Podstawowe informacje o dawkowaniu i ryzyku przedawkowania deksibuprofenu
Deksibuprofen to substancja czynna należąca do grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych, która wykazuje działanie przeciwbólowe i przeciwzapalne12. Jest dostępny w tabletkach o różnych dawkach, najczęściej 200 mg i 400 mg w jednej tabletce34. Stosowanie deksibuprofenu zgodnie z zaleceniami jest bezpieczne dla większości pacjentów, jednak przekroczenie zalecanej dawki może prowadzić do wystąpienia objawów niepożądanych.
Przedawkowanie deksibuprofenu oznacza przyjęcie ilości znacznie przekraczającej dawkę terapeutyczną. Uważa się, że ryzyko pojawienia się objawów przedawkowania wzrasta po spożyciu więcej niż 80–100 mg ibuprofenu (co odpowiada ok. 40–50 mg deksibuprofenu) na każdy kilogram masy ciała56. Jednak w większości przypadków, nawet po przyjęciu bardzo dużych dawek, objawy mogą nie wystąpić lub są łagodne.
Objawy przedawkowania deksibuprofenu
Objawy przedawkowania pojawiają się zazwyczaj w ciągu kilku godzin od przyjęcia zbyt dużej ilości deksibuprofenu. Większość z nich jest łagodna, ale mogą wystąpić również poważniejsze reakcje, zwłaszcza po spożyciu bardzo dużych dawek lub u małych dzieci56.
Najczęstsze objawy łagodne
- Bóle brzucha56
- Nudności i wymioty56
- Senność, ospałość56
- Bóle głowy56
- Oczopląs (mimowolne ruchy gałek ocznych)56
- Szumy uszne56
- Ataksja (zaburzenia koordynacji ruchowej)56
Objawy o umiarkowanym i ciężkim nasileniu
- Krwawienia z przewodu pokarmowego56
- Obniżone ciśnienie tętnicze (hipotensja)56
- Obniżona temperatura ciała (hipotermia)56
- Kwasica metaboliczna (zaburzenie równowagi kwasowo-zasadowej)56
- Napady drgawkowe56
- Śpiączka56
- Zaburzenie czynności nerek56
- Zespół niewydolności oddechowej dorosłych56
- Przemijające epizody bezdechu (szczególnie u bardzo małych dzieci po spożyciu dużej ilości)56
Postępowanie w przypadku przedawkowania deksibuprofenu
W przypadku podejrzenia przedawkowania deksibuprofenu, należy działać szybko i zgodnie z zaleceniami medycznymi. Leczenie polega głównie na łagodzeniu objawów, ponieważ nie istnieje swoista odtrutka (antidotum) dla tej substancji78.
- Jeśli przyjęta ilość deksibuprofenu jest niewielka (poniżej 50 mg/kg masy ciała), można rozcieńczyć lek wodą, by zmniejszyć podrażnienie żołądka78
- Po zażyciu większej ilości zaleca się podanie węgla aktywowanego, który wiąże substancję w przewodzie pokarmowym78
- Opróżnienie żołądka poprzez wywołanie wymiotów można rozważyć tylko wtedy, gdy od przedawkowania nie minęło więcej niż 60 minut78
- Płukanie żołądka stosuje się jedynie w przypadkach potencjalnego zagrożenia życia i także w ciągu 60 minut od spożycia dużej dawki78
- Wymuszona diureza, hemodializa czy hemoperfuzja nie są skuteczne, ponieważ deksibuprofen silnie wiąże się z białkami krwi78
- Nie istnieje odtrutka, leczenie polega na łagodzeniu objawów i obserwacji stanu zdrowia pacjenta.
- Podanie węgla aktywowanego może być skuteczne, jeśli zostanie zastosowane odpowiednio szybko.
- W przypadku ciężkich objawów lub dużych dawek konieczna może być hospitalizacja.
- Dzieci, które przypadkowo połknęły duże ilości leku, wymagają szczególnej uwagi i opieki medycznej.
Podsumowanie: Deksibuprofen – skutki przedawkowania i procedury postępowania
Deksibuprofen, choć uważany jest za lek o niskiej toksyczności ostrej, w przypadku przedawkowania może wywołać zarówno łagodne, jak i poważne objawy ze strony układu pokarmowego, nerwowego oraz innych narządów. Najczęściej przedawkowanie przebiega łagodnie, jednak nie można wykluczyć ciężkich powikłań, zwłaszcza przy bardzo dużych dawkach lub u osób szczególnie wrażliwych, takich jak małe dzieci. Nie istnieje specyficzne antidotum, a leczenie polega na łagodzeniu objawów i obserwacji pacjenta. Każde podejrzenie przedawkowania powinno być skonsultowane z personelem medycznym, a w cięższych przypadkach – prowadzić do hospitalizacji5678.
Tabela: Objawy i postępowanie przy przedawkowaniu deksibuprofenu
| Objawy | Postępowanie | Konieczność hospitalizacji |
|---|---|---|
| Łagodne (bóle brzucha, nudności, ospałość, bóle głowy, szumy uszne, ataksja) | Obserwacja, rozcieńczenie wodą, ewentualnie węgiel aktywowany | Nie zawsze konieczna, zależy od stanu pacjenta |
| Umiarkowane (krwawienia z przewodu pokarmowego, hipotensja, hipotermia, zaburzenia nerek) | Podanie węgla aktywowanego, obserwacja, objawowe leczenie, ewentualnie płukanie żołądka (do 60 min od spożycia) | Zalecana w przypadku poważniejszych objawów |
| Ciężkie (drgawki, śpiączka, niewydolność oddechowa, bezdech u dzieci) | Intensywne leczenie objawowe, hospitalizacja, monitorowanie funkcji życiowych | Konieczna |


















