Alergia to reakcja układu odpornościowego organizmu na substancje zwane alergenami, które są zazwyczaj nieszkodliwe dla większości ludzi. U osób uczulonych na dany alergen, układ odpornościowy reaguje na niego nadmiernie, co prowadzi do pojawienia się różnorodnych objawów alergicznych, takich jak:

Alergie mogą dotyczyć różnych substancji, takich jak:

Alergia stała się chorobą cywilizacyjną. Szacuje się, że nawet 30-40% populacji świata cierpi na co najmniej jedno schorzenie alergiczne. W Polsce statystyka ta wygląda bardziej dramatycznie – alergia może dotykać nawet co drugiego Polaka.

Najczęściej występujące choroby alergiczne wśród Polaków:

24-30%

9-11%

5-8%

5-13%

Istotną informacją dla alergików jest fakt, że pod kątem okresu wegetacyjnego roślin Polska jest podzielona na cztery regiony – każda ze stref różni się poziomem ciepła, co determinuje tempo pylenia drzew i trawy.

W zachodniej części Polski, w regionie 1, kwitnienie drzew i traw zaczyna się najwcześniej, a następnie proces ten przesuwa się do kolejnych obszarów z opóźnieniem o kilka do kilkunastu dni. Obszar najzimniejszy, czyli region 4, kwitnie zwykle o 10-14 dni później niż najcieplejszy region.

kalendarz pylenia
Dane: Kalendarz pylenia. M. Andrzejewski. Ośrodek Badania Alergenów Środowiskowych. Ostatnia aktualizacja kwiecień 2024 www.alergen.info.pl

Leki przeciwalergiczne występują w różnych postaciach, umożliwiając pacjentom wybór najbardziej odpowiedniej dla nich formy. Mogą to być tabletki, krople do nosa, aerozole do płuc, maści na skórę oraz leki doustne. Każda z tych form ma swoje zalety, na przykład tabletki są łatwe w stosowaniu, krople do nosa działają miejscowo na objawy alergii, a maści na skórę mogą być skuteczne w łagodzeniu świądu i podrażnień. Wybór odpowiedniej postaci leku zależy od indywidualnych preferencji oraz rodzaju i nasilenia objawów alergii.

Na co można mieć alergię?

Alergenem może być każda substancja dostająca się do naszego organizmu. A zatem przyczyn uczulenia może być wiele. Jednak do czynników wywołujących alergię w naszym społeczeństwie najczęściej zalicza się: pyłki roślin, roztocza, białko mleka krowiego, sierść zwierząt, zarodniki pleśni, nikiel. Przyczyną alergii mogą być również substancje pomocnicze zawarte w kosmetykach np. konserwanty, barwniki czy detergenty.

Jak leczyć alergię?

Najlepszą metodą zapobiegnięcia objawom alergii jest unikanie alergenów. Jednak nie zawsze jest to możliwe. Sposób leczenia alergii zależy od objawów, jakie jej towarzyszą oraz stopnia ich nasilenia. Najpopularniejszymi lekami na alergię są tabletki przeciwhistaminowe zawierające np. cetyryzynę, feksofenadynę czy loratadynę. Pacjenci cierpiący na katar alergiczny mogą stosować również krople przeciwalergiczne do nosa zawierające substancje przeciwalergiczne oraz sterydowe. Na rynku dostępne są również krople do oczu łagodzące objawy alergicznego zapalenia spojówek. Do skutecznych metod walki z alergią zalicza się także odczulanie, czyli immunoterapię.

Jak rozpoznać alergię?

Pierwszym etapem rozpoznania alergii jest wizyta u lekarza alergologa, który przeprowadzi wywiad. Na podstawie wywiadu lekarz dobierze odpowiednie badania, pozwalające zdiagnozować czy pacjent cierpi na alergię i co jest jej przyczyną. Lekarz może zlecić wykonanie testów skórnych, prób prowokacyjnych, spirometrii oraz oznaczenie stężenia swoistych przeciwciał klasy IgE we krwi. Badania te pozwolą rozpoznać alergię.

Kiedy brać leki na alergię rano czy wieczorem?

Leki przeciwalergiczne mogą powodować senność. W związku, z czym przyjmując tabletkę przeciwalergiczną rano, możemy mieć problem z prawidłowym funkcjonowaniem. Jeśli odczuwasz senność po lekach na alergię lepiej przyjmować je wieczorem. Efekt nasenny jest silniejszy w przypadku leków na alergię I generacji, czyli np. cetyryzyny. Nowe leki II generacji, takie jak feksofenadyna czy loratadyna nie powinny wywierać znaczącego działania nasennego i można je przyjmować rano lub wieczorem.

Jak odróżnić alergię od przeziębienia?

Alergia i przeziębienie zazwyczaj zaczynają się od wspólnego objawu, jakim jest katar. Pomimo podobnych objawów można rozróżnić te schorzenia. Przeziębienie trwa zazwyczaj kilka dni. Natomiast objawy alergii występują tak długo jak jesteśmy narażeni na alergen, czasami nawet kilka miesięcy. Alergii towarzyszy zaczerwienienie i świąd oczu oraz nosa. Wydzielina z nosa jest jasna lub bezbarwna i wodnista. Objawom alergii rzadko towarzyszy ból głowy i stan podgorączkowy. Natomiast wydzielina z nosa towarzysząca przeziębieniu jest żółta i gęstsza. Z czasem może zmieniać kolor na zielony. W trakcie przeziębienia dodatkowo dokucza kaszel, ból gardła oraz stan podgorączkowy.