Tiagabina – przeciwwskazania

Czym jest tiagabina i kiedy należy zachować ostrożność?

Tiagabina (łac. Tiagabinum) należy do grupy leków przeciwpadaczkowych i jest stosowana jako lek wspomagający u dorosłych oraz dzieci powyżej 12 lat w leczeniu napadów częściowych lub częściowych wtórnie uogólnionych, które nie reagują na inne leki¹²³. Mechanizm działania polega na zwiększaniu poziomu GABA – głównego neuroprzekaźnika hamującego w mózgu, co pomaga ograniczyć występowanie napadów⁴⁵⁶.

Nie każdy pacjent może jednak przyjmować tiagabinę. W niektórych przypadkach jej stosowanie jest całkowicie zakazane (przeciwwskazania bezwzględne), w innych – wymaga szczególnej ostrożności i oceny korzyści w stosunku do ryzyka (przeciwwskazania względne). Są także sytuacje, w których lek nie jest przeciwwskazany, ale należy zachować szczególną czujność podczas terapii⁷⁸⁹.

Przeciwwskazania bezwzględne – kiedy nie wolno stosować tiagabiny?

• Nadwrażliwość na tiagabinę lub którąkolwiek substancję pomocniczą – jeśli pacjent jest uczulony na tiagabinę lub inne składniki leku, podanie może wywołać poważne reakcje alergiczne, zagrażające zdrowiu i życiu¹⁰¹¹¹².
• Ciężka niewydolność wątroby – tiagabina jest metabolizowana w wątrobie, dlatego jej stosowanie u osób z poważnymi zaburzeniami tego narządu może prowadzić do nagromadzenia leku w organizmie i nasilenia działań niepożądanych¹⁰¹¹¹².
• Jednoczesne stosowanie ziela dziurawca – dziurawiec może wpływać na działanie tiagabiny, obniżając jej skuteczność i bezpieczeństwo poprzez zmiany w metabolizmie leku¹⁰¹¹¹².
• Dziedziczna nietolerancja galaktozy, niedobór laktazy typu Lapp lub zaburzenia wchłaniania glukozy-galaktozy – produkt zawiera laktozę, dlatego osoby z tymi rzadkimi schorzeniami nie powinny przyjmować tiagabiny w postaci tabletek powlekanych, ponieważ może to prowadzić do zaburzeń żołądkowo-jelitowych i innych powikłań¹³¹⁴¹⁵.

Przeciwwskazania względne – kiedy stosować tylko w wyjątkowych przypadkach?

W niektórych sytuacjach tiagabina powinna być stosowana tylko po dokładnej ocenie lekarza i w wyjątkowych przypadkach:

• Padaczka uogólniona, w szczególności padaczka idiopatyczna z napadami typu absence oraz zespół Lennoxa-Gastauta – brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności tiagabiny w tych postaciach padaczki, a jej zastosowanie może wiązać się z ryzykiem wystąpienia napadów typu absence⁷⁸⁹.
• Stosowanie u dzieci poniżej 12 lat – nie zaleca się stosowania tiagabiny w tej grupie wiekowej z powodu braku danych na temat bezpieczeństwa i skuteczności⁷⁸⁹.
• Stosowanie w innych wskazaniach niż padaczka częściowa lub wtórnie uogólniona – nie określono bezpieczeństwa i skuteczności tiagabiny w innych schorzeniach, dlatego jej użycie jest niezalecane poza zatwierdzonymi wskazaniami⁷⁸⁹.

Kiedy zachować szczególną ostrożność podczas stosowania tiagabiny?

Są sytuacje, w których stosowanie tiagabiny nie jest przeciwwskazane, ale wymaga szczególnej uwagi i monitorowania stanu pacjenta:

• Pacjenci z zaburzeniami psychicznymi – osoby z depresją lub lękiem w wywiadzie mogą być bardziej narażone na pogorszenie tych objawów podczas leczenia tiagabiną. Zaleca się rozpoczynanie leczenia od małych dawek, najlepiej w warunkach szpitalnych¹⁹²⁰²¹.
• Ryzyko myśli i zachowań samobójczych – podczas leczenia należy obserwować pacjentów pod kątem pojawienia się objawów depresji, myśli samobójczych lub zachowań mogących świadczyć o pogorszeniu stanu psychicznego¹⁹²⁰²¹.
• Możliwe zaburzenia widzenia – w rzadkich przypadkach mogą wystąpić zaburzenia pola widzenia; w razie pojawienia się takich objawów zaleca się konsultację okulistyczną²²²³²⁴.
• Ryzyko wybroczyn – zgłaszano przypadki pojawiania się wybroczyn, dlatego warto wykonać badania krwi, w tym oznaczenie liczby płytek, jeśli pojawią się niepokojące objawy²²²³²⁴.
• Pacjenci nie chorujący na padaczkę – stosowanie tiagabiny u osób bez padaczki może prowadzić do napadów drgawkowych lub nawet stanu padaczkowego, dlatego lek powinien być stosowany wyłącznie u osób z odpowiednim rozpoznaniem⁷⁸⁹.

Tabela podsumowująca

Tiagabina – bezpieczeństwo stosowania w praktyce

Tiagabina to skuteczny lek wspomagający w leczeniu padaczki, ale nie dla każdego będzie odpowiednia. Przeciwwskazania dotyczą przede wszystkim osób z ciężką niewydolnością wątroby, alergią na składniki leku oraz tych, którzy przyjmują ziele dziurawca lub mają rzadkie schorzenia metaboliczne związane z nietolerancją cukrów. Lek nie powinien być także stosowany u dzieci poniżej 12 lat oraz w pewnych typach padaczki, gdzie nie potwierdzono jego bezpieczeństwa. Każdy przypadek powinien być oceniany indywidualnie, a stosowanie tiagabiny zawsze odbywać się pod ścisłą kontrolą lekarza^{107131181412915}.