Dawkowanie warenikliny – ogólne zasady
Wareniklina stosowana jest wyłącznie doustnie, w postaci tabletek powlekanych. Leczenie rozpoczyna się od niskiej dawki, która jest stopniowo zwiększana przez pierwszy tydzień, a następnie przechodzi się do dawki podtrzymującej. Dzięki temu organizm lepiej toleruje lek, a ryzyko działań niepożądanych jest mniejsze123.
Standardowy schemat dawkowania dla dorosłych
- Dni 1–3: 0,5 mg raz dziennie456
- Dni 4–7: 0,5 mg dwa razy dziennie456
- Od 8. dnia do końca leczenia: 1 mg dwa razy dziennie456
Terapia zwykle trwa 12 tygodni. Jeśli pacjentowi uda się rzucić palenie w tym czasie, można rozważyć przedłużenie leczenia o kolejne 12 tygodni w tej samej dawce (1 mg dwa razy na dobę), aby zwiększyć szanse na utrzymanie abstynencji789.
Jeżeli pacjent nie chce lub nie może rzucić palenia natychmiast, możliwe jest stopniowe ograniczanie palenia przez pierwsze 12 tygodni, a następnie kontynuacja terapii przez kolejne 12 tygodni, co daje łącznie 24 tygodnie leczenia789.
Tabletki warenikliny należy połykać w całości, popijając wodą. Lek można przyjmować niezależnie od posiłków101112.
- Wareniklina jest lekiem wymagającym stopniowego zwiększania dawki na początku terapii.
- Leczenie najlepiej rozpocząć 1–2 tygodnie przed planowaną datą rzucenia palenia.
- Nie wolno samodzielnie zmieniać dawki – wszelkie modyfikacje powinny być ustalane z lekarzem.
- W razie nietolerancji leku (np. uciążliwych działań niepożądanych) dawkę można zmniejszyć do 0,5 mg dwa razy dziennie, czasowo lub na stałe131415.
Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów
Dzieci i młodzież
Wareniklina nie jest zalecana do stosowania u dzieci i młodzieży, ponieważ nie wykazano skuteczności w tej grupie wiekowej101112. W badaniach klinicznych nie potwierdzono, by lek przynosił korzyści młodszym pacjentom.
Osoby w podeszłym wieku
U pacjentów starszych nie ma konieczności zmiany standardowego schematu dawkowania131415. Jednak ze względu na częstsze występowanie zaburzeń czynności nerek w tej grupie, lekarz powinien zwrócić szczególną uwagę na funkcję nerek przed rozpoczęciem leczenia161718.
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek
- Łagodne lub umiarkowane zaburzenia (klirens kreatyniny > 30 ml/min): zazwyczaj nie jest konieczna modyfikacja dawki.
- Umiarkowane zaburzenia: jeśli wystąpią nietolerowane działania niepożądane, dawkę można zmniejszyć do 1 mg raz dziennie.
- Ciężkie zaburzenia (klirens kreatyniny < 30 ml/min): zalecana dawka to 1 mg raz na dobę. Leczenie należy rozpocząć od 0,5 mg raz na dobę przez pierwsze 3 dni, a następnie zwiększyć do 1 mg raz na dobę161718.
- Schyłkowa niewydolność nerek: warenikliny nie należy stosować z powodu braku wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa101112.
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby
Nie ma potrzeby zmiany dawkowania u osób z zaburzeniami funkcji wątroby – lek podaje się według standardowego schematu101112.
Kobiety w ciąży i karmiące piersią
Nie zaleca się stosowania warenikliny w czasie ciąży. Brakuje wystarczających danych potwierdzających bezpieczeństwo jej użycia w tym okresie192021. Nie wiadomo również, czy lek przenika do mleka kobiecego. Jeśli pacjentka karmi piersią, należy rozważyć przerwanie karmienia lub zakończenie terapii warenikliną, biorąc pod uwagę korzyści dla dziecka i matki192021.
Dawkowanie w zależności od wskazania
Wareniklina jest stosowana wyłącznie w celu wspomagania rzucania palenia u dorosłych. Schemat dawkowania nie różni się w zależności od wskazania, jednak można wybrać:
- schemat rzucania palenia „od razu”,
- schemat stopniowego ograniczania palenia (gdy pacjent nie jest gotowy na natychmiastowe odstawienie nikotyny).
Niezależnie od wybranej strategii, dawkowanie leku pozostaje takie samo, jednak czas terapii może wynosić 12 lub 24 tygodnie789.
Maksymalna dawka dobowa i bezpieczeństwo
Maksymalna zalecana dawka warenikliny to 1 mg dwa razy na dobę (łącznie 2 mg na dobę)456. W badaniach klinicznych nie odnotowano przypadków przedawkowania. W razie przypadkowego przyjęcia większej dawki, należy wdrożyć standardowe postępowanie podtrzymujące222324.
- Nie stosuj leku, jeśli masz nadwrażliwość na wareniklinę lub którykolwiek ze składników pomocniczych.
- U osób z ciężkimi zaburzeniami nerek należy stosować szczególną ostrożność i dokładnie przestrzegać zmodyfikowanego schematu dawkowania.
- W przypadku wystąpienia działań niepożądanych, które są trudne do zniesienia, możliwe jest czasowe lub trwałe zmniejszenie dawki.
- Po zakończeniu leczenia możliwe jest nasilenie drażliwości, silna chęć powrotu do palenia lub zaburzenia snu – objawy te zwykle ustępują samoistnie.
Podsumowanie dawkowania warenikliny – tabela
| Grupa pacjentów | Schemat dawkowania |
|---|---|
| Dorośli |
Dni 1–3: 0,5 mg raz dziennie Dni 4–7: 0,5 mg dwa razy dziennie Od 8. dnia: 1 mg dwa razy dziennie przez 12 tygodni Możliwość przedłużenia leczenia o kolejne 12 tygodni w tej samej dawce |
| Dzieci i młodzież | Nie zaleca się stosowania |
| Osoby starsze | Standardowa dawka jak u dorosłych; uwaga na czynność nerek |
| Pacjenci z łagodną/umiarkowaną niewydolnością nerek | Standardowa dawka; przy nietolerancji działań niepożądanych – 1 mg raz dziennie |
| Pacjenci z ciężką niewydolnością nerek | 0,5 mg raz dziennie przez 3 dni, potem 1 mg raz dziennie |
| Pacjenci ze schyłkową niewydolnością nerek | Nie stosować |
| Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby | Standardowa dawka |
| Kobiety w ciąży i karmiące piersią | Nie zaleca się stosowania |
Wareniklina – indywidualizacja dawkowania kluczem do skuteczności
Wareniklina to skuteczna pomoc w rzucaniu palenia, ale jej stosowanie wymaga przestrzegania określonego schematu dawkowania. Stopniowe zwiększanie dawki, uwzględnienie wieku, funkcji nerek i wątroby oraz ewentualne modyfikacje w przypadku działań niepożądanych sprawiają, że terapia może być dobrze dopasowana do indywidualnych potrzeb. Przestrzeganie zaleceń dotyczących dawkowania zwiększa szanse na trwałe zerwanie z nałogiem i pozwala ograniczyć ryzyko wystąpienia działań niepożądanych123.


















