REKLAMA

Wprowadzenie do działań niepożądanych cefakloru

Cefaklor to substancja czynna z grupy antybiotyków, która jest stosowana głównie w leczeniu zakażeń bakteryjnych. Podobnie jak inne leki, cefaklor może powodować działania niepożądane, choć nie u każdego pacjenta muszą one wystąpić12. Najczęściej zgłaszane działania uboczne mają łagodny przebieg i ustępują samoistnie. Występowanie oraz nasilenie objawów może być zależne od postaci leku (np. zawiesina doustna, tabletki o przedłużonym uwalnianiu), drogi podania, przyjmowanej dawki, czasu trwania leczenia oraz indywidualnych cech pacjenta, takich jak wiek, stan zdrowia czy jednoczesne stosowanie innych leków2. Przyjmując cefaklor, należy zawsze rozważyć korzyści i ryzyko, a ewentualne niepokojące objawy skonsultować z lekarzem.

Działania niepożądane – jak często występują?

Większość działań niepożądanych cefakloru pojawia się rzadko, a część z nich związana jest wyłącznie z określoną postacią leku lub drogą podania. Najczęściej obserwowane objawy dotyczą przewodu pokarmowego i skóry, a poważniejsze reakcje występują sporadycznie2. U dzieci niektóre reakcje mogą pojawiać się częściej niż u dorosłych3.

Ważne dla pacjenta:

  • Działania niepożądane mogą różnić się w zależności od formy leku (zawiesina doustna, tabletka o przedłużonym uwalnianiu) i sposobu podania2.
  • Niektóre działania uboczne pojawiają się częściej u dzieci niż u dorosłych, szczególnie reakcje podobne do choroby posurowiczej3.
  • W razie wystąpienia poważnych objawów alergicznych, takich jak trudności w oddychaniu, obrzęk twarzy czy wysypka, należy natychmiast przerwać stosowanie leku i poszukać pomocy medycznej4.
  • Większość działań niepożądanych jest łagodna i przemijająca, ale zawsze warto obserwować swój organizm podczas terapii2.

Działania niepożądane występujące bardzo często i często

  • Biegunka – to najczęstszy objaw niepożądany, występuje u ok. 3-4% pacjentów przyjmujących tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Zwykle jest łagodna i przemija samoistnie, tylko w wyjątkowych przypadkach wymaga przerwania leczenia21.
  • Nudności – obserwowane u ok. 2,5% osób, mogą pojawiać się wraz z innymi objawami żołądkowo-jelitowymi2.
  • Wymioty i niestrawność – także należą do częściej występujących skutków ubocznych, zwłaszcza u dzieci2.
  • Wysypka, pokrzywka lub świąd – reakcje alergiczne skórne pojawiają się u ok. 1,7% pacjentów, zwykle ustępują po zakończeniu leczenia2.
  • Drożdżyca (kandydoza) oraz zapalenie pochwy – obserwowane głównie u kobiet, częstość do 2,5% dla drożdżycy i 1,7% dla zapalenia pochwy5.

Działania niepożądane występujące niezbyt często i rzadko

  • Reakcje alergiczne – wysypka odropodobna, świąd, pokrzywka, a także objawy przypominające chorobę posurowiczą (rumień, wysypka, bóle stawów, gorączka). Objawy te częściej pojawiają się u dzieci. Zazwyczaj ustępują po odstawieniu leku i można je łagodzić preparatami przeciwalergicznymi3.
  • Powiększenie węzłów chłonnych, białkomocz – rzadko, zwykle nie mają poważnych następstw3.
  • Objawy nadwrażliwości – takie jak obrzęk naczynioruchowy (obrzęk twarzy, kończyn), duszność, parestezje (uczucie mrowienia), osłabienie, omdlenie, rozszerzenie naczyń krwionośnych. Rzadko mogą się utrzymywać przez kilka miesięcy4.
  • Zespół Stevensa-Johnsona, martwica toksyczno-rozpływna naskórka – bardzo rzadkie, ale poważne reakcje skórne wymagające natychmiastowej pomocy lekarskiej3.
  • Anafilaksja – groźna reakcja alergiczna, częściej u osób uczulonych na penicylinę3.
  • Eozynofilia – zwiększona liczba eozynofilów (rodzaj białych krwinek)5.
  • Trombocytopenia, leukopenia, limfocytoza, neutropenia – przejściowe zmiany w badaniach krwi, zwykle nie dające objawów klinicznych5.
  • Niedokrwistość hemolityczna, niedokrwistość aplastyczna, agranulocytoza – bardzo rzadko, zwykle przemijające4.
  • Przemijające zapalenie wątroby, żółtaczka cholestatyczna – rzadko, zwykle ustępują samoistnie5.
  • Przemijające zwiększenie enzymów wątrobowych – AspAT, AlAT, fosfataza zasadowa5.
  • Przemijające śródmiąższowe zapalenie nerek, zwiększenie mocznika i kreatyniny – rzadko, zwykle nie powodują powikłań5.
  • Nieprawidłowe wyniki badania moczu – rzadko, zwykle nie mają znaczenia klinicznego5.
  • Przemijająca nadpobudliwość, pobudzenie, nerwowość, bezsenność, stan splątania, wzmożone napięcie, bóle i zawroty głowy, omamy, senność – zgłaszane rzadko, zwykle łagodne5.
  • Objawy rzekomobłoniastego zapalenia jelit – mogą pojawić się podczas lub po zakończeniu terapii antybiotykiem4.
  • Swędzenie w okolicy narządów płciowych, dodatni wynik testu Coombsa5.

Działania niepożądane o nieustalonej częstości lub zgłaszane sporadycznie

  • Zapalenie okrężnicy, zaburzenia czynności nerek, nefropatia toksyczna – zgłaszane również przy innych antybiotykach β-laktamowych6.
  • Drgawki – mogą wystąpić u osób z zaburzeniami czynności nerek przyjmujących standardowe dawki cefakloru. W razie wystąpienia drgawek należy przerwać leczenie6.
  • Zwiększenie czasu protrombinowego – zaobserwowano u pacjentów stosujących jednocześnie cefaklor i warfarynę4.
Informacje praktyczne dla pacjenta:

  • Jeśli zauważysz u siebie jakiekolwiek działania niepożądane, zwłaszcza takie jak wysypka, świąd, obrzęk, trudności w oddychaniu czy bóle brzucha z biegunką, nie lekceważ tych objawów2.
  • Objawy nadwrażliwości mogą pojawić się nawet po zakończeniu terapii – bądź uważny na wszelkie nietypowe symptomy4.
  • W przypadku wystąpienia poważnych objawów zawsze należy przerwać przyjmowanie leku i zgłosić się do lekarza4.
  • Działania niepożądane można zgłaszać do Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych lub bezpośrednio do producenta leku7.

Możliwość zgłaszania działań niepożądanych

Każde podejrzewane działanie niepożądane można zgłosić do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (URPL), korzystając ze strony internetowej https://smz.ezdrowie.gov.pl lub kontaktując się telefonicznie bądź faksem. Zgłoszenia mogą być także kierowane bezpośrednio do producenta danego produktu leczniczego7.

Tabela podsumowująca działania niepożądane cefakloru

Układ narządowy Bardzo często / Często Niezbyt często Rzadko Bardzo rzadko Częstość nieznana
Układ pokarmowy Biegunka, nudności, wymioty, niestrawność Zapalenie jelita grubego Rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego – Zapalenie okrężnicy
Układ immunologiczny / skóra Wysypka, pokrzywka, świąd Rumień wielopostaciowy, reakcje posurowicze Powiększenie węzłów chłonnych, białkomocz Zespół Stevensa-Johnsona, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, anafilaksja Obrzęk naczynioruchowy
Układ krwiotwórczy Eozynofilia, limfocytoza Leukopenia, trombocytopenia Neutropenia Niedokrwistość hemolityczna, aplastyczna, agranulocytoza –
Wątroba i drogi żółciowe Przemijające zwiększenie AspAT, AlAT, fosfatazy zasadowej – Zapalenie wątroby, żółtaczka cholestatyczna – –
Nerki i drogi moczowe Nieprawidłowe wyniki moczu – Przemijające śródmiąższowe zapalenie nerek, zwiększenie mocznika i kreatyniny – Nefropatia toksyczna
Układ nerwowy Bóle i zawroty głowy, senność Przemijająca nadpobudliwość, pobudzenie, nerwowość, bezsenność, stan splątania, wzmożone napięcie, omamy – Drgawki –
Inne Drożdżyca, zapalenie pochwy, świąd narządów płciowych, dodatni test Coombsa Zwiększenie czasu protrombinowego (przy jednoczesnym stosowaniu warfaryny) – – –

Cefaklor – działania niepożądane pod kontrolą

Cefaklor jest antybiotykiem, który w większości przypadków jest dobrze tolerowany przez pacjentów, a działania niepożądane są łagodne i przemijające. Najczęściej dotyczą one przewodu pokarmowego (biegunka, nudności, wymioty) oraz skóry (wysypka, świąd, pokrzywka). W rzadkich przypadkach mogą pojawić się poważniejsze reakcje, takie jak reakcje alergiczne czy zaburzenia hematologiczne, ale zwykle nie prowadzą one do trwałych powikłań. Ważne jest, by pacjent był świadomy możliwości wystąpienia niepożądanych objawów i wiedział, jak postępować w razie ich pojawienia się. Regularne zgłaszanie działań niepożądanych pomaga zwiększać bezpieczeństwo leczenia i umożliwia lepszą ocenę ryzyka w przyszłości27.

Pytania i odpowiedzi

Jakie są najczęstsze działania niepożądane cefakloru?

Najczęściej występują biegunka, nudności, wymioty, wysypka i świąd skóry.2

Czy działania niepożądane cefakloru są groźne?

Większość działań niepożądanych ma łagodny przebieg i ustępuje samoistnie, ale w rzadkich przypadkach mogą wystąpić poważniejsze reakcje alergiczne.23

Czy działania niepożądane cefakloru występują częściej u dzieci?

Tak, niektóre reakcje, zwłaszcza podobne do choroby posurowiczej, częściej pojawiają się u dzieci niż u dorosłych.3

Co zrobić w przypadku wystąpienia objawów alergii podczas stosowania cefakloru?

W przypadku wysypki, świądu, trudności w oddychaniu lub obrzęku należy natychmiast przerwać leczenie i zgłosić się do lekarza.4

Gdzie można zgłosić działania niepożądane cefakloru?

Działania niepożądane można zgłaszać do Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych przez stronę smz.ezdrowie.gov.pl lub do producenta.7

REKLAMA