Co to jest febuksostat i do czego służy?
Febuksostat to lek należący do grupy leków stosowanych w leczeniu dny moczanowej oraz przewlekłej hiperurykemii, czyli stanu, w którym w organizmie znajduje się zbyt dużo kwasu moczowego. Działa przez hamowanie enzymu zwanego oksydazą ksantynową, co powoduje zmniejszenie produkcji kwasu moczowego i pomaga zapobiegać tworzeniu się bolesnych złogów moczanowych w stawach i tkankach12.
Febuksostat jest dostępny w tabletkach powlekanych w dawkach 40 mg, 80 mg, 120 mg i 240 mg, które mogą się różnić zawartością substancji pomocniczych, takich jak laktoza czy sód, co jest istotne dla osób z nietolerancją tych składników34.
Substancja ta jest stosowana u dorosłych pacjentów w celu leczenia chorób związanych z odkładaniem się złogów moczanowych, w tym dny moczanowej oraz u osób poddawanych chemioterapii z powodu nowotworów krwi, które są narażone na zespół rozpadu guza5.
Przeciwwskazania do stosowania febuksostatu
Przeciwwskazania bezwzględne
- Nadwrażliwość na febuksostat lub na którąkolwiek substancję pomocniczą – może prowadzić do ciężkich reakcji alergicznych, które zagrażają życiu, takich jak zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka czy wstrząs anafilaktyczny. W takich przypadkach lek należy natychmiast odstawić i nie stosować ponownie67.
Przeciwwskazania względne
- Pacjenci po przeszczepach narządów – ze względu na brak doświadczenia w stosowaniu febuksostatu w tej grupie, lek nie jest zalecany89.
- Leczenie równoczesne merkaptopuryną lub azatiopryną – febuksostat może zwiększać stężenie tych leków w organizmie, co grozi ciężką toksycznością. Jeśli jednoczesne stosowanie jest konieczne, dawki merkaptopuryny lub azatiopryny powinny zostać znacznie zmniejszone (do 20% dawki pierwotnej) i pacjent musi być dokładnie monitorowany1011.
- Pacjenci z zespołem Lescha-Nyhana oraz z nowotworami złośliwymi i leczonych chemioterapią – ze względu na ryzyko odkładania się złogów ksantyny w drogach moczowych, stosowanie febuksostatu nie jest zalecane812.
Zachowanie szczególnej ostrożności podczas stosowania febuksostatu
Stosowanie febuksostatu wymaga ostrożności zwłaszcza u pacjentów z istniejącymi chorobami sercowo-naczyniowymi, takimi jak przebyte zawały serca, udary czy niestabilna dławica piersiowa. W badaniu CARES odnotowano wyższy odsetek zgonów z przyczyn sercowo-naczyniowych u pacjentów leczonych febuksostatem w porównaniu do allopurynolu. W kolejnym badaniu FAST ryzyko to było podobne dla obu leków. W związku z tym u osób z ciężkimi chorobami układu sercowo-naczyniowego leczenie febuksostatem powinno być prowadzone ostrożnie, a pacjenci powinni być regularnie monitorowani131415.
W trakcie leczenia febuksostatem mogą pojawić się zaostrzenia dny moczanowej, zwłaszcza na początku terapii, spowodowane zmianami poziomu kwasu moczowego i uwolnieniem złogów z tkanek. Dlatego zaleca się stosowanie profilaktyki lekami przeciwzapalnymi (NLPZ lub kolchicyną) przez co najmniej 6 miesięcy od rozpoczęcia leczenia. W przypadku zaostrzenia dny nie należy przerywać terapii febuksostatem, a jednocześnie leczyć objawy zaostrzenia1617.
W trakcie leczenia może dochodzić do łagodnych zaburzeń czynności wątroby, dlatego wskazane jest wykonywanie badań kontrolnych przed rozpoczęciem leczenia oraz okresowo w trakcie terapii. U pacjentów z zaburzeniami czynności tarczycy należy zachować ostrożność, ponieważ febuksostat może wpływać na podwyższenie poziomu TSH1819.
Podsumowanie przeciwwskazań i ostrożności w stosowaniu febuksostatu
Febuksostat jest skutecznym lekiem w leczeniu przewlekłej hiperurykemii i dny moczanowej, jednak jego stosowanie wymaga uwzględnienia licznych przeciwwskazań i środków ostrożności. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na substancję czynną lub substancje pomocnicze. Względnie lek nie jest zalecany u pacjentów po przeszczepach narządów, z zespołem Lescha-Nyhana oraz w przypadku jednoczesnego stosowania merkaptopuryny lub azatiopryny bez odpowiedniej modyfikacji dawkowania. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi, podczas rozpoczynania leczenia (ryzyko zaostrzeń dny) oraz u osób z zaburzeniami czynności wątroby i tarczycy. Regularne monitorowanie stanu zdrowia podczas terapii jest kluczowe dla bezpieczeństwa pacjenta61120.
| Przeciwwskazanie | Typ (bezwzględne/względne) |
|---|---|
| Nadwrażliwość na febuksostat lub substancje pomocnicze | Przeciwwskazane |
| Pacjenci po przeszczepach narządów | Należy zachować ostrożność |
| Leczenie jednoczesne merkaptopuryną/azatiopryną bez zmniejszenia dawki | Należy zachować ostrożność |
| Zespół Lescha-Nyhana i przyspieszone wytwarzanie moczanu | Należy zachować ostrożność |
| Ciężkie choroby sercowo-naczyniowe | Należy zachować ostrożność |


















