Objawy małopłytkowości – jak rozpoznać niski poziom płytek krwi

Małopłytkowość to stan charakteryzujący się zbyt niską liczbą płytek krwi, które są niezbędne do prawidłowego krzepnięcia. Objawy tej choroby mogą się różnić znacznie w zależności od stopnia obniżenia płytek oraz przyczyny schorzenia¹.

Główne objawy małopłytkowości

Wiele osób z łagodną małopłytkowością nie doświadcza żadnych objawów, a schorzenie często odkrywane jest przypadkowo podczas rutynowych badań krwi²³. Gdy jednak objawy się pojawiają, najczęściej dotyczą problemów z krwawieniem i krzepnięciem krwi.

Najbardziej charakterystyczne objawy małopłytkowości to łatwe powstawanie siniaków oraz wydłużone krwawienia z niewielkich ran lub skaleczeń⁴. Pacjenci mogą zauważyć, że nawet drobne urazy powodują duże siniaki, a krwawienia z ran trwają dłużej niż zwykle⁵.

Objawy skórne małopłytkowości

Na skórze mogą pojawić się charakterystyczne zmiany związane z krwawieniem pod powierzchnią skóry. Wybroczyny to drobne, czerwono-fioletowe plamki wielkości główki szpilki, które najczęściej występują na nogach i stopach⁶⁷. Te małe plamki nie bielą po naciśnięciu i powstają w wyniku drobnych krwawień z naczyń włosowatych.

Większe obszary krwawień pod skórą nazywane są plamicami. Mają one czerwono-fioletowy lub brązowo-żółty kolor i są większe niż wybroczyny⁸⁹. Zarówno wybroczyny jak i plamice mogą pojawiać się spontanicznie, bez widocznej przyczyny urazu Zobacz więcej: Objawy skórne małopłytkowości - wybroczyny i plamice.

Krwawienia błon śluzowych

Małopłytkowość często manifestuje się krwawieniami z błon śluzowych. Pacjenci mogą doświadczać częstych krwawień z nosa, które są trudne do zatrzymania¹⁰. Krwawienia z dziąseł są również częste – mogą pojawić się spontanicznie lub podczas mycia zębów¹¹.

U kobiet małopłytkowość może powodować obfite i przedłużające się krwawienia miesiączkowe, które trwają dłużej niż siedem dni lub są znacznie obfitsze niż zwykle⁷¹². W jamie ustnej mogą pojawić się pęcherze wypełnione krwią, szczególnie gdy liczba płytek spadnie poniżej określonego poziomu.

Objawy wewnętrznego krwawienia

W cięższych przypadkach małopłytkowości mogą wystąpić objawy świadczące o krwawieniu wewnętrznym. Krew w moczu może nadawać mu różowy, czerwony lub brązowy kolor¹⁰. Obecność krwi w stolcu może się manifestować jako jasna, czerwona krew lub ciemny, smołowaty kolor stolca¹³.

Wymioty z krwią lub treścią przypominającą fusę kawowe również mogą wskazywać na krwawienie w przewodzie pokarmowym¹⁰. Te objawy wymagają natychmiastowej pomocy medycznej Zobacz więcej: Ciężkie objawy małopłytkowości - krwawienia wewnętrzne i powikłania.

Objawy systemowe

Niektórzy pacjenci z małopłytkowością mogą odczuwać ogólne zmęczenie i osłabienie⁹¹². Chociaż zmęczenie nie jest bezpośrednio związane z niskim poziomem płytek, może wynikać z podstawowej choroby powodującej małopłytkowość lub z niedokrwistości spowodowanej przewlekłymi krwawieniami¹¹.

W rzadkich przypadkach mogą pojawić się objawy neurologiczne, takie jak uporczywe bóle głowy, zaburzenia widzenia lub zmiany w poziomie świadomości, które mogą wskazywać na krwawienie śródczaszkowe¹⁰¹⁴. Jest to najpoważniejsze powikłanie małopłytkowości i wymaga natychmiastowej interwencji medycznej.

Zależność objawów od poziomu płytek

Nasilenie objawów małopłytkowości ściśle wiąże się z poziomem płytek krwi w organizmie. Pacjenci z liczbą płytek powyżej 50 000 na mikrolitr rzadko mają objawy¹⁵. Przy poziomie między 30 000 a 50 000 płytek na mikrolitr mogą wystąpić plamice, ale spontaniczne krwawienia są rzadkie.

Gdy liczba płytek spada poniżej 10 000-30 000 na mikrolitr, zwiększa się ryzyko krwawień po niewielkich urazach¹⁵. Poziom poniżej 10 000 płytek na mikrolitr znacznie zwiększa ryzyko spontanicznych krwawień i jest uważany za stan zagrożenia życia⁵¹⁵.

Kiedy zwrócić się do lekarza

Pilna pomoc lekarska jest potrzebna, gdy wystąpią objawy sugerujące ciężkie krwawienie lub krwawienie wewnętrzne. Do objawów alarmowych należą: uporczywe krwawienia, które nie ustają mimo stosowania ucisku, krew w moczu lub stolcu, wymioty z krwią oraz nagłe, silne bóle głowy z zaburzeniami widzenia⁴.

Również mniej dramatyczne objawy, takie jak nietypowe siniaczenie, częste krwawienia z nosa czy obfite krwawienia miesiączkowe, powinny skłonić do konsultacji z lekarzem¹⁶. Wczesne rozpoznanie i leczenie małopłytkowości może zapobiec poważnym powikłaniom i poprawić jakość życia pacjenta.