Z tego artykułu dowiesz się:

• Jakie kluczowe informacje powinna zawierać etykieta dobrego suplementu diety
• Jak rozpoznać wysokiej jakości formy składników aktywnych
• Dlaczego warto wybierać witaminy metylowane i dla kogo są szczególnie ważne
• Jakie certyfikaty jakości świadczą o bezpieczeństwie suplementu
• Jak rozpoznać pułapki marketingowe i nierealistyczne obietnice na etykietach
• Które popularne suplementy mogą wchodzić w interakcje z lekami
• Jakie specjalne potrzeby mają różne grupy osób (seniorzy, kobiety w ciąży, sportowcy)
• Jak krok po kroku ocenić jakość suplementu przed zakupem

Umiejętne czytanie etykiet suplementów diety to kluczowa umiejętność każdego świadomego konsumenta¹. Etykieta zawiera najważniejsze informacje o produkcie, jednak często ukrywa skomplikowane terminy i dane, które mogą wprowadzać w błąd². Czy wiesz, że świadome wybory konsumentów sprawiają, że produkty z kiepskim składem finalnie znikają z rynku, ustępując miejsca tym lepszym jakościowo i bezpieczniejszym?¹ Dlatego tak ważne jest zrozumienie, jak analizować informacje zawarte na opakowaniu suplementu diety.

Co kryje się na etykiecie suplementu?

Analiza składu to najważniejszy element oceny suplementu diety². Zgodnie z polskimi przepisami, etykieta musi zawierać nazwy substancji odżywczych wraz z ich dokładną ilością na porcję^3,4,5. Formy aktywne składników mają kluczowe znaczenie dla przyswajalności suplementu⁶. Na co zwrócić szczególną uwagę? Oto niektóre z przykładów:

• minerały (np. magnez, cynk) – organiczne formy (np. chelaty, cytryniany) zazwyczaj wchłaniają się znacznie lepiej niż ich nieorganiczne odpowiedniki (np. tlenki, węglany);^6,2
• witamina D – cholekalcyferol (D3) jest bardziej efektywny niż ergokalcyferol (D2);⁶
• witaminy metylowane – 5-metylotetrahydrofolian (5-MTHF) zamiast kwasu foliowego jest lepiej przyswajalny dla około 30-40% populacji z defektem enzymatycznym MTHFR;⁷
• witamina B12 – metylokobalamina jest formą biologicznie aktywną, natychmiast dostępną dla organizmu.⁷

Poniższa tabela przedstawia niektóre z popularnych składników suplementów diety, wraz z ich przykładowymi formami.

Informacje o zawartości witamin i składników mineralnych podaje się również w procentach w stosunku do referencyjnych wartości spożycia (RWS), co pozwala ocenić, jaką część dziennego zapotrzebowania pokrywa dana porcja suplementu^4,8,9.

Dlaczego warto sprawdzić datę ważności i producenta?

Data ważności to czas, do którego suplement zachowuje ważność w oryginalnym opakowaniu⁴. Zwykle oznacza się ją w formacie dzień-miesiąc-rok lub miesiąc-rok⁴. Każdy suplement musi zawierać nazwę i adres producenta z krajowym adresem lub numerem telefonu^4,10. Numer partii to kluczowa informacja pozwalająca na identyfikację produktu w przypadku problemów jakościowych lub wycofania z rynku¹¹. Brak krajowego adresu lub numeru telefonu uniemożliwia zgłaszanie działań niepożądanych producentowi¹⁰. Profesjonalni producenci dbają o przejrzystość tych danych, co jest dobrym wskaźnikiem jakości produktu.

Jakie ostrzeżenia i certyfikaty są ważne?

Każda etykieta suplementu diety musi zawierać^3,4:

• ostrzeżenie o nieprzekraczaniu zalecanej porcji do spożycia w ciągu dnia;
• stwierdzenie, że suplementy diety nie mogą zastępować zróżnicowanej diety;
• informację o przechowywaniu w miejscu niedostępnym dla małych dzieci.

Czy wiesz, że etykiety suplementów nie mogą zawierać oświadczeń, że produkt zapobiega chorobie lub leczy ją?¹² Takie informacje są zarezerwowane wyłącznie dla leków. Certyfikaty jakości to ważne wskaźniki bezpieczeństwa i standardów produkcji^13,14. Najważniejsze z nich to:

• GMP (Good Manufacturing Practice) – potwierdza, że zakład produkcyjny stosuje systemy zapewniające jakość i powtarzalność produkcji^13,15;
• HACCP (Hazard Analysis and Critical Control Points) – system identyfikujący zagrożenia biologiczne, chemiczne i fizyczne w procesie produkcji^13,15;
• BIO/EKO – potwierdza zgodność z przepisami żywności ekologicznej¹⁶;
• wegańskie – produkt nie zawiera składników pochodzenia zwierzęcego¹⁷.

Co oznaczają dodatki na etykiecie?

W Unii Europejskiej wszystkie substancje dodatkowe są oznaczone numerem E^18,19. Oto najważniejsze zakresy:

• 100-199: barwniki;
• 200-299: konserwanty;
• 300-399: przeciwutleniacze i regulatory kwasowości;
• 400-499: emulgatory, środki spulchniające, żelujące;
• 500-599: środki pomocnicze¹⁹.

Im mniej dodatków zawiera suplement, tym lepiej dla naszego zdrowia. Szczególnie warto unikać syntetycznych barwników, konserwantów i wypełniaczy, które mogą powodować reakcje alergiczne. Dobrej jakości suplementy zawierają tylko niezbędne składniki pomocnicze, takie jak naturalne kapsułki roślinne czy niewielkie ilości substancji przeciwzbrylających.

Jak rozpoznać pułapki marketingowe na etykietach?

Suplementy diety mogą wykazywać tylko efekt odżywczy lub inny fizjologiczny, który należy rozumieć jako optymalizację prawidłowych funkcji organizmu²⁰. Zakazane są oświadczenia sugerujące właściwości lecznicze, zapobieganie chorobom czy przywracanie funkcji fizjologicznych²⁰. Czy wiesz, że tzw. “mieszanki zastrzeżone” (proprietary blends) to jedna z największych pułapek? Producent nie musi podawać dokładnych ilości poszczególnych składników w takiej mieszance, co utrudnia ocenę skuteczności produktu^21,22. Jedyną wskazówką dotyczącą ilości poszczególnych składników może być ich kolejność na liście – zgodnie z obowiązującym prawem, powinny być one wymieniane od składnika o najwyższej zawartości do tego o najniższej. Badania wykazują, że aż 73% produktów miało co najmniej jeden składnik deklarowany na etykiecie, który nie został wykryty w analizie laboratoryjnej²².

Jakie składniki mogą być niebezpieczne?

Lista szkodliwych składników opracowana przez Zespół ds. Suplementów Diety obejmuje substancje mogące wywołać poważne skutki uboczne, takie jak²³:

• wypadanie włosów i łysienie;
• halucynacje i stany lękowe;
• zaburzenia hormonalne;
• napady agresji;
• zawał mięśnia sercowego.

Należy także pamiętać, że niektóre popularne suplementy mogą wchodzić w niebezpieczne interakcje z powszechnie stosowanymi lekami²⁴. Do takich przykładów możemy zaliczyć:

• dziurawca, który osłabia działanie leków antykoncepcyjnych, przeciwpadaczkowych i przeciwzakrzepowych;
• miłorząb japoński i czosnek, które nasilają działanie leków przeciwzakrzepowych, zwiększając ryzyko krwawień;
• preparaty wapnia, które zmniejszają wchłanianie niektórych antybiotyków i leków na tarczycę.

Jak w praktyce ocenić jakość suplementu?

Wybór odpowiedniego suplementu diety nie powinien być przypadkowy — to decyzja, która może realnie wpływać na nasze zdrowie. Aby dokonać świadomego wyboru i uniknąć wątpliwej jakości produktów, warto zastosować metodyczne podejście do analizy etykiety. Poniższe kroki pomogą Ci w ocenie jakości suplementu⁹:

Krok 1 – Sprawdź podstawowe informacje

Na początek warto upewnić się, że produkt spełnia podstawowe wymogi jakości i bezpieczeństwa deklarowane na etykiecie:

• czy produkt jest oznaczony jako “suplement diety”;
• data ważności i warunki przechowywania;
• dane producenta z krajowym kontaktem.

Krok 2 – Przeanalizuj skład

Szczegółowa analiza składu pozwala ocenić rzeczywistą wartość produktu — zarówno pod względem obecności substancji aktywnych, jak i potencjalnie zbędnych dodatków:

• lista składników aktywnych z dokładnymi dawkami;
• forma chemiczna składników (np. cytrynian vs. tlenek);
• obecność zbędnych wypełniaczy i dodatków.

Krok 3 – Oceń dawkowanie

Odpowiednie dawkowanie to klucz do skuteczności i bezpieczeństwa suplementu — warto porównać je z aktualnymi normami i zaleceniami:

• porównanie z zalecanymi dawkami (RWS);
• sprawdzenie, czy dawki nie są zbyt wysokie;
• analiza liczby kapsułek/tabletek na porcję.

Dobra etykieta suplementu zawiera przejrzyste informacje o składzie, gdzie każdy składnik ma dokładnie określoną dawkę i formę chemiczną². Na przykład, zamiast ogólnego “magnez” podana jest informacja “cytrynian magnezu 400 mg (w tym 60 mg jonów magnezu)”^2,25. Zła etykieta często zawiera “mieszanki zastrzeżone” bez podania dokładnych ilości składników, liczne dodatki technologiczne, nierealistyczne obietnice zdrowotne oraz niepełne dane producenta^9,21.

Suplementy dla różnych grup – specjalne potrzeby

Dobór suplementów powinien uwzględniać nie tylko jakość składu, ale także indywidualne potrzeby zdrowotne konkretnej grupy osób. W praktyce oznacza to, że oprócz analizy etykiety pod kątem ogólnych zasad (jak dawki, formy chemiczne czy obecność zbędnych dodatków), należy zwrócić szczególną uwagę na składniki rekomendowane dla danej grupy. Ich obecność, forma i dawka mogą decydować o skuteczności i zasadności stosowania suplementu.

Seniorzy

U osób starszych często obserwuje się obniżone wchłanianie składników odżywczych oraz większe zapotrzebowanie na niektóre witaminy i minerały. Dlatego etykieta powinna zawierać łatwo przyswajalne formy tych substancji, dostosowane do ich fizjologii:

• witamina D3 w wyższych dawkach (1000-2000 IU);
• witamina B12 w formie metylokobalaminy;
• łatwo przyswajalne formy magnezu i wapnia⁷.

Kobiety w ciąży

Suplementacja w ciąży pełni kluczową rolę w rozwoju płodu i utrzymaniu zdrowia matki. Preparaty powinny zawierać nie tylko niezbędne składniki, ale też ich właściwe formy i dawki zalecane przez instytucje medyczne:

• kwas foliowy (najlepiej w formie metylowanej);
• DHA (kwas dokozaheksaenowy);
• jod i żelazo w odpowiednich dawkach^{<a href=”https://ncez.pzh.gov.pl/ciaza-i-macierzynstwo/czy-suplementacja-w-okresie-ciazy-jest-konieczna-wnioski-z-najnowszych-rekomendacji-polskiego-towarzystwa-ginekologow-i-poloznikow-ptgip/”>26}.

Sportowcy

W przypadku osób aktywnych fizycznie suplementacja może wspierać regenerację, wydolność i zapobieganie niedoborom. Kluczowe jest tu zwracanie uwagi na źródła białka, składniki mineralne oraz bezpieczeństwo stosowania przy zwiększonym wysiłku:

• białko o wysokiej wartości biologicznej;
• kreatyna, BCAA;
• magnez, potas i elektrolity²⁷.

Osoby na dietach roślinnych

Diety roślinne, mimo wielu korzyści, mogą prowadzić do niedoborów niektórych mikroskładników. Przy wyborze suplementu ważne jest, aby zawierał składniki trudniej dostępne w diecie roślinnej — najlepiej w formach dobrze przyswajalnych i wegańskich:

• witamina B12;
• witamina D3;
• żelazo, cynk, jod;
• kwasy omega-3 z alg²⁸.

Podsumowanie

Najważniejsze zasady przy wyborze suplementów to: sprawdzanie form składników aktywnych (z preferencją dla form organicznych i biologicznie aktywnych), weryfikacja dawek pod kątem zgodności z zaleceniami i badaniami naukowymi, unikanie zbędnych dodatków technologicznych, wybieranie produktów od zaufanych producentów posiadających certyfikaty jakości oraz konsultacja z lekarzem lub farmaceutą — szczególnie w przypadku równoczesnego stosowania leków. Warto zacząć od przeanalizowania etykiet suplementów, które już się stosuje, porównać składy różnych produktów tego samego typu i zwrócić uwagę na jakość zastosowanych składników. Należy pamiętać, że suplementy to środki spożywcze, nie leki — co oznacza, że nie podlegają równie rygorystycznym regulacjom przed wprowadzeniem na rynek. Stosując te proste zasady, zwiększasz szanse na świadomy wybór produktu, który realnie wspiera zdrowie, zamiast obciążać organizm nieskutecznymi lub potencjalnie szkodliwymi substancjami. Warto poświęcić kilka minut na analizę etykiety — to niewielki wysiłek, który może mieć duże znaczenie dla Twojego zdrowia²⁹.

Pytania i odpowiedzi

W kategorii leków dostępnych bez recepty uwagę zwraca Belbital, nowy preparat w formie tabletek zawierających 10 mg biotyny, który wspiera kondycję włosów, skóry i paznokci. To doskonała propozycja dla osób zmagających się z ich osłabieniem, szczególnie w okresach większego obciążenia organizmu.

Dla tych, którzy często borykają się z dolegliwościami ze strony układu pokarmowego, ciekawym rozwiązaniem może być Helicid Rapid w postaci twardych kapsułek zawierających 20 mg omeprazolu. Ten lek pomaga w walce z refluksem i zgagą, zapewniając szybkie ukojenie.

Na sezon przeziębieniowy idealnie wpasowuje się Orofar Ultra – pastylki twarde z 8,75 mg flurbiprofenu, które łagodzą zarówno ból gardła, jak i stan zapalny. Nie zabrakło także nowości wśród preparatów przeciwbólowych – Paracetamol + Codeine APAP w formie tabletek powlekanych, łączący 500 mg paracetamolu i 15 mg kodeiny, stanowi wsparcie w walce z silnym bólem i gorączką.

Co nowego pojawiło się w lekach na receptę w październiku?

Leki działające na krew i układ krwiotwórczy

Dla pacjentów wymagających leczenia specjalistycznego październik przyniósł kilka istotnych nowości. W obszarze leczenia układu krwiotwórczego pojawił się Apinoptim, tabletki powlekane dostępne w dawkach 2,5 mg i 5 mg, zawierające apiksaban, który zapobiega epizodom zakrzepowo-zatorowym oraz udarom mózgu. Kolejnym ważnym preparatem jest Dabigatran Eteksylan Polpharma w postaci twardych kapsułek dostępnych w dawkach 75 mg, 110 mg i 150 mg, również dedykowany prewencji i leczeniu zakrzepicy.

Następną istotną nowością jest Eltrombopag Polpharma, dostępny w tabletkach powlekanych o dawkach 12,5 mg, 25 mg, 50 mg i 75 mg. Lek ten znajduje zastosowanie u pacjentów z pierwotną małopłytkowością immunologiczną (ITP), którzy nie reagują wystarczająco na inne metody leczenia. Jest również wskazany w leczeniu małopłytkowości u pacjentów z przewlekłym wirusowym zapaleniem wątroby typu C (WZW C). Lek zawiera eltrombopag, który dzięki wspomaganiu produkcji płytek krwi zmniejsza ryzyko krwawień, co jest szczególnie ważne w terapii tych schorzeń.

Leki stosowane w leczeniu chorób układu sercowo-naczyniowego

Nowości nie ominęły też terapii chorób cywilizacyjnych związanych z układem sercowo-naczyniowym. Wśród leków obniżających ciśnienie krwi warto wymienić POLTRIQ – innowacyjny preparat w postaci tabletek powlekanych, dostępny w kilku kombinacjach dawek, łączący peryndopryl, indapamid i amlodypinę. Kolejny preparat to Ladinorm, kapsułki twarde oferujące kombinacje dawek ramiprylu i bisoprololu, które skutecznie obniżają ciśnienie. Dla pacjentów z problemami lipidowymi na rynku pojawił się Pitipix, tabletki powlekane z dawkami 1 mg, 2 mg i 4 mg pitawastatyny, wspierający kontrolę poziomu cholesterolu.

Leki na układ nerwowy

Układ nerwowy zyskał również nowe możliwości leczenia. Adifemu, Dimethyl fumarate Aurovitas, Dimethyl fumarate Polpharma oraz Dimforda to preparaty oparte na fumaranie dimetylu, dostępne w formie kapsułek dojelitowych w dawkach 120 mg i 240 mg. Zostały one wprowadzone na rynek jako leki dla pacjentów z rzutowo-remisyjną postacią stwardnienia rozsianego, zarówno dorosłych, jak i młodzieży od 13. roku życia. Ich działanie pozwala na zmniejszenie nasilenia rzutów choroby i poprawę kontroli nad jej przebiegiem, co przekłada się na wyższą jakość życia pacjentów.

Warto pamiętać także o leku o nazwie handlowej Bupropion Accord. To tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu, które zawierają bupropion w dawce 150 mg. Bupropion to substancja, którą wykorzystuje się do leczenia epizodów depresji o dużym nasileniu.

Leki przeciwnowotworowe i immunomodulujące

Październik nie ominął również onkologii. Hydroxycarbamid Eugia (hydroksykarbamid) w postaci kapsułek o dawce 500 mg został wprowadzony na rynek jako wsparcie w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej, a Nilotinib STADA (nilotynib) w formie kapsułek dostępnych w dawkach 50 mg, 150 mg i 200 mg oferuje nowe możliwości terapii dla pacjentów z przewlekłą białaczką szpikową z chromosomem Philadelphia.

Pemetrexed Glenmark (pemetreksed), dostępny jako proszek do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji w dawkach 100 mg i 500 mg, okazał się cennym narzędziem w leczeniu nowotworów, takich jak międzybłoniak opłucnej czy niedrobnokomórkowy rak płuca. Z kolei dla pacjentów z rakiem prostaty opornym na kastrację z przerzutami na rynek wprowadzono Tagant (enzalutamid), tabletki powlekane w dawkach 40 mg i 80 mg, który oferuje nowoczesne podejście do terapii tego rodzaju nowotworów.

Warto również wspomnieć o Vinorelbine medac, kapsułkach dostępnych w dawkach 20 mg, 30 mg i 80 mg. Zawiera substancję o nazwie winorelbina. Ten lek znajduje zastosowanie w leczeniu nowotworów, takich jak rak piersi czy rak płuc. Dzięki swojej formie doustnej stanowi wygodną i skuteczną opcję terapeutyczną dla pacjentów onkologicznych, zapewniając łatwość stosowania i precyzję dawkowania. Nowe preparaty w tej kategorii otwierają nowe możliwości w terapii nowotworów, zapewniając pacjentom większą skuteczność i elastyczność w doborze leczenia.

Z kolei Apremilast Krka (apremilast), dostępny w tabletkach powlekanych w dawkach 10 mg, 20 mg i 30 mg lub jedynie jako 30 mg, stanowi nowoczesne wsparcie w terapii łuszczycowego zapalenia stawów. Lek ten może być stosowany zarówno w monoterapii, jak i w połączeniu z innymi lekami modyfikującymi przebieg choroby (LMPCh). Dzięki swojemu działaniu przeciwzapalnemu znacząco redukuje objawy związane z łuszczycowym zapaleniem stawów, poprawiając codzienne funkcjonowanie pacjentów.

Leki na układ moczowy

Na uwagę zasługują także leki z kategorii urologii. Begirax i Iretig to nowości z mirabegronem stosowane w terapii zespołu pęcherza nadreaktywnego, dostępne w tabletkach o przedłużonym uwalnianiu o dawce 50 mg, które poprawiają komfort życia pacjentów poprzez zmniejszenie częstotliwości oddawania moczu. Natomiast Tadalafil Egis, dostępny w tabletkach powlekanych o dawkach 10 mg i 20 mg tadalafilu, wspiera pacjentów zmagających się z zaburzeniami erekcji.

Inne leki na receptę

W październikowych nowościach znajduje się także całkiem sporo preparatów z innych grup. Wśród leków przeciwalergicznych i przeciwzapalnych warto wspomnieć o preparacie Azaneson, aerozolu do nosa zawierającym 137 μg propianinu flutikazonu i 50 μg azelastyny na dawkę, oraz leku Furocort, aerozolu do nosa z dawką 27,5 μg flutikazonu w formie furoinianu na dawkę, które łagodzą objawy alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa.

Możemy tu wyróżnić także Timohep Forte, tabletki zawierające 200 mg tymonacyku, który wspiera regenerację wątroby w różnych schorzeniach, takich jak stłuszczenie czy uszkodzenie tego narządu. Inny preparat to Cholecalciferol mibe w formie kapsułek dostarcza 50 000 IU witaminy D3, pomagając uzupełnić jej niedobory i wspierać zdrowie kości oraz odporność.

Leki stosowane w lecznictwie zamkniętym

Na koniec warto wspomnieć o nowościach w lecznictwie zamkniętym. Vancomycin Pharmline (wankomycyna), dostępny w formie proszku do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji w dawce 1000 mg, jest stosowany w leczeniu poważnych zakażeń, takich jak zapalenie wsierdzia czy infekcje kości. To kolejny krok w stronę skutecznego leczenia w warunkach szpitalnych.

Podsumowanie

Październik 2024 roku dostarczył wiele nowych leków, które z pewnością znajdą swoje miejsce w codziennej praktyce medycznej i aptecznej. Od leków dostępnych bez recepty na popularne dolegliwości, po zaawansowane terapie specjalistyczne – ten miesiąc poszerzył możliwości leczenia i poprawy jakości życia pacjentów w różnych obszarach terapeutycznych. Nowe preparaty nie tylko zwiększają dostępność opcji terapeutycznych, ale także dają szansę na skuteczniejsze i bardziej dopasowane leczenie wielu schorzeń.

Witamina D odgrywa istotną rolę w prawidłowym funkcjonowaniu mięśni i kości, a także znacząco wpływa na wzmocnienie układu odpornościowego. Istnieją badania naukowe dowodzące, że witamina K poprawia wchłanianie witaminy D oraz dodatkowo chroni przed jej nadmiarem, który może być niebezpieczny dla naszego zdrowia, ze względu na zwiększoną skłonność do zwapnienia naczyń krwionośnych i złamań kości. Dlatego połączenie tych dwóch związków czynnych jest korzystne przede wszystkim u osób z ubogą dietą, ponieważ nie dostarczają one optymalnych ilości tych ważnych witamin wraz z pożywieniem [1].

Czym kierować się przy wyborze preparatu z witaminą D i K?

Pierwsza myśl jaka zwykle przychodzi nam do głowy przy zakupie preparatów zawierających te związki aktywne dotyczy tego, aby witaminy D3 + K2 były lekiem, a nie suplementem diety. Tymczasem w aptekach do wyboru mamy jedynie liczną grupę suplementów diety zawierających w swoim składzie te dwie witaminy. Warto pamiętać, że należy sięgać po nie, jeśli zmagamy się niedoborem tych dwóch witamin, a nie na własną rękę. 

Dodatkowo zaleca się, aby zwrócić uwagę na postać jaką przyjmują te witaminy. Najwłaściwszą formą witaminy D jest witamina D3, a więc chlorekarcyferol, natomiast formy MK-4 i MK-7 są najlepszymi postaciami witaminy K. Poza tym ze względu na bardzo dobrą rozpuszczalność obu tych witamin w tłuszczach rekomenduje się, aby były one rozpuszczone w oleju, dzięki temu uzyskamy lepsze ich wchłanianie [1-5].

Preparaty z witaminą D i K z apteki

W aptekach jest szeroki wybór suplementów diety zawierających w swoim składzie witaminy D i K dla dorosłych. Wybrałem dla Was kilka dobrych preparatów, których zakup warto rozważyć. Jeśli nie jesteśmy pewni swojego wyboru, warto skorzystać z porady farmaceuty, który pomoże przy zakupie optymalnego produktu [2-5].

Ibuvit D3 2000 + K2 MK-7 Omega 3, kapsułki

O produkcie

• suplement diety przeznaczony dla dorosłych i młodzieży od 11. roku życia;
• zawiera witaminy D i K zawarte w oleju rybim;
• rekomendowana jest jedna kapsułka dziennie;
• należy przechowywać w temperaturze pokojowej, chroniąc od światła i wilgoci oraz w miejscu niedostępnym dla małych dzieci.

Molekin D3+ K2, tabletki powlekane

O produkcie

• suplement diety zawierający w swoim składzie witaminy D3 i K2 dla dorosłych;
• rekomendowana jest 1 tabletka dziennie po posiłku, popijając wodą;
• zaleca się konsultację z lekarzem przed zastosowaniem preparatu w ciąży i okresie karmienia piersią.
• należy przechowywać w temperaturze pokojowej,  chroniąc od światła i wilgoci oraz w miejscu niedostępnym dla małych dzieci.

Apo D3+ K2, kapsułki miękkie

O produkcie

• suplement diety przeznaczony dla osób dorosłych;
• zawiera witaminę K2-MK 7 zawartą w oliwie z oliwek;
• należy spożywać 1 kapsułkę dziennie;
• nie posiada badań dotyczących wpływu na prowadzenie pojazdów i maszyn;
• przed zastosowaniem preparatu w okresie ciąży i karmienia piersią należy skonsultować się z lekarzem.

Olimp Gold-Vit D3+ K2, kapsułki

O produkcie

• suplement diety przeznaczony dla osób dorosłych;
• zawiera witaminy D i K zawarte w oleju lnianym;
• rekomendowana jest 1 kapsułka dziennie spożyta po posiłku;
• należy przechowywać w suchym miejscu i niedostępnym dla dzieci.

Podsumowanie

W przypadku, gdy nasza codzienna dieta jest niewystarczająca, aby zapewnić optymalne dawki witamin D3 i K2 warto skorzystać z bardzo dobrych jakościowo suplementów diety, które pomogą uzupełnić niedobór tych witamin. Należy jednak pamiętać, aby każdorazowo skonsultować taką suplementację z lekarzem w celu uniknięcia przedawkowania tych witamin.

Bigetra i Dabigatran Etexilate Adamed, zawierające dabigatran, dostępne w formie kapsułek twardych o dawkach 75 mg, 110 mg i 150 mg, są stosowane w profilaktyce udarów i zakrzepów u pacjentów z migotaniem przedsionków. Dabigatran jest bezpośrednim inhibitorem trombiny, który pomaga zapobiegać tworzeniu się zakrzepów krwi.

Pojawiły się także leki z rywaroksabanem, Rivaroxaban LEK-AM i Rivaroxaban OLIMP, które są dostępne w formie tabletek powlekanych o dawkach 10 mg, 15 mg i 20 mg. Rywaroksaban jest inhibitorem czynnika Xa, stosowanym w profilaktyce zakrzepów i udarów.

Z kolei Ticagrelor Teva, zawierający tikagrelor, jest dostępny w formie tabletek powlekanych o dawkach 60 mg i 90 mg. Tikagrelor jest stosowany w profilaktyce zakrzepów i zawałów serca, działając jako inhibitor agregacji płytek krwi.

Nowością jest także lek na nadciśnienie – Rilmenidine Grindeks zawierający rilmenidynę w postaci tabletek 1 mg. Rilmenidyna jest stosowana w leczeniu nadciśnienia tętniczego, działając poprzez zmniejszenie aktywności układu współczulnego, co prowadzi do obniżenia ciśnienia krwi.

Leki okulistyczne

Carteol LP 2% Preservative Free, zawierający chlorowodorek karteololu, to nowe krople do oczu o przedłużonym uwalnianiu (20 mg/ml), stosowane w leczeniu jaskry. Karteolol zmniejsza ciśnienie wewnątrzgałkowe, co pomaga chronić nerw wzrokowy przed uszkodzeniem.

Leki przeciwwirusowe i przeciwbakteryjne

Czerwiec 2024 przyniósł także nowości w leczeniu infekcji. Dalbavancin Accord i Dalbavancin Reig Jofre, zawierające dalbawancynę, są dostępne jako proszek do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji (500 mg). Dalbawancyna jest antybiotykiem stosowanym w leczeniu ciężkich zakażeń bakteryjnych skóry i tkanek miękkich.

Leki przeciwnowotworowe

Nowością jest także Fulvestrant Cipla, zawierający fulwestrant, który jest dostępny jako roztwór do wstrzykiwań w ampułko-strzykawce (250 mg). Fulwestrant jest stosowany w leczeniu raka piersi, działając poprzez blokowanie receptorów estrogenowych.

Z kolei Pazopanib Viatris, zawierający pazopanib, jest dostępny w formie tabletek powlekanych o dawkach 200 mg i 400 mg. Pazopanib jest stosowany w leczeniu raka nerki, działając poprzez hamowanie angiogenezy i wzrostu guza.

Leki przeciwbólowe

Na rynku pojawił się także nowy lek przeciwbólowy dostępny na receptę. Exbol, zawierający chlorowodorek tramadolu i paracetamol, jest dostępny w formie tabletek (75 mg + 650 mg). Ten lek jest stosowany w leczeniu bólu umiarkowanego do silnego, łącząc działanie opioidowe tramadolu z przeciwbólowym działaniem paracetamolu.

Leki na układ oddechowy

Nowości nie ominęły także pulmonologii. Gartior, zawierający tiotropium, jest dostępny jako proszek do inhalacji w kapsułce twardej (18 mcg/dawkę odmierzoną). Tiotropium jest stosowane w leczeniu przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP), pomagając rozszerzyć oskrzela i ułatwić oddychanie.

Natomiast Tussifortin, zawierający dekstrometorfan, jest dostępny w formie pastylek twardych (10 mg). Dekstrometorfan jest stosowany w leczeniu kaszlu, działając jako środek przeciwkaszlowy, który hamuje odruch kaszlowy.

Leki przeciwcukrzycowe

Czerwiec 2024 przyniósł także nowe możliwości w leczeniu cukrzycy. Metformin hydrochloride Biofarm, zawierający chlorowodorek metforminy, jest dostępny w formie tabletek powlekanych o dawkach 500 mg, 850 mg i 1000 mg. Metformina jest stosowana w leczeniu cukrzycy typu 2, pomagając kontrolować poziom cukru we krwi.

Leki na choroby psychiczne i uzależnienia

NiQuitin MINI Citrus, zawierający nikotynę, to nowość do leczenia uzależnienia od papierosów. Jest dostępny w formie tabletek do ssania o dawkach 2 mg i 4 mg. Ten lek jest stosowany w terapii zastępczej nikotyny, pomagając zmniejszyć objawy odstawienia nikotyny u osób rzucających palenie.

Z kolei Pratyria, zawierająca paliperydon, jest dostępna jako zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu w ampułko-strzykawce o dawkach 75 mg, 100 mg, 150 mg oraz kombinacja 100 mg + 150 mg. Paliperydon jest stosowany w leczeniu schizofrenii i zaburzeń schizoafektywnych.

Inne leki

Warto wspomnieć także o leku Stygmistanon, zawierającym bromek pirydostygminy, który jest dostępny w formie tabletek powlekanych (60 mg). Pirydostygmina jest stosowana w leczeniu miastenii, pomagając poprawić przekazywanie impulsów nerwowych do mięśni.

Nowością jest także Auricid zawierający allopurynol, dostępny w formie tabletek o dawkach 100 mg i 300 mg. Jest on stosowany w leczeniu dny moczanowej. Allopurynol działa poprzez hamowanie oksydazy ksantynowej, co pomaga zmniejszyć produkcję kwasu moczowego w organizmie.

Clatra Allergy Fast zawiera bilastynę w formie tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej (20 mg). Bilastyna jest lekiem przeciwhistaminowym stosowanym w leczeniu objawów alergii, takich jak katar sienny i pokrzywka, działając poprzez blokowanie receptorów histaminowych.

Nowy lek Minoxidil Doppelherz dla mężczyzn, zawierający minoksydyl, będzie dostępny jako piana na skórę (50 mg/g). Minoksydyl stymuluje wzrost włosów poprzez poprawę przepływu krwi do mieszków włosowych, co pomaga w leczeniu łysienia androgenowego.

Naromiast Devikap z cholekalcyferolem, jest dostępny w formie kapsułek miękkich o dawkach 20 000 IU i 50 000 IU. Cholekalcyferol, czyli witamina D3, wspomaga wchłanianie wapnia i fosforu oraz utrzymanie prawidłowej mineralizacji kości.

Podsumowanie

Te nowo zarejestrowane leki oferują szeroką gamę terapii, które mogą znacząco poprawić jakość życia pacjentów cierpiących na różne schorzenia. Wprowadzone leki obejmują innowacyjne rozwiązania w leczeniu chorób przewlekłych, jak również nowoczesne terapie onkologiczne i antybiotykowe. Znaczące są również nowe opcje w zakresie terapii przeciwbólowej, przeciwwirusowej oraz wspomagającej rzucanie palenia. Dzięki tym nowym lekom, pacjenci mają większy wybór w skutecznym zarządzaniu swoimi dolegliwościami, co przekłada się na lepszą kontrolę chorób i poprawę ogólnego stanu zdrowia.

Leczenie zespołu policystycznych jajników (PCOS) powinno być dostosowane do indywidualnych oczekiwań pacjentki oraz dominujących objawów choroby. Przed rozpoczęciem terapii należy uwzględnić status prokreacyjny oraz długofalowe konsekwencje PCOS. Leczenie powinno być wielostronne, respektujące nieprawidłowe miesiączkowanie, niepłodność, zaburzenia metaboliczne, zaburzenia lipidowe oraz objawy nadmiaru androgenów. Kluczowe w postępowaniu terapeutycznym są działania  mające na celu zmianę stylu życia, polegające na stosowaniu diety sprzyjającej utrzymaniu lub obniżeniu masy ciała, regularnej aktywności fizycznej, a także odpowiedniej suplementacji. Zalecane diety dla PCOS:

• fleksitarianizm;
• dieta DASH;
• diety o niskim indeksie glikemicznym;
• diety roślinne.

Połączenie diety DASH z zasadami diety o niskim indeksie glikemicznym i ograniczeniem spożycia mięsa zapewni doskonały model żywienia w zespole policystycznych jajników. Podstawowe zasady diety w zespole policystycznych jajników są następujące:

• Zbilansowana dieta (taka, która zawiera warzywa, owoce, nasiona roślin strączkowych, pełnoziarniste produkty zbożowe, ryby, chude gatunki mięs, produkty nabiałowe, orzechy i nasiona).
• Regularnie spożywane posiłki w ciągu dnia (co oznacza, przerwy między posiłkami nie powinny być dłuższe niż 3,5 godzin).
• Dostarczanie odpowiedniej ilości wody  (nie wliczając w to kawy i mocnej czarnej herbaty, najlepszym wyborem jest woda).

Co brać na zespół policystycznych jajników? Suplementy na PCOS

Zgodnie z definicją, suplementacja diety stanowi jej uzupełnienie, a zatem dostarczenie organizmowi substancji, których niedobory mogą występować w codziennym jadłospisie. Suplementy diety zalecane są osobom, u których zapotrzebowanie na niezbędne składniki (witaminy, składniki mineralne) jest większe niż możliwości dostarczenia ich z pożywieniem. 

Witamina D

Najnowsze badania potwierdzają, że suplementacja witaminą D u kobiet z PCOS z niedoborami może mieć korzystny wpływ na poprawę wskaźników insulinooporności. Wskazują także na możliwą poprawę profilu lipidowego i stanu zapalnego. W zależności od wyjściowego stężenia 25(OH)D3 w surowicy stosuje się preparaty cholekalcyferolu w dawkach 2000–4000 IU na dobę, natomiast w przypadku stężeń poniżej 10 ng/ml (25 nmol/l) wysokie dawki przez 6–8 tygodni, to jest 50 000 IU doustnie raz w tygodniu lub 3 razy w tygodniu przez miesiąc, a następnie dawkę profilaktyczną. 

Należy pamiętać, że witamina D jest witaminą rozpuszczalną w tłuszczach, dlatego zbyt wysokie dawki, niedopasowane do potrzeb organizmu mogą kumulować się i działać toksycznie na organizm. Dawka suplementu witaminy D powinna być każdorazowo ustalana z lekarzem.

Inozytol (witamina B8) 

Według badań suplementacja inozytolu wpływa pozytywnie na regulację hormonalną u kobiet  z PCOS i z hirsutyzmem. Dodatkowo poprawia wrażliwość komórek na insulinę, obniża poziom LH i testosteronu. Ponadto wpływa również na spadek masy ciała.  Stosowanie 2x 2000 mg mioinozytolu dziennie jest bezpiecznym i obiecującym narzędziem w skutecznej poprawie objawów i niepłodności u pacjentek z PCOS.

Kwasy Omega-3 

Przeprowadzone badania wykazały, że regularne spożywanie kwasów Omega-3 prowadzi do wyregulowania „wolnego” testosteronu u kobiet z PCOS.  Co więcej, suplementacja Omega 3 wpływa pozytywnie na owulację i płodność. Ponadto pomaga również poprawić wrażliwość komórek na insulinę. Suplementacja omega-3 może spowodować powrót regularnych krwawień miesiączkowych, a także poprawić profil lipidowy we krwi. Kwasy omega-3 naturalnie występują  m.in. w rybach, owocach morza i oleju rybnym, a także w oleju lnianym i nasionach lnu.

NAC 

Substancja NAC jest pochodną aminokwasu cysteiny, która wytwarzana jest w organizmie człowieka. NAC przywraca równowagę hormonalną wśród kobiet z zespołem policystycznych jajników (PCOS). Cysteina może być także dostarczana z produktów spożywczych takich jak mięso, jajka, mleko, orzechy ziemne, soczewica, soja czy nasiona słonecznika. W badaniach wykazano, że stosowanie NAC u kobiet z PCOS wpływa na stymulację owulacji, jak również zwiększony odsetek ciąż. NAC może być stosowana zarówno u kobiet z PCOS opornych na cytrynian klomifenu, jak również w celu uzupełnienia terapii cytrynianem klomifenu. 

PCOS – jakie suplementy warto stosować?

W toku przeprowadzanych badań okazało się, że w przypadku PCOS bardzo duże korzyści przynosi zadbanie o prawidłową dietę, która wzbogacona jest odpowiednią suplementację:  witaminę D, EPA i DHA, inozytol oraz NAC.

Vitrum D3 Forte, kapsułki

Aptek Tran, kapsułki

Solgar Mio-inozytol, kapsułki

NAC+ 600mg, kapsułki

Miovelia Nac 15, kapsułki

Jakie są leki na PCOS na receptę?

Lekiem pierwszego rzutu w leczeniu zaburzeń płodności w PCOS jest cytrynian klomifenu (CC). Jest podawany w celu indukcji owulacji i poprawy sukcesu zapłodnienia w procedurach wspomaganego rozrodu. Niestety u wielu kobiet zauważa się problem związany z opornością na ten lek. Może to  dotyczyć nawet 20% pacjentek.

W badaniach wykazano, że NAC w połączeniu z CC znacząco zwiększa wskaźnik owulacji i ciąż w stosunku do monoterapii cytrynianem klomifenu.  Badanie wykazało, że NAC skutecznie stymuluje owulację– wskaźnik owulacji wzrósł znacząco z 17,9% (u kobiet stosujących wyłącznie CC) do 52,1% (u kobiet stosujących CC+NAC). Ponadto w grupie stosującej CC po włączeniu NAC wskaźnik ciąż wzrósł o 11,5%. 

Podsumowanie 

PCOS jest uznawane za jedno z najczęstszych schorzeń XXI wieku. Leczenie obejmujące zmianę stylu życia i modyfikacje dietetyczne, farmakoterapię, może być dodatkowo uzupełnione przez odpowiednio dobraną suplementację, należy jednak pamiętać, że nie zastąpi ona farmakoterapii ani koniecznych zmian stylu życia. Suplementację należy skonsultować z lekarzem. Ważne także, aby zachować zdrowy rozsądek i nie porywać się na stosowanie każdego proponowanego w mediach suplementu, ani nie suplementować wszystkich możliwych preparatów naraz.

SARS-CoV-2 towarzyszy nam już od kilku lat. Przez ten czas, ten niechciany gość nauczył nas, że w starciu z infekcją nowym beta-koronawirusem najmniejsze szanse mają osoby starsze, otyłe i z chorobami przewlekłymi. Jest to grupa ludzi, których układ odpornościowy jest mocno osłabiony. Wraz z wiekiem spada ilość limfocytów, białych krwinek odpowiedzialnych za walkę z patogenami i produkujących przeciwciała. Natomiast otyłość powoduje stale utrzymujący się stan zapalny i może prowadzić do rozwoju cukrzycy. Nadciśnienie i cukrzyca osłabiają zdolność do produkcji immunoglobulin, czyli przeciwciał. Upośledzają również syntezę białek obronnych organizmu. To tłumaczy większą wrażliwość pewnej grupy pacjentów na zachorowanie i gorsze rokowania w COVID-19.

Jak nasza dieta wpływa na odporność?

Wielu naukowców utrzymuje, że powodzenie leczenia infekcji zależy od tzw. czynników gospodarza. Jeśli organizm jest w stanie zapewnić odpowiednią odpowiedź immunologiczną na zakażenie, to zastosowane leki mają większą szansę na skuteczne działanie. Bardzo ważnym elementem wspierającym nasz układ odpornościowy jest zdrowa dieta. W dobie problemów ze wzrostem antybiotykooporności wśród bakterii podjęto badania wpływu suplementacji witaminy D i fenylomaślanu na ewentualne zmniejszenie zapotrzebowania na leki przeciwbakteryjne. Pierwsze pozytywne wyniki takich badań odnotowano już kilka lat temu w terapii gruźlicy. Okazuje się jednak, że witamina D wykazuje uniwersalną skuteczność w każdym typie infekcji.

Czy witamina D3 zmniejsza zachorowanie na COVID-19?

Witamina D to grupa związków, które działają jak hormony. Najważniejsza z nich to witamina D3, która pomaga w produkcji białek odpornościowych, takich jak katelicydyna. Te białka chronią nas przed wirusami i bakteriami.

Zachowując dystans społeczny i stosując maski, redukujemy ilość ewentualnie przyjętego wirusa SARS-CoV-2. Jeśli nasza wstępna bariera dla patogenów tzw. nieswoisty układ odpornościowy funkcjonuje poprawnie, to istnieje szans, że “nie wpuści intruza do środka”. Białka odpornościowe takie jak wspomniana katelicydyna czy defensyny działają przeciwwirusowo i przeciwbakteryjnie.

Aktywna forma witaminy D3 działa na wiele elementów naszego układu odpornościowego. Jest odpowiedzialna za prawidłową produkcję przeciwciał, ponieważ reguluje funkcje białych krwinek. Dodatkowo ma zdolność do wyciszania nadmiernej odpowiedzi zapalnej, jaka może pojawiać się w przebiegu COVID-19.

Co mówią badania naukowe na temat witaminy D3?

Nic więc dziwnego, że w wielu badaniach stwierdza się pozytywny wpływ suplementacji witaminy D3 na przeżywalność i łagodniejszy przebieg infekcji SARS-CoV-2. Badania niemieckie wskazują na 15-krotnie wyższą potrzebę wentylacji mechanicznej oraz podłączenie do respiratora osób zakażonych, mających niski poziom cholekalcyferolu (witaminy D3). Dane francuskie i hiszpańskie wskazują na ok. 30-krotnie mniejsze ryzyko konieczności włączenia intensywnej opieki medycznej w warunkach szpitalnych u osób suplementujących witaminę D3. Również w opublikowanym w grudniu, angielskim badaniu zaobserwowano 7-krotny spadek śmiertelności u najbardziej zagrożonych pacjentów przyjmujących cholekalcyferol w trakcie COVID-19.

Czy sama witamina D3 wystarczy ?

Wszystkie te informacje potwierdzają amerykańskie badania. Naukowcy z University of California odkryli, że sama suplementacja witaminy D3 nie wystarcza. Aby witamina D3 była aktywna, musi zostać przetworzona do postaci 1,25-dihydroksycholekalcyferolu, co wymaga udziału bakterii jelitowych. Te badania pokazują, że aktywna witamina D3 i zdrowa flora jelitowa, bogata w bakterie Lactobacillus i Bifidobacterium, są kluczowe. Bakterie te produkują maślan, który pomaga w utrzymaniu zdrowych jelit i metabolizmie witaminy D3 [3].

Co jeść przy covidzie?

Zdrowa dieta wpływa na poziom naszej odporności. Witaminę D3 potrafimy wytworzyć sami pod wpływem światła słonecznego. Ale jej ilość, szczególnie jesienno-zimową porą jest niewielka. Głównym źródłem pozostaje więc pożywienie, szczególnie tłuste ryby, jaja czy grzyby. Wiele osób może jednak mieć problem z uzupełnieniem poziomu witaminy samą dietą, dlatego należy rozważyć suplementację wspartą dobrym probiotykiem. Sugerowane jest regularne stosowanie stałych, referencyjnych dawek. Przyjmowana rzadziej, ale w większej dawce nie wykazuje oczekiwanej aktywności. Wynika to z tego, że organizm stara się usunąć zbyt dużą ilość cholekalcyferolu. Istnieje też ryzyko, że przedawkowana okaże się szkodliwa.

Obecnie przyjmuje się, że maksymalna, dobowa ilość witaminy D3 dla poszczególnych grup pacjentów wynosi:

• 600- 800 IU dla dzieci do 1. roku życia;
• 1000 IU u dzieci do 10. roku życia;
• 2000 IU dzieci powyżej 11 lat i dorośli.
• 4000 IU osoby otyłe.

Podsumowanie

Odpowiednia dieta może wspierać odporność i zmniejszać ryzyko zachorowania na COVID-19. Spożywanie pokarmów bogatych w witaminy, minerały i przeciwutleniacze wzmacnia układ odpornościowy. Kluczowe jest również utrzymanie zdrowej flory jelitowej, co również wpływa na ogólną odporność organizmu.

Na odporność pracujemy cały rok. Składa się na to kilka składowych, związanych ze stylem życia. Dodatkowo możemy również wspomóc się preparatami farmaceutycznymi. Przedstawię to w tabeli:

Jakie są naturalne sposoby na odporność?

Wzmocnienie odporności należy zacząć od przyjrzenia się swojemu stylowi życia. Często jest tu wiele do poprawy! Choć poniżej opisane aspekty mogą wydać Ci się nudne i w ogóle nie odkrywcze, ale pamiętaj, że najlepsze rozwiązania to często te najprostsze. Spróbuj to wdrożyć do swojego życia choć na kilka tygodni i przekonaj się sam, jak to świetnie działa!

Dieta! Co jeść na odporność?

Aby wzmocnić odporność, warto skupić się na diecie bogatej w różnorodne, świeże produkty, które dostarczają niezbędnych witamin i minerałów. Postaw na kolorowe warzywa i owoce, takie jak papryka, brokuły, cytrusy i jagody, które są pełne witaminy C i antyoksydantów. Dodaj do tego pełnoziarniste produkty, orzechy, nasiona i ryby, które dostarczą białka, zdrowych tłuszczów i cynku – kluczowych składników wspierających układ odpornościowy. Ważne jest także, aby regularnie się nawadniać, ponieważ odpowiednie nawodnienie wspiera wszystkie funkcje organizmu, w tym jego zdolność do obrony przed infekcjami.

Unikaj tłuszczy nasyconych, które są źródłem stanów zapalnych i przyczyniają się do powstawania zmian miażdżycowych. Zaleca się tłuszcze, które zawierają kwasy tłuszczowe omega-3. Mają one dobry wpływ na nasze zdrowie. Znajdziesz je w: tłustych rybach, oliwie z oliwek, awokado oraz oleju rzepakowym. Unikajmy cukru, a szczególnie słodyczy, które łączą w sobie tłuszcze nasycone oraz cukier.

Regularny ruch fizyczny

Regularna aktywność fizyczna to kluczowy element w budowaniu silnej odporności. Ćwiczenia, takie jak spacery, jogging, pływanie czy jazda na rowerze, pobudzają krążenie krwi, co wspiera transport komórek odpornościowych w całym organizmie. Dzięki temu Twoje ciało jest lepiej przygotowane do walki z infekcjami. Ponadto, ruch pomaga w redukcji stresu i poprawie jakości snu, co dodatkowo wzmacnia układ odpornościowy. Nawet 30 minut umiarkowanej aktywności dziennie może znacząco wpłynąć na Twoją zdolność do obrony przed chorobami.

Sen dla silnego ciała

Sen odgrywa kluczową rolę w budowaniu odporności. W trakcie głębokiego snu organizm regeneruje się, produkując kluczowe komórki odpornościowe, które zwalczają infekcje. Brak snu lub jego niska jakość mogą osłabić układ odpornościowy, co zwiększa podatność na choroby. Aby wzmocnić odporność, warto zadbać o regularny, zdrowy sen – dla większości dorosłych oznacza to 7-9 godzin każdej nocy. Ważne jest również stworzenie sprzyjających warunków do snu, takich jak cicha i ciemna sypialnia oraz unikanie ekranów przed snem.

Nie stresuj się!

Stres powoduje nasilenie powstawania wolnych rodników. Powodują one uszkodzenie komórek naszego organizmu i spadek odporności. Długotrwały stres może osłabić układ odpornościowy, zwiększając podatność na infekcje. Poprzez relaksację, medytację czy aktywność fizyczną można obniżyć poziom stresu, co wzmacnia obronę organizmu. Znajdź swój sposób na relaks!

Nie stosuj używek

Używki, np.: alkohol oraz papierosy osłabiają nasz organizm. Przez to mamy mniej siły na zwalczanie infekcji. Używki powodują powstawanie stanu zapalnego w organizmie i w efekcie osłabienie odporności, co przejawia się częstszymi infekcjami.

Co stosować na odporność?

Powyższe czynniki są podstawowe i kluczowe do zachowania zdrowia i mocnego układu odpornościowego. Jednak gdy chcemy wzmocnić naszą odporność, warto dodać do swojej diety preparaty zawierające:

• olej z wątroby rekina;
• czosnek;
• witaminę D;
• sok z owoców czarnego bzu;
• probiotyki.

Olej z wątroby rekina

Olej z wątroby rekina zawiera alkiloglicerole i skwalen, które podnoszą odporność [3]. Jest dostępnych wiele suplementów diety z olejem z wątroby rekina, np. Iskial, Preventic, Rekimarin, BioMarine, Odpormax.

Witamina D3

Witamina D3 działa immunomodulująco i przeciwbakteryjnie [4]. Naturalnie jest wytwarzana w skórze pod wpływem słońca, ale wymaga to codziennej ekspozycji odkrytej skóry na promienie słoneczne. O wiele łatwiej, szczególnie w okresie zimowym, uzupełnić poziom witaminy D3 za pomocą suplementów diety lub leków. Jest to istotne, szczególnie dla osób starszych, u których częściej dochodzi do niedoborów cholekalcyferolu. Na rynku są preparaty o statusie leku dostępne bez recepty: Vigantol krople i Vigantoletten i Vigalex tabletki. Suplementów z witaminą D3 jest wiele, np.: D-vitum, Molekin D3, Vitrum D3, Vitrum D3 forte, ApoD3.

Czosnek

Zawiera allinę, która po przekształceniu w allicynę wykazuje silne właściwości antybakteryjne, antywirusowe i przeciwgrzybicze [5]. Dzięki temu jest skuteczny w infekcjach różnego pochodzenia. Najłatwiej dostępny jako składnik diety, ale również w formie bezzapachowych kapsułek dostępnych w aptece. Przykładowe preparaty to: Alitol, Naturell czosnek forte, Alliofil.

Czarny bez

Dzięki swoim składnikom działa przeciwbakteryjnie i pobudza odporność [6]. Dodatkowo w przebiegu infekcji działa też napotnie i przeciwzapalnie. Sok można przyrządzić samemu lub kupić już gotowy w aptece. Takie soki posiadają w swojej ofercie np.: Oleofarm, czy Alter Medica.

Probiotyki

W 2015 roku Hao i jego zespół zbadali, że przyjmowanie probiotyków zmniejsza zachorowalność. Ich stosowanie zredukowało absencję dzieci i dorosłych w szkole i w pracy, a także zmniejszyło konieczność zastosowania antybiotyków. Nie wykazano również żadnych działań niepożądanych probiotyków. W omawianych badaniach wykorzystano szczepy: Lactobacillus plantarum, Lactobacillus paracasei 8700:2, Lactobacillus rhamnosus (GG lub HN001), Lactobacillus casei Shirota, Lactobacillus bulgaricus OLL 073R-1, Lactobacillus acidophilus, Lactobacillus gasseri, Streptococcus thermophilus OLS 3059, Bifidobacterium lactis BB-12, Bifidobacterium bifidum MF 20/5, Bifidobacterium animalis oraz Bifidobacterium longum SP 07/3 [7].

Podsumowanie

W podnoszeniu odporności liczy się styl życia oraz dobre nawyki, których należy codziennie przestrzegać. Dodatkowo można wspomóc się preparatami farmaceutycznymi, które podnoszą odporność i pomagają zwalczać pierwsze objawy infekcji.

Grupą osób, która jest najbardziej narażona na niedobór witaminy D3, są seniorzy. Problem jest szczególnie istotny w okresie zmniejszonej ekspozycji na działanie promieni słonecznych, a więc w jesienno-zimowej porze. Wynika to ze zmniejszonej skuteczności jej syntezy u osób po 65. roku życia. Ponadto w grupie seniorów powyżej 75. roku życia, obserwuje się spadek absorpcji witaminy D3 z przewodu pokarmowego, a także jej zmieniony metabolizm. W związku z powyższym suplementacja cholekalcyferolu, szczególnie w grupie seniorów jest niemal obowiązkowa [1,2].

Jak działa witamina D3?

Witamina D3 oddziałuje na nasze kości, jelita, nerki oraz gruczoły przytarczyczne, utrzymując równowagę wapnia w całym organizmie. Utrzymanie jej optymalnego stężenia w surowicy jest istotnym czynnikiem w profilaktyce osteoporozy, krzywicy i osteomalacji.

Kilka badań sugeruje, że witamina D3 może wspierać wzrost i rozwój mięśni, co poprawia siłę i wydolność fizyczną. Trwają badania nad tym, czy suplementacja witaminy D3 może zapobiegać i leczyć sarkopenię, czyli utratę masy i siły mięśni, u osób starszych. Co więcej, w ostatnich latach pojawiają się doniesienia naukowe dotyczące suplementacji witaminy D3 w celu zapobiegania i leczenia typowych dla populacji geriatrycznej schorzeń. Mowa tu o m.in.: zaburzeniach funkcji poznawczych, depresji, profilaktyce niektórych nowotworów lub wzmocnieniu odporności [3-5].

Jakie są naturalne źródła witaminy D3?

Głównym źródłem (około 80%) witaminy D3 dla człowieka jest synteza skórna z prowitaminy podczas ekspozycji na działanie promieni słonecznych. Ponadto niektóre produkty pochodzenia zwierzęcego naturalnie zawierają witaminę D3. Są to m.in.: wątróbka wołowa, sery, olej z wątroby dorsza, żółtka jaj, tłuste ryby (takie jak makrela, tuńczyk i łosoś) oraz oleje rybne  [5].

Jaka dawka witaminy D3 dla osoby starszej?

Zgodnie z najnowszymi rekomendacjami, rozpoczęcie suplementacji witaminą D3 powinien poprzedzić pomiar stężenia jej metabolitu wątrobowego 25-(OH)D w surowicy krwi. Otrzymany wynik należy skonsultować z lekarzem lub farmaceutą. Odpowiednią dawkę dobiera się po uwzględnieniu masy ciała oraz wielkości spożycia witaminy D3 w diecie. Warto zauważyć, że w 2019 roku Zespół ds. Suplementów Diety we współpracy z Europejskim Towarzystwem Witaminy D (EVIDAS) określił maksymalną ilość witaminy D w suplementach diety na poziomie 2000 IU w rekomendowanej, dziennej porcji [6].

W czasie suplementacji należy zadbać o odpowiednie spożycie wapnia w diecie. Źródła bogate w ten makroelement to m.in.: mleko, jogurt, kefir, maślanka, ser żółty, ser biały, sardynki, migdały, orzechy laskowe, czy fasola. Jeżeli z jakiegoś powodu spożycie to jest niewystarczające, można dołączyć suplementację solami wapnia (najlepiej w kilku dawkach podzielonych) [1].

Jaka witamina D3 dla seniora? Przegląd preparatów z apteki

Obecnie na rynku witamina D3 dostępna jest w preparatach bez recepty zarejestrowanych zarówno jako leki bez recepty (m.in. Vigalex, Vigantoletten, Vigantol), jak i suplementy diety (D-vitum, Gold-Vit D, Molekin D3, Vitrum D3). Lekami dostępnymi na receptę są m.in. Devikap, Solderol. W Polsce cholekalcyferol jest również dostępny m.in. w  preparatach multiwitaminowych, olejach z wątroby dorsza, czy w preparatach wapniowych [1].

Vigantoletten, tabletki

O produkcie

• zarejestrowany jako lek, co jest gwarantem jakości i bezpieczeństwa;
• tabletki należy przyjmować wraz z posiłkiem;
• lek zawiera sacharozę — nie powinien być stosowany u pacjentów z wrodzonymi zaburzeniami przebiegąjacymi z nietolerancją fruktozy, złym wchłanianiem glukozy — galaktozy lub niedoborem enzymów β-fruktofuranozydazy i izomaltazy;
• tabletki zawierają olej sojowy. Pacjenci z uczuleniem na soję nie powinni ich stosować;
• można stosować lek w ciąży i w trakcie karmienie piersią;
• lek nie ma wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych.

Gold-Vit D3 2000, tabletki

O produkcie

• dla dorosłych i dzieci powyżej 11. roku życia;
• duża zawartość witaminy D;
• duże opakowanie (120 tabletek);
• proste dawkowanie;
• nadaje się dla wegan;
• produkt jest zarejestrowany jako suplement. Suplementy nie podlegają tak ścisłej kontroli, jak leki;
• brak informacji o przeciwskazaniach, działaniach niepożądanych i interakcjach, a także o bezpieczeństwie stosowania w trakcie ciąży i karmienia piersią.
• tabletkę należy przyjmować wraz z posiłkiem, aby zwiększyć jej wchłanianie.

D-vitum Forte 2000, kapsułki

O produkcie

• duża zawartość witaminy D;
•  łatwe dawkowanie;
• można przyjmować niezależnie od posiłków;
• duże opakowanie (60 kapsułek);
• produkt nie jest wegański;
• produkt jest zarejestrowany jako suplement. Suplementy nie podlegają tak ścisłej kontroli, jak leki;
• brak informacji o przeciwskazaniach, działaniach niepożądanych i interakcjach, a także o bezpieczeństwie stosowania w trakcie ciąży i karmienia piersią.
• tylko dla osób dorosłych.

Vigalex Bio 1000, tabletki

O produkcie

• zarejestrowany jako lek, co jest gwarantem jakości i bezpieczeństwa;
• produkt wegański;
• proste dawkowanie;
• mała tabletka, łatwa do połknięcia;
• tabletkę należy przyjmować wraz z posiłkiem, aby zwiększyć jej wchłanianie.

Do czego może prowadzić niedobór witaminy D3 u seniorów?

Niedobór witaminy D3 u seniorów może mieć szereg negatywnych skutków dla zdrowia. Witamina D3 jest istotna dla wielu procesów w organizmach ludzi, w tym dla zdrowia kostnego, układu immunologicznego i funkcji mięśni. Oto niektóre z potencjalnych skutków niedoboru witaminy D3 u seniorów:

• osłabienie kości, zwiększone ryzyko osteoporozy, osteomalacji i złamań;
• bóle mięśni i utrata sprawności fizycznej;
• zwiększone ryzyko infekcji;
• zwiększone ryzyko chorób serca;
• problemy z układem nerwowym, w tym zwiększone ryzyko wystąpienia chorób neurodegeneracyjnych, np. choroby Alzheimera;
• ogólne złe samopoczucie, zmęczenie i obniżenie nastroju.

Podsumowanie

Dlatego ważne jest, aby seniorzy dbali o odpowiednią podaż witaminy D3 poprzez zdrową dietę, ekspozycję na słońce (co pomaga organizmowi wytwarzać witaminę D3) oraz, w razie potrzeby, suplementację witaminą D3 pod nadzorem lekarza. Jeśli podejrzewasz niedobór witaminy D3 u siebie lub u bliskiej osoby, warto skonsultować się z lekarzem, który może zlecić odpowiednie badania i dostosować leczenie. Niezdiagnozowany i nieleczone niedobory witamin mogą prowadzić do poważnych problemów zdrowotnych u seniorów.

Co obniża płodność u mężczyzn?

Płodność u mężczyzn może być obniżona przez szereg czynników, które można podzielić na kilka głównych kategorii:

Czynniki zdrowotne:

• Zaburzenia hormonalne: Niewłaściwy poziom hormonów, takich jak testosteron czy hormony przysadki mózgowej, może wpływać na produkcję spermy;
• Choroby przewlekłe: Cukrzyca, choroby nerek, zakażenia wirusowe takie jak świnka, mogą wpływać na płodność;
• Problemy z jądrami: Wady wrodzone, urazy jąder, żylaki powrózka nasiennego (warianokocela) mogą negatywnie wpłynąć na produkcję i jakość spermy.

Styl życia i czynniki środowiskowe:

• Palenie tytoniu i alkohol: Substancje te mogą obniżać liczbę i jakość plemników;
• Nadużywanie narkotyków: Użycie sterydów anabolicznych, marihuany czy innych narkotyków może prowadzić do obniżenia płodności;
• Ekspozycja na toksyny: Pestycydy, metale ciężkie, promieniowanie i wysoka temperatura (np. długotrwałe korzystanie z laptopa na kolanach, częste wizyty w saunie) mogą wpływać negatywnie na produkcję spermy;
• Stres: Chroniczny stres może wpływać na poziom hormonów i w konsekwencji obniżać płodność.

Czynniki żywieniowe:

• Niewłaściwa dieta: Dieta uboga w kluczowe składniki odżywcze, takie jak cynk, selen, witamina C i D, może wpływać na jakość spermy;
• Nadwaga i otyłość: Nadmierna masa ciała może wpływać na poziom hormonów i jakość spermy.

Inne czynniki:

• Noszenie zbyt ciasnej bielizny: Może prowadzić do podwyższenia temperatury jąder, co negatywnie wpływa na produkcję spermy.
• Urazy i operacje: Urazy obszaru miednicy, operacje jąder, przewodu nasiennego czy przepukliny mogą wpływać na płodność.

Rozpoznanie i adresowanie tych czynników jest kluczowe dla poprawy płodności. W wielu przypadkach zmiana stylu życia, odpowiednie leczenie medyczne lub interwencje chirurgiczne mogą znacząco poprawić zdolność reprodukcyjną mężczyzn.

Czy odpowiednia dieta ma wpływ na płodność u mężczyzn?

Dieta ma znaczący wpływ na płodność mężczyzn, ponieważ dostarcza organizmowi niezbędnych składników odżywczych, które są kluczowe dla zdrowia reprodukcyjnego. Odpowiednie spożycie witamin, minerałów i innych składników odżywczych może poprawić jakość spermy, w tym jej liczbę, ruchliwość i morfologię, co bezpośrednio wpływa na zdolność do zapłodnienia. Oto kilka kluczowych aspektów diety wpływających na płodność mężczyzn:

1. Antyoksydanty (witamina C, E, selen, cynk): Pomagają w neutralizowaniu wolnych rodników, które mogą uszkadzać plemniki. Regularne spożywanie żywności bogatej w antyoksydanty może poprawić jakość spermy.
2. Kwasy tłuszczowe omega-3: Są ważne dla ruchliwości plemników. Źródłem kwasów omega-3 są tłuste ryby (np. łosoś, sardynki), siemię lniane i orzechy.
3. Witaminy z grupy B, w tym kwas foliowy: Mają wpływ na produkcję DNA i mogą poprawiać jakość spermy. Znajdują się w zielonych warzywach liściastych, owocach, pełnoziarnistych produktach zbożowych.
4. Cynk: Jest niezbędny dla produkcji testosteronu i rozwój plemników. Wysoki poziom cynku można znaleźć w mięsie, owocach morza, nasionach dyni i pełnoziarnistych produktach zbożowych.
5. Dieta bogata w owoce i warzywa: Dostarcza wielu niezbędnych witamin i minerałów, a także błonnika, który wspiera ogólny stan zdrowia, w tym zdrowie reprodukcyjne.
6. Unikanie nadmiaru alkoholu i przetworzonej żywności: Nadmierne spożycie alkoholu i żywności bogatej w tłuszcze trans oraz dodatki chemiczne może mieć negatywny wpływ na płodność mężczyzn.
7. Utrzymanie zdrowej masy ciała: Dieta zrównoważona w połączeniu z regularną aktywnością fizyczną pomaga w utrzymaniu zdrowej masy ciała, co jest ważne, ponieważ nadwaga i otyłość mogą wpływać na poziomy hormonów i płodność.

Jakie są witaminy na płodność dla mężczyzn starających się o dziecko?

Wpływ witamin i minerałów na płodność mężczyzn jest często lekceważony, choć składniki te odgrywają bardzo ważną rolę w procesach prawidłowej erekcji i płodności. Okazuje się na przykład, że niedobór cynku wpływa na obniżenie poziomu testosteronu i prowadzi do zmniejszenia żywotności plemników, a niedobór selenu zaburza proces powstawania i dojrzewania plemników. Pacjenci, którzy zgłaszają się do lekarza z problemem zaburzonej płodności, bardzo często miewają niedobory witaminy C, koenzymu Q10 oraz folianów. Na kwestie związane z płodnością korzystnie wpływa również witamina E, która wspomaga produkcję nasienia, dlatego nazywana jest witaminą płodności.

Dobrymi dla mężczyzn witaminami z grupy B są witaminy B1 (tiamina), której zadaniem jest pobudzenie produkcji hormonów płciowych – dlatego przy jej niedoborach obserwuje się bezpłodność oraz zaburzone funkcjonowanie jąder, B2 (ryboflawina) oraz B3 (niacyna). W zestawie witamin dla mężczyzn na płodność nie może zabraknąć L-argininy, aminokwasu zwiększającego ruchliwość plemników. Dodatkowo powstający w wyniku przemiany argininy tlenek azotu korzystnie wpływa na pracę układu krążenia, na kurczliwość naczyń krwionośnych, wzmacniając także erekcję [2].

Jakie stosować tabletki na poprawę nasienia?

Jednym z wielu suplementów diety wspomagających płodność u mężczyzn jest TENfertil ON. Zawiera w swoim składzie: L-karnitynę, cholinę, cynk, witaminę C, koenzym Q10, L-argininę, witaminę E, selen, witaminę B12, kwas foliowy. Zalecane spożycie to 2 kapsułki 2 razy dziennie (rano i wieczorem), najlepiej w trakcie posiłku. Kolejnym preparatem jest FertilMan plus. Preparat tabletkowy na poprawę jakości nasienia o następującym składzie: L-karnityna, L-arginina, tlenek magnezu, L-tauryna, kwas L-askorbinowy, koenzym Q-10, witamina E, tlenek cynku, niacyna, siarczan żelaza, pantotenian wapnia, pirydoksyna, selen, witamina B12, cholekalcyferol. Zalecane dzienne spożycie to 4 tabletki (w dwóch dawkach podzielonych).

Preparatami będącymi dietetycznymi środkami spożywczymi specjalnego przeznaczenia medycznego dla mężczyzn z zaburzeniami płodności są również: Profertil, UP Fertil Formula Men (bardzo wygodna forma do spożycia – proszek do rozpuszczania), Novafam MAN, Acertin, Fertistim.

Należy pamiętać, że suplementy diety nie mogą być stosowane jako substytut zróżnicowanej diety. Ważny jest zrównoważony sposób odżywiania oraz prowadzenie zdrowego trybu życia, a zalecana dzienna porcja suplementu nigdy nie powinna zostać przekroczona.

Podsumowanie

Płodność mężczyzn jest złożoną kwestią, na którą wpływa wiele czynników, w tym zdrowie fizyczne, styl życia, czynniki środowiskowe oraz dieta. Problemy z płodnością mogą manifestować się poprzez zmniejszoną liczbę, ruchliwość lub morfologię plemników, co może być spowodowane przez zaburzenia hormonalne, choroby przewlekłe, ekspozycję na toksyny, a także przez nieodpowiednie nawyki żywieniowe czy nadużywanie substancji takich jak alkohol, tytoń czy narkotyki.

Dieta odgrywa kluczową rolę w utrzymaniu zdrowia reprodukcyjnego, przy czym spożywanie żywności bogatej w antyoksydanty, witaminy, minerały i kwasy tłuszczowe omega-3 może poprawić jakość spermy. Ważne jest również utrzymanie odpowiedniej masy ciała i unikanie czynników szkodliwych. Dla mężczyzn doświadczających problemów z płodnością istnieje wiele dostępnych opcji diagnostycznych i terapeutycznych, w tym leczenie medyczne, zmiany w stylu życia oraz nowoczesne technologie wspomagające rozród. Edukacja na temat czynników wpływających na płodność i dostępnych metod poprawy zdolności reprodukcyjnej jest kluczowa dla mężczyzn próbujących począć dziecko.

Główny Inspektor Farmaceutyczny wycofał z obrotu krople doustne Vigantol 20 000 IU/ml  na wniosek podmiotu odpowiedzialnego, jakim jest firmaP&G Health Germany GmbH.

Powodem wniosku było uzyskanie w badaniach stabilności wyniku niezgodnego ze specyfikacją. Niezgodność dotyczyła parametru zawartości substancji czynnej – cholekalcyferolu. Ten sam problem firma zgłaszała miesiąc wcześniej w marcu 2022 roku. Wówczas również wycofano jedną serię leku Vigantol.

W związku z wadą jakościową wyżej wymienionego produktu Główny Inspektor Farmaceutyczny podjął decyzję o wycofaniu z obrotu na terenie całego kraju wadliwej serii leku Vigantol.

Jeśli stosujesz krople doustne Vigantol, sprawdź, czy Twoja seria nie została wycofana z obrotu. Szczegóły dotyczące wycofanych serii leków dostępne są w treści decyzji GIF. Jeśli chcesz się dowiedzieć jaki inny lek z witaminą D3 możesz stosować w zamian za Vigantol, zapraszamy do przeczytania naszego artykułu: Najlepszy lek z witaminą D – przegląd dostępnych preparatów.

• Vigantol 20 000 IU/ml: https://rdg.ezdrowie.gov.pl/Decision/Decision?id=4299

Jakie serie leku Vigantol wycofano?

Vigantol 20 000 IU/ml 10 ml

Numer serii 20CQ046 Data ważności 2025-02-28