Argininowazopresyna

Argininowazopresyna, znana również jako argipresyna, to syntetyczny analog wazopresyny, hormonu peptydowego produkowanego przez podwzgórze, który odgrywa kluczową rolę w regulacji równowagi wodnej organizmu oraz ciśnienia krwi. Substancja ta działa głównie poprzez wpływ na receptory w naczyniach krwionośnych oraz na nerki, co prowadzi do zwiększonego wchłaniania wody i skurczu naczyń. Wskazania do stosowania argininowazopresyny obejmują przede wszystkim leczenie niedociśnienia opornego na katecholaminy, szczególnie w kontekście wstrząsu septycznego. Substancja ta jest podawana w formie koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji, co pozwala na precyzyjne dawkowanie i kontrolowanie jej działania w organizmie.

Mechanizm działania

Argininowazopresyna działa na różne receptory wazopresyny, w tym receptory V1a, V1b i V2, co prowadzi do szeregu efektów fizjologicznych. Receptory V1a, znajdujące się w tętniczych naczyniach krwionośnych, są odpowiedzialne za skurcz naczyń, co skutkuje wzrostem ciśnienia krwi. Pobudzenie tych receptorów prowadzi do zwiększenia stężenia wapnia w komórkach, co wywołuje zwężenie naczyń. Dodatkowo, argininowazopresyna wpływa na nerki, zwiększając reabsorpcję wody, co przyczynia się do zmniejszenia objętości moczu oraz zwiększenia objętości krwi krążącej.

Farmakokinetyka argininowazopresyny wskazuje, że po podaniu dożylnym stężenia w osoczu osiągają stan stacjonarny po około 30 minutach. Okres półtrwania substancji wynosi mniej niż 10 minut, co oznacza, że jej działanie jest stosunkowo krótkotrwałe. Metabolizm argininowazopresyny zachodzi głównie w wątrobie i nerkach, a około 5% dawki jest wydalane w postaci niezmienionej z moczem.

Najważniejsze postacie leku, w jakich występuje argininowazopresyna

• Koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji

Wskazania do stosowania

Argininowazopresyna jest stosowana głównie w leczeniu:

• Niedociśnienia opornego na katecholaminy po wstrząsie septycznym u pacjentów powyżej 18 roku życia.

Dawkowanie

Dawkowanie argininowazopresyny zależy od odpowiedzi klinicznej pacjenta. Zwykle stosuje się infuzję dożylną w dawce początkowej 0,01 j.m. na minutę, z możliwością zwiększenia co 15-20 minut do maksymalnej dawki 0,03 j.m. na minutę. Leczenie powinno trwać co najmniej 48 godzin, a jego zakończenie powinno być stopniowe. W przypadku pacjentów na oddziale intensywnej terapii, celem jest osiągnięcie średniego ciśnienia tętniczego w zakresie 65-75 mmHg.

Typowe działania niepożądane

Podczas stosowania argininowazopresyny mogą wystąpić następujące działania niepożądane:

• arytmia
• niedokrwienie mięśnia sercowego
• niedokrwienie jelit
• martwica skóry i palców
• hiponatremia
• zatrucie wodne
• drżenie, zawroty głowy, ból głowy

Przeciwwskazania oraz specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności

Argininowazopresyna jest przeciwwskazana w przypadku nadwrażliwości na substancję czynną lub jakąkolwiek substancję pomocniczą. Należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów z chorobami serca, ponieważ duże dawki mogą prowadzić do niedokrwienia mięśnia sercowego. Leczenie powinno być prowadzone pod ścisłą obserwacją parametrów hemodynamicznych.

Bezpieczeństwo w ciąży i podczas karmienia piersią

W czasie ciąży argininowazopresyna nie powinna być stosowana, chyba że jest to wyraźnie konieczne, ponieważ może powodować skurcze macicy oraz zmniejszać perfuzję macicy. Nie wiadomo, czy substancja przenika do mleka matki, dlatego należy zachować ostrożność w przypadku karmienia piersią.

Bezpieczeństwo w kontekście prowadzenia pojazdów

Nie przeprowadzono badań dotyczących wpływu argininowazopresyny na zdolność prowadzenia pojazdów. Z tego względu zaleca się ostrożność w przypadku pacjentów, którzy mogą być narażeni na działania niepożądane, takie jak zawroty głowy.

Najważniejsze interakcje

Argininowazopresyna może wchodzić w interakcje z innymi lekami, co może wpływać na jej działanie. Oto niektóre z nich:

• Jednoczesne stosowanie z karbamazepiną, chlorpropamidem, klofibratem, karbamidem, fludrokortyzonem lub trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi może nasilać działanie antydiuretyczne.
• Demeklocyklina, noradrenalina, związki litu, heparyna i alkohol mogą osłabiać działanie antydiuretyczne argininowazopresyny.
• Furosemid może zwiększać klirens osmolalny, co wpływa na działanie wazopresyny.
• Leki zwiększające ciśnienie krwi mogą potęgować efekt działania argininowazopresyny, a leki obniżające ciśnienie mogą zmniejszać jego działanie.

Objawy przedawkowania oraz procedura postępowania w przypadku przedawkowania

Objawy przedawkowania argininowazopresyny mogą obejmować zatrucie wodne, co może prowadzić do poważnych komplikacji, takich jak drgawki czy śpiączka. W przypadku przedawkowania należy przerwać podawanie leku i unikać podawania płynów, a w ciężkich przypadkach można zastosować diurezę osmotyczną.