Leki bez recepty (OTC)
Leki na receptę (RX)
Suplementy diety
Wyroby medyczne
Środki spożywcze
Poradniki
Schorzenia
Substancje czynne
Interakcje
Porady
Kalkulatory
Badania kliniczneWstęp: Działania niepożądane aceklofenaku – co warto wiedzieć?
Aceklofenak to substancja czynna należąca do grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), stosowana głównie w leczeniu bólu i stanów zapalnych. Jak każdy lek, może powodować działania niepożądane, choć nie występują one u każdego pacjenta123. Najczęściej zgłaszane objawy dotyczą przewodu pokarmowego, jednak skutki uboczne mogą pojawić się także w innych układach organizmu. Ich częstość i nasilenie zależą od formy leku (np. tabletki powlekane, proszek do sporządzania zawiesiny doustnej), dawki, czasu stosowania, wieku, ogólnego stanu zdrowia oraz obecności innych chorób i stosowanych leków14. Warto pamiętać, że działania niepożądane są wpisane w mechanizm działania każdej substancji leczniczej, dlatego przed rozpoczęciem terapii zawsze należy rozważyć korzyści i potencjalne ryzyko związane z jej stosowaniem5.
Najczęstsze działania niepożądane aceklofenaku
W przypadku aceklofenaku, najczęściej zgłaszane działania niepożądane dotyczą układu pokarmowego. Wśród nich znajdują się objawy takie jak:
- Niestrawność – uczucie ciężkości w żołądku, zgaga, czasami ból brzucha1423.
- Ból brzucha – może być łagodny lub umiarkowany, czasami o charakterze skurczowym14.
- Nudności i wymioty – występują stosunkowo często i mogą ustępować po odstawieniu leku14.
- Biegunka – objawia się luźnymi stolcami, czasem towarzyszą jej bóle brzucha14.
- Wzdęcia i zaparcia – mogą pojawiać się zwłaszcza u osób wrażliwych na NLPZ14.
Działania te są szczególnie istotne u osób starszych, u których ryzyko poważnych powikłań (np. krwawienia z przewodu pokarmowego) jest wyższe13.
Działania niepożądane według częstości występowania
Często (≥1/100 do <1/10)
- Niestrawność, ból brzucha, nudności, biegunka6789.
- Zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego9.
- Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych710.
Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100)
- Wzdęcia, zaparcia, wymioty679.
- Zapalenie błony śluzowej żołądka679.
- Świąd, wysypka, stany zapalne skóry, pokrzywka710.
- Zwiększenie stężenia mocznika i kreatyniny we krwi711.
Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000)
- Niedokrwistość, reakcje anafilaktyczne (w tym wstrząs), nadwrażliwość6789.
- Niewydolność serca, nadciśnienie tętnicze, kołatanie serca6710.
- Obrzęk naczynioruchowy6710.
- Duszność6710.
- Smoliste stolce, owrzodzenie przewodu pokarmowego, krwawe biegunki, krwawienie z przewodu pokarmowego6789.
Bardzo rzadko (<1/10 000) oraz pojedyncze przypadki
- Zapalenie trzustki, śródmiąższowe zapalenie nerek, zespół nerczycowy, niewydolność nerek12131411.
- Ciężkie reakcje skórne i błon śluzowych (np. zespół Stevensa-Johnsona, martwicze oddzielanie się naskórka)12131510.
- Depresja, nietypowe sny, bezsenność689.
- Hiperkaliemia (podwyższenie poziomu potasu we krwi)6789.
- Reakcje pęcherzowe skóry, zakażenia skóry i tkanek miękkich w przebiegu ospy wietrznej12131516.
- Obrzęk, zmęczenie, skurcze mięśni nóg6711.
- Zwiększenie masy ciała6711.
Możliwość zgłaszania działań niepożądanych
Każde działanie niepożądane, które wystąpi podczas stosowania aceklofenaku, powinno być zgłoszone do odpowiednich instytucji. Dzięki temu możliwe jest stałe monitorowanie bezpieczeństwa stosowania leków. Działania niepożądane można zgłaszać do Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (URPL) za pośrednictwem strony internetowej: https://smz.ezdrowie.gov.pl lub bezpośrednio do producenta leku17181920.
Podsumowanie: Aceklofenak – działania niepożądane i bezpieczeństwo stosowania
Aceklofenak, stosowany w różnych postaciach i drogach podania, może powodować szerokie spektrum działań niepożądanych. Najczęściej dotyczą one układu pokarmowego, jednak możliwe są także objawy ze strony skóry, układu nerwowego, serca czy nerek. Częstość i nasilenie skutków ubocznych zależą od indywidualnych predyspozycji pacjenta, dawki, długości stosowania oraz obecności innych chorób. Ryzyko poważnych powikłań, takich jak krwawienia z przewodu pokarmowego, reakcje alergiczne czy zaburzenia pracy serca, wzrasta u osób starszych i przy długotrwałym stosowaniu. Regularne monitorowanie stanu zdrowia oraz szybka reakcja na niepokojące objawy pozwalają zwiększyć bezpieczeństwo terapii aceklofenakiem1423.
Tabela działań niepożądanych aceklofenaku według układów narządowych i częstości
| Układ narządowy | Bardzo często | Często | Niezbyt często | Rzadko | Bardzo rzadko | Częstość nieznana |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Układ pokarmowy | – | Niestrawność, ból brzucha, nudności, biegunka | Wzdęcia, zaparcia, wymioty, zapalenie błony śluzowej żołądka | Smoliste stolce, owrzodzenie przewodu pokarmowego, krwawe biegunki, krwawienie z przewodu pokarmowego | Zapalenie jamy ustnej, krwawe wymioty, owrzodzenie żołądka, perforacja jelit, zaostrzenie choroby Crohna, zapalenie trzustki | – |
| Skóra i tkanka podskórna | – | – | Świąd, wysypka, zapalenie skóry, pokrzywka | Obrzęk naczynioruchowy | Plamica, wyprysk, ciężkie reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, martwicze oddzielanie się naskórka), zakażenia skóry w ospie wietrznej | – |
| Układ nerwowy | – | Zawroty głowy | – | – | Parestezje, drżenie, senność, ból głowy, zaburzenia smaku, depresja, koszmary senne, bezsenność | – |
| Serce i naczynia | – | – | – | Niewydolność serca, nadciśnienie tętnicze, kołatanie serca | Zaczerwienienie twarzy, uderzenia gorąca, zapalenie naczyń | – |
| Nerki i drogi moczowe | – | – | Zwiększenie stężenia mocznika i kreatyniny | – | Zespół nerczycowy, niewydolność nerek, śródmiąższowe zapalenie nerek | – |
| Wątroba i drogi żółciowe | – | Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych | – | – | Uszkodzenie wątroby, zapalenie wątroby, zwiększenie fosfatazy zasadowej, żółtaczka | – |
| Badania diagnostyczne | – | – | – | – | Zwiększenie masy ciała | – |