Standardowa dawka trazodonu a ryzyko przedawkowania
Trazodon występuje w różnych postaciach, najczęściej jako tabletki o natychmiastowym lub przedłużonym uwalnianiu, zawierające od 50 mg do nawet 300 mg substancji czynnej w jednej tabletce1234. Dawkę dostosowuje się indywidualnie do potrzeb pacjenta, jednak przekroczenie zalecanej ilości może prowadzić do niebezpiecznego przedawkowania5.
Za przedawkowanie uważa się przyjęcie dawki większej niż zalecana przez lekarza – zarówno jednorazowo, jak i w wyniku nagromadzenia się leku w organizmie. Dla dorosłych, za dawkę potencjalnie niebezpieczną uznaje się spożycie powyżej 1 g trazodonu, natomiast dla dzieci – powyżej 150 mg65. Szczególną ostrożność należy zachować przy tabletkach o przedłużonym lub zmodyfikowanym uwalnianiu, gdyż objawy mogą pojawić się nawet po kilkunastu godzinach od przyjęcia6.
Objawy przedawkowania trazodonu
Przedawkowanie trazodonu może powodować objawy o różnym nasileniu – od łagodnych po zagrażające życiu. Symptomy mogą wystąpić w ciągu 24 godzin od przyjęcia zbyt dużej dawki, a w przypadku tabletek o przedłużonym lub zmodyfikowanym uwalnianiu – nawet później7.
Najczęstsze objawy przedawkowania według układów narządowych:
- Układ nerwowy: senność, zawroty głowy, śpiączka, drgawki, zaburzenia świadomości, depresja oddechowa57
- Układ pokarmowy: nudności, wymioty5
- Układ sercowo-naczyniowy: tachykardia (przyspieszony rytm serca), bradykardia (zwolniony rytm serca), hipotonia (niskie ciśnienie krwi), wydłużenie odstępu QT, torsade de pointes (groźne zaburzenia rytmu serca)7
- Inne: hiponatremia (zaburzenia poziomu sodu we krwi)6
W ciężkich przypadkach przedawkowania mogą wystąpić groźne zaburzenia rytmu serca, głęboka utrata przytomności, ciężkie drgawki czy poważne zaburzenia oddechowe8.
Postępowanie w przypadku przedawkowania trazodonu
Nie istnieje specyficzna odtrutka (antidotum) na trazodon. Leczenie polega na szybkim wdrożeniu odpowiednich działań wspomagających oraz monitorowaniu stanu pacjenta96.
- Jeśli od przedawkowania minęła mniej niż godzina, można rozważyć podanie węgla aktywowanego (u dorosłych przy dawkach powyżej 1 g, u dzieci powyżej 150 mg) lub płukanie żołądka w przypadku bardzo dużych dawek610
- Pacjent powinien być obserwowany co najmniej 6 godzin, a w przypadku tabletek o przedłużonym lub zmodyfikowanym uwalnianiu – nawet 12 godzin7
- Kontrola parametrów życiowych: ciśnienia tętniczego, częstości akcji serca oraz ocena świadomości według skali Glasgow11
- W przypadku drgawek podaje się leki uspokajające (np. diazepam, lorazepam), a w razie potrzeby także fenytoinę12
- W razie problemów z oddychaniem podaje się tlen, a zaburzenia metaboliczne należy wyrównać13
- Jeśli wystąpi ciężka hipotonia (niskie ciśnienie krwi), można zastosować leki inotropowe, takie jak dopamina lub dobutamina12
Wszystkie działania mają na celu utrzymanie podstawowych funkcji życiowych oraz zapobieganie powikłaniom. W przypadku ciężkiego zatrucia zazwyczaj konieczna jest hospitalizacja i stały nadzór medyczny.
Tabela: Objawy przedawkowania trazodonu i zalecane postępowanie
| Objawy | Postępowanie | Konieczność hospitalizacji |
|---|---|---|
| Łagodne (senność, zawroty głowy, nudności) | Obserwacja, kontrola parametrów życiowych, ewentualnie węgiel aktywowany, monitorowanie przez min. 6h | Nie zawsze, ale zalecana obserwacja w warunkach szpitalnych |
| Umiarkowane (wymioty, bradykardia, hipotonia, pojedyncze drgawki) | Leczenie objawowe, podanie tlenu, monitorowanie serca, leki uspokajające w przypadku drgawek | Zazwyczaj wymagana hospitalizacja |
| Ciężkie (śpiączka, ciężkie zaburzenia rytmu serca, częste drgawki, depresja oddechowa, torsade de pointes, zespół serotoninowy) | Hospitalizacja, intensywna opieka medyczna, leki inotropowe, zaawansowane leczenie wspomagające, brak swoistego antidotum | Konieczna hospitalizacja |
- Objawy przedawkowania trazodonu mogą pojawić się z opóźnieniem, szczególnie przy tabletkach o przedłużonym lub zmodyfikowanym uwalnianiu.
- Pojedynczy, krótki napad drgawek zwykle nie wymaga leczenia, ale utrzymujące się drgawki należy zwalczać odpowiednimi lekami.
- W razie ciężkiej hipotensji czy groźnych zaburzeń rytmu serca konieczna jest intensywna opieka medyczna.
- Zawsze należy monitorować stan pacjenta przez minimum 6–12 godzin po przedawkowaniu.
Bezpieczeństwo stosowania trazodonu w przypadku przedawkowania
Trazodon, choć skuteczny w leczeniu zaburzeń depresyjnych, może być niebezpieczny w przypadku przyjęcia zbyt dużej dawki. Objawy przedawkowania są zróżnicowane i mogą dotyczyć wielu układów narządowych. Nie istnieje swoista odtrutka, dlatego najważniejsze jest szybkie wdrożenie postępowania wspomagającego i monitorowanie pacjenta przez personel medyczny. W przypadku podejrzenia przedawkowania trazodonu, nie należy zwlekać z szukaniem pomocy – szybka reakcja zwiększa szanse na pełne wyzdrowienie i ograniczenie ryzyka powikłań148.


















