty ciąży4.
Przeciwwskazania względne dla Itr (90Y)
W pewnych sytuacjach produkty znakowane itrem (90Y) mogą być stosowane tylko po dokładnej analizie korzyści i ryzyka przez lekarza, a decyzja o ich użyciu powinna być podjęta indywidualnie. Do takich sytuacji należą:
- Podanie dzieciom i młodzieży (od 2. do 16. roku życia) – produkty radiofarmaceutyczne wymagają szczególnej ostrożności w tej grupie wiekowej ze względu na zwiększoną wrażliwość na promieniowanie oraz możliwe długoterminowe skutki zdrowotne3.
Sytuacje wymagające szczególnej ostrożności
Przy stosowaniu produktów znakowanych itrem (90Y) należy zachować szczególną ostrożność w następujących przypadkach:
- Wszystkie czynności związane z poborem, przygotowaniem, przechowywaniem i podawaniem muszą być wykonywane przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia oraz doświadczenie w pracy z materiałami radioaktywnymi5.
- Preparaty radiofarmaceutyczne powinny być używane wyłącznie w placówkach posiadających odpowiednie zezwolenia oraz zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa5.
- U dzieci i młodzieży (od 2. do 16. roku życia) należy zachować szczególną ostrożność ze względu na większe ryzyko działań niepożądanych związanych z promieniowaniem3.
- Informacje o konieczności dostosowania dawki lub szczególne środki ostrożności przy stosowaniu produktów radioznakowanych itrem (90Y) mogą różnić się w zależności od konkretnego produktu – należy każdorazowo sprawdzić Charakterystykę Produktu Leczniczego danego preparatu3.
- Bezwzględnie nie stosować bezpośrednio chlorku itru (90Y) u pacjenta – jest to wyłącznie prekursor do znakowania innych leków.
- Nie używać w przypadku nadwrażliwości na składniki produktu.
- Stosowanie u kobiet w ciąży jest przeciwwskazane ze względu na zagrożenie dla płodu.
- Przygotowanie i podawanie wyłącznie przez wykwalifikowany personel w specjalistycznych placówkach.
- Szczególna ostrożność u dzieci i młodzieży.
Podsumowanie: Itr (90Y) – przeciwwskazania i bezpieczeństwo stosowania
Itr (90Y) w postaci chlorku jest substancją wykorzystywaną wyłącznie do przygotowania produktów radiofarmaceutycznych, nieprzeznaczoną do bezpośredniego stosowania u pacjentów. Najważniejsze przeciwwskazania obejmują bezpośrednie podanie, nadwrażliwość oraz stosowanie u kobiet w ciąży. Stosowanie produktów radioznakowanych itrem (90Y) u dzieci i młodzieży wymaga szczególnej ostrożności. Bezpieczeństwo pacjenta zależy od przestrzegania rygorystycznych procedur oraz odpowiedniego przygotowania i użycia tych substancji przez wykwalifikowany personel453.
| Przeciwwskazanie | Typ (bezwzględne/względne) |
|---|---|
| Bezpośrednie podanie chlorku itru (90Y) | Przeciwwskazane |
| Nadwrażliwość na chlorek itru (90Y) lub składniki produktu | Przeciwwskazane |
| Ciąża | Przeciwwskazane |
| Dzieci i młodzież (2-16 lat) | Należy zachować ostrożność |


















