Fenoksyetanol – dawkowanie leku

Jak dawkować fenoksyetanol? – ogólne zasady

Fenoksyetanol stosowany jest najczęściej miejscowo, jako składnik płynów, aerozoli lub żeli do dezynfekcji skóry, powierzchownych ran, błon śluzowych oraz w leczeniu stanów zapalnych narządów płciowych i jamy ustnej¹²³⁴. Najważniejsze informacje dotyczące dawkowania fenoksyetanolu w różnych postaciach i drogach podania przedstawiają się następująco:

• Postacie leku: aerozole, roztwory na skórę, żele⁵⁶.
• Droga podania: wyłącznie miejscowa – na skórę, błony śluzowe lub rzadziej do płukania jamy ustnej⁷⁸.
• Standardowa częstotliwość: raz na dobę, w niektórych przypadkach 2-3 razy dziennie (zależnie od produktu i wskazania)⁹¹⁰.
• Czas działania: po aplikacji należy odczekać co najmniej 1–2 minuty przed nałożeniem opatrunku lub podjęciem kolejnych czynności¹¹⁹.
• Czas trwania terapii: zwykle do 14 dni bez nadzoru lekarza, w przypadku dzieci poniżej 6 lat – tylko kilka dni¹²⁹.

Stosowanie fenoksyetanolu – szczegółowe schematy dawkowania

Roztwory i aerozole na skórę

• Dezynfekcja skóry, ran, błon śluzowych: lek nanosi się bezpośrednio na leczony obszar (przez spryskanie, przetarcie gazikiem lub przymoczką) minimum raz na dobę, dbając o dokładne nawilżenie i pokrycie całej powierzchni. Zalecany czas kontaktu to co najmniej 1 minuta, najlepiej do 5 minut^1371415816.
• Leczenie grzybicy międzypalcowej: lek należy stosować na zmienione chorobowo miejsca rano i wieczorem przez 14 dni¹³⁷⁸.
• Pielęgnacja kikuta pępowinowego u noworodków: stosuje się gazik nasączony roztworem; po 1 minucie należy osuszyć kikut i skórę wokół¹⁷¹⁸¹⁹.
• Płukanie jamy ustnej: jamę ustną płucze się 20 ml roztworu przez ok. 20 sekund¹⁷¹⁸⁸.

Żele do stosowania miejscowego

• Żel nanosi się cienką warstwą na leczony obszar do całkowitego pokrycia, raz na dobę (lub maksymalnie 3 razy dziennie – zgodnie z informacją dla danego produktu)¹²¹⁰.
• W przypadku dzieci poniżej 6 lat czas stosowania powinien być ograniczony do kilku dni¹²¹⁰.
• W przypadku infekcji narządów płciowych (pochwa, żołądź prącia): pierwszego dnia żel stosuje się rano i wieczorem, przez kolejne 6 dni raz na dobę²⁰.

Dawkowanie fenoksyetanolu w szczególnych grupach pacjentów

Dzieci i młodzież

Fenoksyetanol można stosować u dzieci i młodzieży we wszystkich grupach wiekowych, z zachowaniem tych samych zasad dawkowania co u dorosłych. Wyjątkiem są dzieci poniżej 6 lat – u nich czas stosowania powinien być ograniczony do kilku dni¹²¹¹⁹. W przypadku noworodków preparaty są stosowane m.in. do pielęgnacji kikuta pępowinowego¹⁷¹⁸.

Pacjenci w podeszłym wieku

Nie ma konieczności modyfikacji dawkowania fenoksyetanolu u osób starszych – stosuje się standardowy schemat podawania¹¹⁷. Należy jednak zachować ostrożność, aby nie dopuścić do gromadzenia się preparatu w fałdach skóry lub pod pacjentem²².

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek i wątroby

Brak szczegółowych wytycznych dotyczących konieczności zmiany dawkowania u osób z niewydolnością nerek lub wątroby. Ponieważ lek stosowany jest miejscowo, ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych jest minimalne⁹. Jednak w przypadku stosowania na dużą powierzchnię ciała lub u pacjentów z ciężkimi chorobami, należy zachować ostrożność.

Kobiety w ciąży i karmiące piersią

Badania na zwierzętach nie wykazały szkodliwego wpływu fenoksyetanolu na płód ani na płodność²³²⁴. Brak jednak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania u kobiet w ciąży i karmiących piersią, dlatego preparat powinien być stosowany tylko wtedy, gdy korzyści przewyższają potencjalne ryzyko²⁵.

Zmiany dawkowania w zależności od wskazania

Dawkowanie fenoksyetanolu może różnić się w zależności od leczonej okolicy i rodzaju infekcji:

• Leczenie grzybicy międzypalcowej: stosuje się preparat dwa razy dziennie przez 14 dni¹³⁷.
• Dezynfekcja jamy ustnej: płukanie ust 20 ml roztworu przez 20 sekund¹⁷¹⁸.
• Leczenie stanów zapalnych narządów płciowych: żel stosowany pierwszego dnia rano i wieczorem, przez kolejne 6 dni raz dziennie²⁰.

Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania

Nie określono sztywnej maksymalnej dawki dobowej fenoksyetanolu dla stosowania miejscowego. W praktyce należy unikać nadmiernych ilości preparatu, nie dopuścić do gromadzenia się płynu na skórze lub pod opatrunkiem oraz do przypadkowego połknięcia przez dzieci²²²⁸. Przedawkowanie przy stosowaniu miejscowym jest bardzo mało prawdopodobne, a w razie wystąpienia niepożądanych objawów wystarczy spłukać leczony obszar wodą lub roztworem Ringera²⁶²⁷.

Dawkowanie fenoksyetanolu – zestawienie dla różnych grup pacjentów

Fenoksyetanol – bezpieczna antyseptyka dla całej rodziny

Fenoksyetanol to substancja o szerokim zastosowaniu miejscowym, odpowiednia dla dorosłych, dzieci i osób starszych. Jej dawkowanie jest proste i uzależnione od miejsca podania oraz rodzaju infekcji. Przy stosowaniu zgodnie z zaleceniami ryzyko działań niepożądanych czy przedawkowania jest minimalne. Warto pamiętać o ograniczeniu czasu stosowania u najmłodszych dzieci oraz o dokładnym pokrywaniu leczonych miejsc preparatem. Fenoksyetanol, stosowany w postaci roztworów, żeli lub aerozoli, umożliwia skuteczną dezynfekcję i wsparcie w leczeniu powierzchownych ran, infekcji skóry i błon śluzowych w codziennej praktyce domowej¹³¹¹⁹.