Czym jest ból zęba i jakie są jego przyczyny?

Jest to nieprzyjemne, ale subiektywne uczucie, znacząco utrudniające normalne funkcjonowanie. Ból zęba mogą mieć różne postacie, może nasilać się w nocy, po kontakcie z ciepłym lub zimnym pożywieniem. Często ma charakter ostrego bólu, który trudno wytrzymać, czasami towarzyszy mu obrzęk policzka. Do najczęstszych przyczyn bólu zębów należą:

• stan zapalny zęba oraz choroba dobrze unerwionej i unaczynionej miazgi zębowej – pacjent najczęściej jest wtedy w stanie wskazać dokładnie bolący ząb;
• choroba przyzębia albo nadwrażliwości zębiny – ostry ból po kontakcie z ciepłym/zimnym, słodkim/kwaśnym/słonym czy mechanicznym myciu zębów;
• ból zębów przedtrzonowych i trzonowych charakterystycznie nasilający się podczas pochylania głowy może pochodzić od zatok;
• bóle zębów często towarzyszą migrenom;
• ból zęba może towarzyszyć problemom z sercem, najczęściej jest kłujący i promieniuje w stronę szyi, nie boli bardziej gdy dotyka się zębów, nasila się za to po aktywności fizycznej;
• może dojść również do tzw. neuropatycznego bólu zębów, kiedy doszło do uszkodzenia układu nerwowego [1]. 

Kiedy konieczna jest wizyta u dentysty?

Jak wspomniano powyżej, wiele rodzajów bólów zęba może mieć podłoże pozazębowe. Pomimo to, większość przypadków wymaga wizyty u stomatologa. Szybka wizyta jest zalecana szczególnie wtedy, gdy bólowi zęba towarzyszy gorączka, trudności w połykaniu czy obrzęk twarzy. Również nagły, silny ból z reguły wymaga szybkiej konsultacji z dentystą. Nadwrażliwość zębów również powinna być z nim skonsultowana, ale nie jest to tak pilne, jak poprzednie przypadki [2]. 

Ból zęba w ciąży 

Ból zęba nie wybiera i może pojawić się zawsze, w każdym trymestrze ciąży. Tym bardziej, że kobiety w ciąży są bardziej narażone na nadwrażliwość zębów, a w okresie ciąży częściej dochodzi do rozpulchnienia dziąseł i krwawień. Przed zajściem w ciążę warto zadbać o zęby i wyleczyć wszystkie ubytki. Leczenie w czasie ciąży jest bardziej problematyczne, zawsze należy pamiętać, aby poinformować dentystę o swoim stanie. Trzeba również pamiętać, aby unikać zdjęcia RTG podczas ciąży [1,2]. 

Co na ból zęba w ciąży?

Ból zęba nie powinien być nigdy bagatelizowany, a szczególnie podczas ciąży, kiedy może prowadzić do groźnych powikłań. Ból zęba w ciąży nie powinien być pod żadnym pozorem lekceważony, a leki przeciwbólowe powinny jedynie pomóc dotrwać do wizyty u dentysty. Zdecydowanie najbezpieczniejszym lekiem przeciwbólowym w każdym trymestrze ciąży jest paracetamol. Niektórzy lekarze, w razie braku innej możliwości, dopuszczają zastosowanie w pierwszym i drugim trymestrze ciąży ibuprofenu, ketoprofenu i naproksenu. W przypadku ibuprofenu istnieją jednak doniesienia, że stosowany w pierwszym trymestrze ciąży może zwiększać ryzyko poronienia. Wszystkie trzy są przeciwwskazane w ciąży i należy ich używać jedynie, gdy lekarz oceni, że korzyści ich stosowania przewyższają potencjalne skutki uboczne. Inne niesteroidowe leki przeciwzapalne uznaje się za potencjalne niebezpieczne ze względu na brak odpowiednich danych [1]. 

Z domowych sposobów kobiety w ciąży mogą stosować zimne okłady na policzek czy bezpośrednio przykładane do zęba. Kostki lodu należy zawinąć w ręcznik i przyłożyć do policzka po stronie występujących dolegliwości. Można powtarzać kilka razy dziennie tego typu zabiegi. Kobiety w ciąży nie powinny stosować popularnych w domowym leczeniu bólów zęba olejku goździkowego oraz szałwii [2]. 

Jak uśmierzyć ból zęba w ciąży – przegląd preparatów 

W aptece występuje wiele preparatów przeciwbólowych mogących pomóc na ból zęba. Niestety większość z nich nie może być używana przez kobiety w ciąży. Przykładowe, które mogą być pod pewnymi warunkami stosowane, przedstawiono poniżej. 

Apap, tabletki powlekane 

O produkcie

• każda tabletka powlekana zawiera 500 mg paracetamolu;
• lek jest wskazany m.in. w bólach głowy, mięśni, menstruacyjnych, zębów oraz gorączce;
• podczas ciąży można stosować lek, ale w możliwie jak najmniejszej dawce przez jak najkrótszy czas [3].

Ibuprom, tabletki powlekane 

O produkcie

• 1 tabletka zawiera 200 mg ibuprofenu;
• produkt leczniczy jest wskazany w krótkotrwałym leczeniu bólów o słabym do umiarkowanego nasilenia, m.in. głowy, zębów, mięśni, kości, stawów czy podczas gorączki;
• jest bezwzględnie przeciwwskazany w III trymestrze ciąży;
• nie zaleca się jego stosowania podczas pierwszych sześciu miesięcy ciąży, ale lekarz może zdecydować o konieczności jego użycia [4].

Ketonal Active, kapsułki 

O produkcie

• 1 kapsułka zawiera 50 mg ketoprofenu;
• lek jest wskazany w krótkotrwałym leczeniu bólów o lekkim do umiarkowanego nasilenia, m.in. głowy, zębów, mięśni, kości, stawów czy podczas gorączki;
• jest bezwzględnie przeciwwskazany w III trymestrze ciąży;
• jego stosowania podczas I i II trymestru ciąży jest niewskazane, ale lekarz może zdecydować o konieczności jego użycia w przypadku braku innych możliwości [5]. 

Podsumowanie 

Zadbanie o dobrą kondycję zębów i jamy ustnej przed ciążą jest niezwykle ważne. Warto wcześniej wykonać wszystkie konieczne zabiegi, kiedy nie obowiązuje wiele restrykcji. Z leków przeciwbólowych, które mogą być zastosowane w okresie ciąży w każdym trymestrze wymieniany jest jedynie paracetamol. Niekiedy, w przypadku braku innych możliwości, lekarz może zdecydować o konieczności użycia mocniejszych leków, jak ibuprofen czy ketoprofen. Nie mogą być one jednak stosowane podczas całej ciąży.