Jak prawidłowo dawkować lek Gelaspan?
Gelaspan to lek osoczozastępczy stosowany w celu zastąpienia płynów utraconych z krwiobiegu. W artykule omówimy szczegółowo, jak i kiedy dawkować ten lek, aby zapewnić jego skuteczność i bezpieczeństwo.
Spis treści
- Wskazania do stosowania
- Dawkowanie i sposób podawania
- Przeciwwskazania
- Środki ostrożności
- Działania niepożądane
- Słownik pojęć
Wskazania do stosowania
Gelaspan jest wskazany do stosowania w leczeniu względnej lub całkowitej hipowolemii oraz wstrząsu. Może być również stosowany w profilaktyce niedociśnienia związanego z wprowadzeniem do znieczulenia zewnątrzoponowego lub rdzeniowego oraz w trakcie procedur z zastosowaniem krążenia pozaustrojowego[1].
Dawkowanie i sposób podawania
Gelaspan należy stosować wyłącznie w sytuacji, kiedy hipowolemii nie można w wystarczającym stopniu leczyć samymi krystaloidami. W ciężkiej hipowolemii koloidy są zwykle stosowane w skojarzeniu z krystaloidami[1]. Dawkowanie należy ustalać z zachowaniem ostrożności, w szczególności u pacjentów z chorobami płuc lub zaburzeniami krążenia[1].
Dawkowanie dla dorosłych
Wielkość dawki oraz szybkość infuzji dobiera się zależnie od stopnia utraty krwi oraz indywidualnych potrzeb w zakresie przywrócenia i utrzymania stabilnej sytuacji hemodynamicznej. Zwykle dawki początkowe wynoszą od 500 do 1 000 ml. W przypadku dużej utraty krwi można zastosować większe dawki[1].
Dawkowanie dla dzieci
Bezpieczeństwo i skuteczność produktu leczniczego Gelaspan u dzieci nie zostały dotychczas potwierdzone. W związku z tym brak jest zaleceń dotyczących dawkowania. Gelaspan podawać można tej grupie pacjentów jedynie w przypadku, kiedy oczekiwane korzyści są znacząco większe niż potencjalne zagrożenia[1].
Dawkowanie dla pacjentów w podeszłym wieku
Należy zachować ostrożność u pacjentów z takimi chorobami jak niewydolność serca lub niewydolność nerek, które są często związane z zaawansowanym wiekiem[1].
Sposób podawania
Gelaspan podaje się dożylnie. Przed rozpoczęciem infuzji podawanej z dużą szybkością, Gelaspan można podgrzać do temperatury nie wyższej niż 37°C. W przypadku podawania produktu leczniczego metodą infuzji ciśnieniowej, przed rozpoczęciem podawania należy dokładnie usunąć powietrze z pojemnika oraz zestawu do infuzji, aby wyeliminować ryzyko zatoru powietrznego[1].
Przeciwwskazania
Gelaspan nie powinien być stosowany w przypadku nadwrażliwości na roztwory zawierające żelatynę lub na którąkolwiek substancję pomocniczą, nadwrażliwości na galaktozo-α-1,3-galaktozę (alfa-gal) lub znaną alergię na czerwone mięso i podroby, hiperwolemii, przewodnienia oraz ostrej zastoinowej niewydolności serca[1].
Środki ostrożności
Roztwory modyfikowanej płynnej żelatyny należy podawać z zachowaniem ostrożności pacjentom z chorobą alergiczną w wywiadzie, np. astmą. Należy monitorować stan kliniczny pacjenta, w tym stężenie elektrolitów, równowagę kwasowo-zasadową i bilans wodny[1]. W trakcie uzupełniania znacznych ubytków krwi poprzez infuzje dużych objętości produktu leczniczego Gelaspan należy monitorować hematokryt i elektrolity[2].
Działania niepożądane
Stosowanie substytutów osocza wiąże się z niewielkim ryzykiem wystąpienia reakcji alergicznych, które w większości przypadków mają łagodny lub umiarkowany przebieg, ale w bardzo rzadkich przypadkach mogą mieć ciężki przebieg. Reakcje takie występują częściej u pacjentów ze znanymi schorzeniami alergicznymi, takimi jak astma[2].
Słownik pojęć
- Hipowolemia – stan, w którym dochodzi do zmniejszenia objętości krwi krążącej w organizmie.
- Krystaloidy – roztwory wodne soli mineralnych, które są stosowane do uzupełniania płynów w organizmie.
- Infuzja ciśnieniowa – metoda podawania płynów dożylnie pod zwiększonym ciśnieniem, aby przyspieszyć ich wchłanianie.
- Hematokryt – wskaźnik określający procentową objętość krwinek czerwonych w całkowitej objętości krwi.
- Galaktozo-α-1,3-galaktoza (alfa-gal) – alergen, który może wywoływać reakcje alergiczne u osób uczulonych na czerwone mięso i podroby.
Podsumowanie dawkowania leku Gelaspan:
| Dorośli | 500-1000 ml, w zależności od utraty krwi |
| Dzieci | Brak zaleceń, stosować tylko w wyjątkowych przypadkach |
| Pacjenci w podeszłym wieku | Ostrożność w przypadku chorób serca i nerek |
| Sposób podawania | Dożylnie, można podgrzać do 37°C |



















