Jak działa asfotaza alfa?
Asfotaza alfa to specjalnie wytwarzany enzym, który zastępuje brakującą lub niewystarczającą alkaliczną fosfatazę u osób z hipofosfatazją dziecięcą12. Hipofosfatazja to rzadka choroba genetyczna, w której dochodzi do zaburzenia mineralizacji kości, co prowadzi do ich osłabienia, deformacji i zwiększonego ryzyka złamań34. Asfotaza alfa, będąc enzymem podobnym do naturalnie występującego w organizmie, wspiera proces tworzenia zdrowych i mocnych kości34.
Wskazania do stosowania asfotazy alfa
Asfotaza alfa jest wskazana do długotrwałej terapii enzymatycznej zastępczej u pacjentów z hipofosfatazją dziecięcą w celu leczenia objawów kostnych tej choroby56. To znaczy, że lek ten jest przeznaczony dla osób, u których występują objawy ze strony układu kostnego, takie jak deformacje kości, zahamowany wzrost czy problemy z poruszaniem się wynikające z hipofosfatazji.
- Asfotaza alfa jest lekiem stosowanym wyłącznie w leczeniu hipofosfatazji dziecięcej, czyli postaci choroby objawiającej się w dzieciństwie56.
- Nie jest przeznaczona do leczenia innych chorób kości lub problemów ze wzrostem, które nie mają związku z hipofosfatazją.
- Lek podaje się w postaci wstrzyknięcia podskórnego i wymaga on regularnego stosowania przez dłuższy czas.
- Wskazania do terapii mogą się różnić w zależności od wieku pacjenta oraz postaci i nasilenia objawów.
Wskazania u dorosłych
U dorosłych asfotaza alfa może być stosowana w leczeniu objawów kostnych hipofosfatazji, jeśli choroba rozpoczęła się w dzieciństwie (tzw. hipofosfatazja dziecięca z utrzymującymi się objawami w dorosłości)56. Leczenie jest skierowane do osób, u których utrzymują się objawy takie jak:
- deformacje kości (np. krzywica lub osteomalacja – rozmiękczenie kości)34
- ból kości
- zaburzenia wzrostu lub ruchomości
- niewydolność układu oddechowego związana z osłabieniem kości klatki piersiowej
- drgawki związane z niedoborem witaminy B6
Wskazania u dzieci
Asfotaza alfa jest szczególnie ważna w leczeniu hipofosfatazji u dzieci, ponieważ pozwala na poprawę mineralizacji kości, wzrostu oraz zmniejszenie objawów choroby56. Lek jest przeznaczony do stosowania u dzieci od okresu noworodkowego, w tym u niemowląt, małych dzieci oraz młodzieży.
- Poprawa mineralizacji kości i zmniejszenie deformacji
- Poprawa wzrostu – u większości dzieci leczonych asfotazą alfa obserwowano poprawę tempa wzrostu i masy ciała78
- Zmniejszenie ryzyka powikłań, takich jak niewydolność oddechowa czy drgawki
- Możliwość stosowania już od pierwszych miesięcy życia
Warto zaznaczyć, że asfotaza alfa nie jest stosowana w innych postaciach hipofosfatazji, które nie dają objawów kostnych lub pojawiają się dopiero w wieku dorosłym bez wcześniejszych symptomów w dzieciństwie56.
Ograniczenia stosowania u dzieci i dorosłych
Asfotaza alfa jest przeznaczona wyłącznie do leczenia hipofosfatazji dziecięcej – nie jest zalecana w leczeniu innych zaburzeń mineralizacji kości ani u osób, u których choroba nie ma objawów kostnych56. Dawkowanie i czas terapii zawsze ustala lekarz w zależności od wieku, masy ciała oraz nasilenia objawów.
Inne specjalne grupy pacjentów
W dokumentacji nie opisano odrębnych wskazań dla osób starszych, pacjentów z niewydolnością nerek czy kobiet w ciąży – decyzję o leczeniu zawsze podejmuje lekarz prowadzący, uwzględniając indywidualne potrzeby i stan zdrowia pacjenta.
- Podczas terapii mogą wystąpić reakcje alergiczne, w tym rzadko ciężkie reakcje wymagające natychmiastowego przerwania leczenia910.
- Możliwe są również miejscowe reakcje w miejscu wstrzyknięcia, takie jak zaczerwienienie, świąd czy ból1112.
- W trakcie leczenia należy regularnie kontrolować stan kości, wzrost, masę ciała oraz parametry laboratoryjne, takie jak poziom wapnia i parathormonu1314.
- Lek podaje się podskórnie, zwykle kilka razy w tygodniu, zgodnie z zaleceniami lekarza.
Podsumowanie – Asfotaza alfa w terapii hipofosfatazji dziecięcej
Asfotaza alfa to skuteczny i nowoczesny lek przeznaczony do leczenia objawów kostnych u dzieci oraz dorosłych z hipofosfatazją dziecięcą56. Dzięki niej pacjenci mogą liczyć na poprawę mineralizacji kości, wzrostu i ogólnego stanu zdrowia. Lek jest stosowany wyłącznie w tej rzadkiej chorobie i wymaga indywidualnego podejścia oraz regularnej kontroli. Wskazania do stosowania są jasno określone i dotyczą wyłącznie osób z objawami kostnymi hipofosfatazji dziecięcej.
Tabela: Wskazania do stosowania asfotazy alfa w różnych grupach pacjentów
| Wskazanie | Dorośli | Dzieci > 12 lat | Dzieci < 12 lat | Osoby starsze | Pacjenci z niewydolnością nerek |
|---|---|---|---|---|---|
| Hipofosfatazja dziecięca z objawami kostnymi | Tak, jeśli choroba rozpoczęła się w dzieciństwie | Tak | Tak | Brak danych | Brak danych |


















