Jak działa tabelekleucel?

Tabelekleucel to innowacyjna substancja czynna należąca do grupy zaawansowanych terapii komórkowych. Jest to preparat oparty na limfocytach T, które są specjalnie ukierunkowane na komórki zakażone wirusem Epsteina-Barr (EBV). Limfocyty te rozpoznają i niszczą komórki zakażone EBV dzięki specyficznemu dopasowaniu do antygenów obecnych na ich powierzchni, działając podobnie jak naturalny układ odpornościowy dawcy. Tabelekleucel jest przygotowywany indywidualnie, na podstawie zgodności z układem HLA pacjenta, co zwiększa precyzję i skuteczność terapii12.

Wskazania do stosowania tabelekleucelu

Tabelekleucel jest stosowany u pacjentów, którzy zmagają się z poważnymi powikłaniami po przeszczepach – potransplantacyjną chorobą limfoproliferacyjną związaną z zakażeniem wirusem Epsteina-Barr (EBV+ PTLD). Choroba ta rozwija się u osób po przeszczepieniu narządów litych lub komórek krwiotwórczych, gdy układ odpornościowy nie radzi sobie z kontrolą nad wirusem EBV. Tabelekleucel jest wskazany wtedy, gdy inne metody leczenia – takie jak terapia rytuksymabem lub chemioterapia – nie przyniosły oczekiwanych rezultatów3.

Ważne informacje dotyczące terapii tabelekleucelem:

  • Leczenie tabelekleucelem jest przeznaczone wyłącznie dla pacjentów z potwierdzoną obecnością wirusa EBV i rozpoznaniem potransplantacyjnej choroby limfoproliferacyjnej, u których wcześniejsze terapie zawiodły3.
  • Wskazanie obejmuje zarówno osoby dorosłe, jak i dzieci od 2. roku życia34.
  • W przypadku przeszczepienia narządów litych, wcześniejsze leczenie musi obejmować chemioterapię, o ile nie była przeciwwskazana3.
  • Preparat nie jest stosowany profilaktycznie, a wyłącznie w przypadku nawrotu lub oporności choroby na inne leczenie3.

Wskazania u dorosłych

U dorosłych tabelekleucel jest wskazany do leczenia potransplantacyjnej choroby limfoproliferacyjnej związanej z zakażeniem EBV, jeśli choroba nawraca lub jest oporna na wcześniejsze leczenie. Warunkiem jest, aby pacjent otrzymał co najmniej jedną wcześniejszą terapię, taką jak rytuksymab lub chemioterapia (w przypadku przeszczepienia narządów litych). Tabelekleucel może być zastosowany u osób po przeszczepieniu różnych narządów, takich jak nerki, wątroba, serce, płuca, trzustka czy jelita, a także po przeszczepieniu komórek krwiotwórczych35.

  • Potransplantacyjna choroba limfoproliferacyjna (EBV+ PTLD) po przeszczepieniu narządów litych – w przypadku niepowodzenia wcześniejszego leczenia rytuksymabem i/lub chemioterapią35.
  • Potransplantacyjna choroba limfoproliferacyjna (EBV+ PTLD) po przeszczepieniu komórek krwiotwórczych – w przypadku niepowodzenia wcześniejszego leczenia rytuksymabem35.

Wskazania u dzieci i młodzieży

Tabelekleucel może być stosowany u dzieci od 2. roku życia oraz młodzieży, pod warunkiem spełnienia takich samych kryteriów jak u dorosłych. To oznacza, że dziecko musi mieć rozpoznaną potransplantacyjną chorobę limfoproliferacyjną związaną z EBV i mieć za sobą nieskuteczne wcześniejsze leczenie. Skuteczność i bezpieczeństwo stosowania u dzieci w wieku od 2 lat były podobne do obserwowanych u dorosłych34.

  • Leczenie EBV+ PTLD po przeszczepieniu narządów litych lub komórek krwiotwórczych – w przypadku nawrotu lub oporności na wcześniejsze terapie3.
  • Preparat nie jest przeznaczony dla dzieci poniżej 2. roku życia4.

Wskazania u innych grup pacjentów

Dla osób starszych (w wieku 65 lat i więcej) dostępne są jedynie ograniczone dane. Wskazania są takie same jak dla młodszych pacjentów, jednak należy zachować szczególną ostrożność, ponieważ ryzyko wystąpienia ciężkich działań niepożądanych może być większe w tej grupie wiekowej64.

Tabelekleucel – o czym warto pamiętać?

  • Leczenie tabelekleucelem nie jest wskazane u pacjentów z aktywną chorobą przeszczep przeciw gospodarzowi (GvHD) o nasileniu ≥ 2, z zajęciem ośrodkowego układu nerwowego przez PTLD, chłoniakiem Burkitta, klasycznym chłoniakiem Hodgkina lub chłoniakiem T-komórkowym7.
  • Produkt jest stosowany wyłącznie w wyspecjalizowanych ośrodkach, przez doświadczony personel medyczny, ze względu na złożoność terapii i potencjalne działania niepożądane8.
  • Podczas terapii konieczna jest ścisła obserwacja pacjenta, zwłaszcza w pierwszych dniach po podaniu leku, z uwagi na ryzyko reakcji zapalnych, odrzucenia przeszczepu lub innych powikłań89.

Tabela: Stosowanie tabelekleucelu w różnych grupach pacjentów

Wskazanie Dorośli Dzieci > 12 lat Dzieci < 12 lat Osoby starsze Pacjenci z niewydolnością nerek
EBV+ PTLD po przeszczepieniu narządów litych – nawrotowa/oporna na leczenie Tak Tak Tak, od 2 lat Tak, z ostrożnością Brak danych
EBV+ PTLD po przeszczepieniu komórek krwiotwórczych – nawrotowa/oporna na leczenie Tak Tak Tak, od 2 lat Tak, z ostrożnością Brak danych

Tabelekleucel – skuteczna opcja w trudnych przypadkach EBV+ PTLD

Tabelekleucel to nowoczesna i zaawansowana terapia komórkowa, która daje szansę pacjentom z potransplantacyjną chorobą limfoproliferacyjną związaną z zakażeniem EBV, gdy wcześniejsze leczenie okazało się nieskuteczne. Może być stosowany zarówno u dorosłych, jak i u dzieci od 2. roku życia, niezależnie od rodzaju przeszczepu. Ze względu na możliwe poważne działania niepożądane i ograniczone dane dotyczące niektórych grup pacjentów (osoby starsze, pacjenci z niewydolnością nerek), leczenie powinno odbywać się pod ścisłym nadzorem wyspecjalizowanego zespołu medycznego. Tabelekleucel stanowi istotny postęp w terapii powikłań po przeszczepach i jest nadzieją dla chorych, u których inne metody nie przyniosły poprawy34.

Pytania i odpowiedzi

Na co stosuje się tabelekleucel?

Tabelekleucel jest stosowany do leczenia potransplantacyjnej choroby limfoproliferacyjnej związanej z zakażeniem wirusem Epsteina-Barr u pacjentów po przeszczepieniu narządów litych lub komórek krwiotwórczych, gdy inne terapie zawiodły.

Czy tabelekleucel można stosować u dzieci?

Tak, tabelekleucel może być stosowany u dzieci od 2. roku życia, jeśli spełnione są kryteria wskazań.

Czy osoby starsze mogą być leczone tabelekleucelem?

Tak, osoby starsze mogą być leczone, jednak wymagana jest ostrożność ze względu na większe ryzyko działań niepożądanych.

Jakie są przeciwwskazania do stosowania tabelekleucelu?

Przeciwwskazania to m.in. aktywna choroba przeszczep przeciw gospodarzowi o nasileniu ≥ 2, chłoniak Burkitta, klasyczny chłoniak Hodgkina oraz chłoniaki T-komórkowe.