Co to są kwasy omega-3?

Kwasy omega-3 należą do wielonienasyconych kwasów tłuszczowych (PUFA), które prezentują wiele działań prozdrowotnych. Kwasy omega-3 to grupa związków i możemy do nich zaliczyć substancje, takie jak kwas alfa-liponowy (ALA), kwas dokozaheksaenowy (DHA) lub kwas eikozapentaenowy (EPA). Warto zaznaczyć, że nasz organizm nie jest zdolny do produkcji tych kwasów, dlatego powinniśmy dostarczać je z zewnątrz. Co prawda istnieje możliwość konwersji dostarczonego z zewnątrz ALA do EPA i DHA, ale jest to mało efektywne, dlatego lepiej przyjmować je ze źródeł zewnętrznych [1].

Gdzie znajdę kwasy omega-3?

Skoro wiemy już, że przyjmowanie kwasów omega-3 z zewnątrz jest wskazane, to skąd je pozyskać? Czy od razu trzeba sięgać po kwasy omega 3 w płynie? Na początku warto skupić się na naturalnych źródłach. Kwasy omega-3 znajdziemy w produktach roślinnych i zwierzęcych. Największe ilości ALA mają rośliny oleiste, a głównie oleje z nich pozyskiwane, tj. olej lniany, rzepakowy i sojowy, ale także orzechy włoskie lub nasiona chia. EPA i DHA znajdują się głównie w rybach, olejach rybich (np. z kryla) oraz algach [1].

Jak dużo kwasów omega-3 spożywać?

Kwasy omega-3 powinny być dostarczane do naszego organizmu już praktycznie od urodzenia. Międzynarodowe zalecenia podają różne wartości, ale ogólnie można powiedzieć, że najmłodsze dzieci powinny przyjmować około 0,5 g kwasów omega-3 na dobę. Dorośli mężczyźni dobrze, jeśli spożywają około 1,5 g, a kobiety około 1 g tych kwasów. Czy są to duże ilości? Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego i Europejskie Towarzystwo Kardiologiczne zaleca spożywanie ryb przynajmniej 2 razy w tygodniu (co najmniej 1 porcja ryby tłustej, np. śledź, makrela, łosoś, szprot). Porcja ryby to około 150 gramów. Jeśli nie możemy spożywać takich ilości ryb albo chcemy dostarczyć jeszcze więcej tych cennych związków, to warto rozważyć stosowanie omega 3 w płynie. A na co działają kwasy omega-3 [1,2]?

Na co działają kwasy omega-3?

Niedobory kwasów omega-3 mogą zaburzać funkcjonowanie układu neurologicznego, sercowo-naczyniowego i metabolicznego. Jednym z pierwszych objawów poważnych niedoborów tych związków jest sucha, spękana i łuszcząca się skóra [1].

Kwasy omega na serce

Badania pokazują, że osoby, które spożywają większe ilości kwasów omega-3 rzadziej chorują na choroby sercowo-naczyniowe, np. niewydolność serca lub chorobę wieńcową. Kwasy omega-3 pomagają normalizować ciśnienie tętnicze krwi i profil lipidowy. FDA zaleca stosowanie kwasów omega (4 g na dobę) przy wysokim poziomie trójglicerydów (powyżej 500 mg/dl) w połączeniu z lekami obniżającymi poziomy lipidów (np. statyny) [3].

Należy zaznaczyć, że suplementacja kwasami omega-3 nawet w dużych dawkach (4 g na dobę) nie jest remedium na choroby sercowo-naczyniowe. Metaanalizy wykazują jedynie niewielką korzyść. Leki powinny być podstawą leczenia, a kwasy omega-3 jedynie dodatkiem, który może pomóc [4].

Choroby neurologiczne

Czy kwasy omega-3 poprawiają funkcjonowanie mózgu? Czy są dobre na pamięć? Czy mogą przeciwdziałać chorobie Alzheimera? Aktualne badania i wnioski nie są zgodne co do tego, jakoby kwasy omega-3 miały zapobiegać chorobie Alzheimera. Natomiast faktem jest, że u ludzi, u których dieta jest uboga w kwasy omega-3 i sam poziom DHA w organizmie jest niski, częściej diagnozuje się choroby układu nerwowego. Czy kwasy omega mogą poprawić pamięć? Badania pokazują, że suplementacja kwasów omega nie wpływa na funkcje poznawcze u zdrowych osób, ale może być korzystna u osób z niewielkimi zaburzeniami [1,5].

Kwasy omega na oczy

Istnieją doniesienia mówiące o tym, że dieta bogata w kwasy omega-3 jest dobra dla oczu i może przeciwdziałać rozwojowi zwyrodnieniu plamki żółtej związanej z wiekiem. Niektóre z badań to potwierdzają, jednak są to badania o małej jakości, typu obserwacyjne. Natomiast przegląd systematyczny Cochrane stwierdza, że suplementacja kwasów omega nie przeciwdziała progresji i rozwojowi zwyrodnienia [6,7].

Czy kwasy omega 3 w płynie poprawiają odporność?

Czy kwasy omega 3 podnoszą naszą odporność? Większość preparatów w formie syropów z omega 3 i innych płynów tak się reklamuje. Generalnie kwasy omega 3 wykazują działanie przeciwzapalne i immunomodulujące. Wpływają na aktywność komórek, które biorą udział w reakcji zapalnej. Są polecane także przy chorobach autoimmunologicznych. Kwasów omega-3 nie można traktować jako szczepionki na przeziębienie, ale długookresowa suplementacja oraz przyjmowanie, np. witaminy D może korzystnie wpłynąć na naszą odporność i zmniejszyć liczbę typowych przeziębień [8,9].

Omega 3 w płynie – co wybrać?

Wiemy już, że kwasy omega-3 mają dobroczynne właściwości, szczególnie na układ sercowo-naczyniowy. Które kwasy omega 3 w płynie wybrać? Omega 3 w płynie (np. Mollers Tran Norweski, BioMarine Medical, Leenvit Omega 3, Equazen, Domowa Apteczka Tran z Rekina, Osavi Daily Omega, EstroVita) to szybki i prosty sposób na suplementację tych związków. Są to produkty zarejestrowane jako suplementy diety. Często występują w formie dla dorosłych oraz dzieci. Niektóre mają dodatki smakowe, aby zredukować nieprzyjemny smak. Poniżej przedstawiamy najpopularniejsze płyny i syropy z omega 3.

Mollers Tran Norweski, płyn

O produkcie:

• suplement diety;
• zawiera naturalny tran, czyli olej z wątroby dorsza;
• posiada dodatkowo 600 IU witaminy D;
• zawiera dużą ilość kwasów omega-3 w jednej dawce;
• do stosowania od 3. roku życia;
• po otwarciu przechowywać przez 3 miesiące w lodówce;
• występuje w różnych smakach: owocowy, cytrynowy, jabłkowy i neutralny;
• zawiera naturalne aromaty;
• bez dodatku zbędnych substancji;
• produkt bezlaktozowy.

Mollers Gold Tran Norweski, płyn

O produkcie:

• suplement diety;
• zawiera naturalny tran, czyli olej z wątroby dorsza;
• posiada dodatkowo dużą dawkę (2000 IU) witaminy D;
• zawiera dużą ilość kwasów omega-3 w jednej dawce;
• do stosowania dla dorosłych
• po otwarciu przechowywać przez 3 miesiące w lodówce;
• smak cytrynowy;
• zawiera naturalne aromaty;
• bez dodatku zbędnych substancji;
• produkt bezlaktozowy.

Equazen, płyn

O produkcie:

• suplement diety;
• zawiera dość niskie dawki kwasów omega;
• naturalny aromat wanilii, który nadaje smak;
• przeznaczony dla osób dorosłych i dzieci;
• po otwarciu przechowywać w lodówce przez 3 miesiące;
• bez dodatku laktozy.

Osoby, którym zależy głównie na suplementacji ALA, czyli konkretnego kwasu omega-3 powinny wybrać produkty, które są w niego bogate. Do nich należy, np. LenVitol oraz Leenvit Omega 3.

LenVitol, płyn

O produkcie:

• naturalny olej lniany tłoczony na zimno;
• bez dodatku innych substancji;
• zawiera duże ilości ALA;
• przeznaczony dla osób dorosłych i dzieci;
• przechowywać w lodówce;
• stosować na zimno, nie podgrzewać;
• bez dodatku laktozy;
• odpowiedni dla wegan i wegetarian.

Leenvit Omega 3, płyn

O produkcie:

• bez dodatku niepotrzebnych substancji;
• zawiera duże ilości ALA;
• przeznaczony dla osób dorosłych i dzieci;
• po otwarciu przechowywać w lodówce przez 3 miesiące;
• bez dodatku laktozy.

Kwasy omega 3 w płynie dla dzieci

W aptekach znajdziemy także wiele kwasów omega 3 w płynie dla dzieci. Są to produkty skierowane dla najmłodszych, chociaż większość syropów z omega 3 dla dorosłych można bez problemu stosować u dzieci od 3. roku życia. Są to takie preparaty, jak np. Mollers Mój pierwszy Tran Norweski, MultiOmega 3 Junior, Iskial Junior w płynie, EstroVita Kids, Tran islandzki dla dzieci, kobiet ciężarnych i matek karmiących My Life. MyKids Brain, Kidavet Odporność).

Mollers Mój Pierwszy Tran Norweski, płyn

O produkcie:

• suplement diety;
• zawiera naturalny tran, czyli olej z wątroby dorsza;
• do stosowania od 4. miesiąca życia;
• po otwarciu przechowywać przez 3 miesiące w lodówce;
• zawiera naturalne aromaty, które nadają dobry smak dla dzieci;
• bez dodatku zbędnych substancji;
• produkt bezlaktozowy.

Multi Omega 3 Junior, płyn

O produkcie:

• suplement diety;
• do stosowania od 3. roku życia;
• po otwarciu przechowywać przez 60 dni w lodówce;
• produkt bezglutenowy i bezlaktozowy;
• nie zawiera cukru;
• zawiera dodatek witamin i minerałów;
• przyjemny smak owoców tropikalnych.

Iskial Junior w płynie, płyn

O produkcie:

• suplement diety;
• do stosowania od 3. roku życia;
• zawiera naturalne oleje z dorsza i rekina;
• produkt bezlaktozowy;
• nie zawiera cukru, substancji konserwujących i sztucznych barwników;
• przyjemny cytrynowy smak;
• po otwarciu spożyć w ciągu 30 dni i przechowywać w lodówce.

Tran islandzki dla dzieci, kobiet ciężarnych i matek karmiących My Life, płyn

O produkcie:

• suplement diety;
• do stosowania od 3. roku życia;
• zawiera naturalny olej z dorsza;
• produkt bezlaktozowy;
• nie zawiera cukru, substancji konserwujących i sztucznych barwników;
• przyjemny cytrynowy smak;
• po otwarciu przechowywać w lodówce;
• odpowiedni dla kobiet w ciąży i karmiących piersią.

Tran czy kwasy omega 3 w płynie?

Czym różni się tran od kwasów omega 3 w płynie? Tran, czyli olej z wątroby dorsza, to naturalne źródło kwasów omega-3 – głównie EPA i DHA. Można powiedzieć, że kwasy omega-3 są określeniem szerszym, bo wchodzą tu także inne związki, a tran to konkretne źródło kwasów omega-3. Syropy z omega 3 najczęściej mają w swoim składzie właśnie tran. Czy tran to jedyne źródło kwasów omega-3? Okazuje się, że nie, bo także algi morskie są bogate w te składniki. Będą one dobrym wyborem dla wegan i wegetarian. Co więcej, coraz częściej podnosi się argument, że kwasy omega-3 z alg morskich są zdrowsze z racji mniejszej ilości zanieczyszczeń. Kwasów omega 3 w płynie pochodzących z alg jest dość mało i są to dość drogie preparaty, np. Viridan, OstroVit Pharma Elite Omega 3-6-9 liquid VEGE, Norsan Omega-3 Vegan).

Norsan Omega-3 Vegan, płyn

O produkcie:

• suplement diety;
• kwasy omega 3 w płynie pochodzące z mikroalg;
• naturalny środek zapewniający trwałość – ekstrakt z rozmarynu;
• duża dawka kwasów omega;
• dobry, cytrynowy smak;
• produkt bezlaktozowy;
• odpowiedni dla wegan i wegetarian;
• po otwarciu przechowywać w lodówce przez 30 dni;
• część dochodu ze sprzedaży producent przeznacza na wsparcie organizacji zaangażowanych w ochronę przyrody;
• producent udostępnia analizy swoich produktów pod kątem czystości i jakości.

Podsumowanie

Kwasy omega 3, takie jak ALA, EPA i DHA to dobroczynne składniki dla naszego organizmu. Wpływają pozytywnie na funkcjonowanie mózgu, układu odpornościowego oraz sercowo-naczyniowego. Powinniśmy dostarczać je, bazując na tłustych rybach lub kwasach omega 3 z płynów dostępnych w aptekach, gdyż nasz organizm nie jest w stanie ich produkować. Kwasy omega 3 są polecane głównie dla osób z chorobami sercowo-naczyniowy. Dziennie powinniśmy przyjmować ich około 1 g, ale u osób z podwyższonymi triglicerydami zaleca się nawet 4 g dziennie. Kwasy omega 3 są bezpieczne dla dzieci i kobiet w ciąży. Warto stosować je przez cały rok, aby wspierać prawidłowe działanie organizmu. Większość syropów z omega 3 pochodzi z tranu, a więc oleju z wątroby dorsza. Alternatywą dla wegan i wegetarian będą kwasy omega 3 z mikroalg.