Standardowa dawka trazodonu a ryzyko przedawkowania

Trazodon występuje w różnych postaciach, najczęściej jako tabletki o natychmiastowym lub przedłużonym uwalnianiu, zawierające od 50 mg do nawet 300 mg substancji czynnej w jednej tabletce1234. Dawkę dostosowuje się indywidualnie do potrzeb pacjenta, jednak przekroczenie zalecanej ilości może prowadzić do niebezpiecznego przedawkowania5.

Za przedawkowanie uważa się przyjęcie dawki większej niż zalecana przez lekarza – zarówno jednorazowo, jak i w wyniku nagromadzenia się leku w organizmie. Dla dorosłych, za dawkę potencjalnie niebezpieczną uznaje się spożycie powyżej 1 g trazodonu, natomiast dla dzieci – powyżej 150 mg65. Szczególną ostrożność należy zachować przy tabletkach o przedłużonym lub zmodyfikowanym uwalnianiu, gdyż objawy mogą pojawić się nawet po kilkunastu godzinach od przyjęcia6.

Objawy przedawkowania trazodonu

Przedawkowanie trazodonu może powodować objawy o różnym nasileniu – od łagodnych po zagrażające życiu. Symptomy mogą wystąpić w ciągu 24 godzin od przyjęcia zbyt dużej dawki, a w przypadku tabletek o przedłużonym lub zmodyfikowanym uwalnianiu – nawet później7.

Najczęstsze objawy przedawkowania według układów narządowych:

  • Układ nerwowy: senność, zawroty głowy, śpiączka, drgawki, zaburzenia świadomości, depresja oddechowa57
  • Układ pokarmowy: nudności, wymioty5
  • Układ sercowo-naczyniowy: tachykardia (przyspieszony rytm serca), bradykardia (zwolniony rytm serca), hipotonia (niskie ciśnienie krwi), wydłużenie odstępu QT, torsade de pointes (groźne zaburzenia rytmu serca)7
  • Inne: hiponatremia (zaburzenia poziomu sodu we krwi)6

W ciężkich przypadkach przedawkowania mogą wystąpić groźne zaburzenia rytmu serca, głęboka utrata przytomności, ciężkie drgawki czy poważne zaburzenia oddechowe8.

Ważne: Przedawkowanie trazodonu w połączeniu z innymi lekami przeciwdepresyjnymi może wywołać tzw. zespół serotoninowy, który objawia się m.in. wysoką gorączką, sztywnością mięśni, niepokojem i zaburzeniami świadomości. Jest to stan zagrażający życiu i wymaga natychmiastowej pomocy medycznej85.

Postępowanie w przypadku przedawkowania trazodonu

Nie istnieje specyficzna odtrutka (antidotum) na trazodon. Leczenie polega na szybkim wdrożeniu odpowiednich działań wspomagających oraz monitorowaniu stanu pacjenta96.

  • Jeśli od przedawkowania minęła mniej niż godzina, można rozważyć podanie węgla aktywowanego (u dorosłych przy dawkach powyżej 1 g, u dzieci powyżej 150 mg) lub płukanie żołądka w przypadku bardzo dużych dawek610
  • Pacjent powinien być obserwowany co najmniej 6 godzin, a w przypadku tabletek o przedłużonym lub zmodyfikowanym uwalnianiu – nawet 12 godzin7
  • Kontrola parametrów życiowych: ciśnienia tętniczego, częstości akcji serca oraz ocena świadomości według skali Glasgow11
  • W przypadku drgawek podaje się leki uspokajające (np. diazepam, lorazepam), a w razie potrzeby także fenytoinę12
  • W razie problemów z oddychaniem podaje się tlen, a zaburzenia metaboliczne należy wyrównać13
  • Jeśli wystąpi ciężka hipotonia (niskie ciśnienie krwi), można zastosować leki inotropowe, takie jak dopamina lub dobutamina12

Wszystkie działania mają na celu utrzymanie podstawowych funkcji życiowych oraz zapobieganie powikłaniom. W przypadku ciężkiego zatrucia zazwyczaj konieczna jest hospitalizacja i stały nadzór medyczny.

Tabela: Objawy przedawkowania trazodonu i zalecane postępowanie

Objawy Postępowanie Konieczność hospitalizacji
Łagodne (senność, zawroty głowy, nudności) Obserwacja, kontrola parametrów życiowych, ewentualnie węgiel aktywowany, monitorowanie przez min. 6h Nie zawsze, ale zalecana obserwacja w warunkach szpitalnych
Umiarkowane (wymioty, bradykardia, hipotonia, pojedyncze drgawki) Leczenie objawowe, podanie tlenu, monitorowanie serca, leki uspokajające w przypadku drgawek Zazwyczaj wymagana hospitalizacja
Ciężkie (śpiączka, ciężkie zaburzenia rytmu serca, częste drgawki, depresja oddechowa, torsade de pointes, zespół serotoninowy) Hospitalizacja, intensywna opieka medyczna, leki inotropowe, zaawansowane leczenie wspomagające, brak swoistego antidotum Konieczna hospitalizacja
Pamiętaj:

  • Objawy przedawkowania trazodonu mogą pojawić się z opóźnieniem, szczególnie przy tabletkach o przedłużonym lub zmodyfikowanym uwalnianiu.
  • Pojedynczy, krótki napad drgawek zwykle nie wymaga leczenia, ale utrzymujące się drgawki należy zwalczać odpowiednimi lekami.
  • W razie ciężkiej hipotensji czy groźnych zaburzeń rytmu serca konieczna jest intensywna opieka medyczna.
  • Zawsze należy monitorować stan pacjenta przez minimum 6–12 godzin po przedawkowaniu.

Bezpieczeństwo stosowania trazodonu w przypadku przedawkowania

Trazodon, choć skuteczny w leczeniu zaburzeń depresyjnych, może być niebezpieczny w przypadku przyjęcia zbyt dużej dawki. Objawy przedawkowania są zróżnicowane i mogą dotyczyć wielu układów narządowych. Nie istnieje swoista odtrutka, dlatego najważniejsze jest szybkie wdrożenie postępowania wspomagającego i monitorowanie pacjenta przez personel medyczny. W przypadku podejrzenia przedawkowania trazodonu, nie należy zwlekać z szukaniem pomocy – szybka reakcja zwiększa szanse na pełne wyzdrowienie i ograniczenie ryzyka powikłań148.

Pytania i odpowiedzi

Jakie są najczęstsze objawy przedawkowania trazodonu?

Najczęściej występują senność, zawroty głowy, nudności, wymioty, a w cięższych przypadkach śpiączka, drgawki, zaburzenia rytmu serca i obniżenie ciśnienia krwi.

Co robić w przypadku podejrzenia przedawkowania trazodonu?

Należy jak najszybciej zgłosić się do lekarza lub na izbę przyjęć. W ciągu godziny można podać węgiel aktywowany, a pacjent wymaga obserwacji.

Czy istnieje odtrutka na trazodon?

Nie, nie istnieje swoista odtrutka na trazodon. Leczenie polega na wspomaganiu funkcji życiowych i monitorowaniu stanu pacjenta.

Czy po przedawkowaniu trazodonu zawsze potrzebna jest hospitalizacja?

W przypadku łagodnych objawów nie zawsze, ale w większości przypadków zalecana jest obserwacja szpitalna, szczególnie przy ciężkich objawach.

Jak długo mogą utrzymywać się objawy po przedawkowaniu trazodonu?

Objawy mogą wystąpić do 24 godzin lub później, szczególnie po tabletkach o przedłużonym lub zmodyfikowanym uwalnianiu.