Ogólne zasady dawkowania rezerpiny

Rezerpina stosowana jest w leczeniu nadciśnienia tętniczego, najczęściej w połączeniu z innymi substancjami czynnymi, takimi jak klopamid i dihydroergokrystyna1. W dostępnych preparatach jedna tabletka drażowana zawiera 0,1 mg rezerpiny2.

Standardowa dawka dla dorosłych

  • Typowa dawka początkowa to 1 tabletka drażowana (zawierająca 0,1 mg rezerpiny) raz na dobę3.
  • W razie potrzeby dawkę można stopniowo zwiększać do maksymalnie 3 tabletek na dobę, przyjmowanych w 3 dawkach podzielonych3.
  • Dawkę zwiększa się stopniowo, nie wcześniej niż po 14 dniach od rozpoczęcia terapii, ponieważ pełne działanie leku może pojawić się po 1–4 tygodniach3.
  • Najczęściej stosowana dawka podtrzymująca to 1 tabletka drażowana raz na dobę3.
  • W niektórych przypadkach wystarczająca może być 1 tabletka co drugi dzień, ale u części pacjentów potrzebne są 2 lub nawet 3 tabletki na dobę w dawkach podzielonych4.

Droga podania i postać leku

  • Rezerpina jest dostępna w postaci tabletek drażowanych, przeznaczonych do stosowania doustnego2.
  • Tabletki należy przyjmować w czasie lub tuż po posiłku4.
Ważne: Pełne działanie rezerpiny pojawia się dopiero po kilku dniach lub nawet po 4 tygodniach od rozpoczęcia leczenia. Nie należy pochopnie zwiększać dawki, jeśli na początku stosowania nie pojawi się oczekiwany efekt obniżenia ciśnienia. Zwiększanie dawki powinno być rozważane dopiero po upływie tego czasu i wyłącznie pod kontrolą lekarza. Stosowanie większych dawek niż 3 tabletki na dobę nie jest zalecane.

Dawkowanie rezerpiny w szczególnych grupach pacjentów

Dzieci i młodzież

  • Rezerpiny w połączeniu z innymi substancjami czynnymi nie należy stosować u dzieci i młodzieży4.

Pacjenci w podeszłym wieku

  • Nie ma konieczności rutynowej modyfikacji dawki w tej grupie wiekowej4.
  • Należy jednak zachować szczególną ostrożność ze względu na większe ryzyko wystąpienia obniżonego ciśnienia i zaburzeń poziomu elektrolitów we krwi4.

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

  • Stosowanie rezerpiny w preparatach złożonych nie jest zalecane u osób z ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny poniżej 30 ml/min)4.
  • W przypadku łagodniejszych zaburzeń funkcji nerek należy zachować szczególną ostrożność, ponieważ lek może nasilać niewydolność nerek, a jego skuteczność może być mniejsza5.

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

Kobiety w ciąży i karmiące piersią

  • Stosowanie rezerpiny w połączeniu z innymi substancjami czynnymi jest przeciwwskazane w okresie ciąży i karmienia piersią6.
Bezpieczeństwo stosowania rezerpiny

  • W trakcie terapii zalecane jest regularne kontrolowanie poziomu potasu we krwi, ponieważ lek może powodować jego obniżenie (hipokaliemię)5.
  • U pacjentów z cukrzycą lub zaburzeniami metabolizmu glukozy konieczna jest okresowa kontrola poziomu cukru we krwi7.
  • Rezerpina może wpływać na stężenie kwasu moczowego – ostrożność zalecana jest u osób z dną moczanową7.
  • W przypadku wystąpienia nagłych problemów ze wzrokiem lub bólu oka należy natychmiast zgłosić się do lekarza8.
  • Nie zaleca się spożywania alkoholu podczas leczenia rezerpiną7.

Maksymalna dawka dobowa i postępowanie w przypadku przedawkowania

  • Maksymalna zalecana dawka rezerpiny w preparacie złożonym to 0,3 mg na dobę (3 tabletki drażowane), przyjmowane w dawkach podzielonych3.
  • Nie należy stosować większych dawek niż 3 tabletki na dobę4.
  • Objawy przedawkowania mogą obejmować nudności, wymioty, biegunkę, bóle głowy, zaburzenia rytmu serca, obniżenie ciśnienia, zaburzenia świadomości, a nawet śpiączkę9.
  • W przypadku podejrzenia przedawkowania należy natychmiast zgłosić się do lekarza9.

Tabela podsumowująca dawkowanie rezerpiny

Grupa pacjentów Schemat dawkowania
Dorośli 1 tabletka drażowana (0,1 mg rezerpiny) raz na dobę; w razie potrzeby do 3 tabletek na dobę w dawkach podzielonych
Dzieci i młodzież Nie zaleca się stosowania
Osoby starsze Jak u dorosłych, ale z ostrożnością (ryzyko hipotonii i zaburzeń elektrolitowych)
Pacjenci z niewydolnością nerek Przeciwwskazane w ciężkiej niewydolności (klirens kreatyniny < 30 ml/min); ostrożność w łagodniejszych zaburzeniach
Pacjenci z niewydolnością wątroby Przeciwwskazane w ciężkiej niewydolności
Kobiety w ciąży i karmiące piersią Przeciwwskazane

Rezerpina w terapii nadciśnienia – bezpieczeństwo i indywidualizacja dawkowania

Dawkowanie rezerpiny, szczególnie w preparatach złożonych, zawsze powinno być dostosowane indywidualnie do potrzeb pacjenta. Stosowanie leku wiąże się z koniecznością regularnej kontroli parametrów laboratoryjnych, zwłaszcza poziomu potasu i cukru we krwi. U niektórych osób skuteczna może być mniejsza dawka przyjmowana rzadziej, a u innych – konieczne jest zwiększenie dawki pod nadzorem lekarza. Nie wolno przekraczać maksymalnej zalecanej dawki dobowej, a w przypadku pacjentów z chorobami nerek, wątroby, kobiet w ciąży oraz dzieci i młodzieży – stosowanie rezerpiny jest niewskazane lub przeciwwskazane. Przestrzeganie zaleceń dawkowania i regularne kontrole pozwalają na bezpieczne i skuteczne leczenie nadciśnienia tętniczego z użyciem rezerpiny346759.

Pytania i odpowiedzi

Jakie jest standardowe dawkowanie rezerpiny u dorosłych?

Zazwyczaj 1 tabletka drażowana (0,1 mg rezerpiny) raz na dobę; dawkę można stopniowo zwiększać do maksymalnie 3 tabletek na dobę w dawkach podzielonych.

Czy rezerpina może być stosowana u dzieci?

Nie zaleca się stosowania rezerpiny w preparatach złożonych u dzieci i młodzieży.

Czy osoby starsze muszą zmienić dawkowanie rezerpiny?

Nie jest to konieczne, ale zaleca się ostrożność z powodu ryzyka obniżenia ciśnienia i zaburzeń elektrolitowych.

Czy można stosować rezerpinę w niewydolności nerek lub wątroby?

Nie zaleca się stosowania rezerpiny w ciężkiej niewydolności nerek lub wątroby (klirens kreatyniny poniżej 30 ml/min).

Jak przyjmować tabletki rezerpiny?

Tabletki należy przyjmować doustnie, w czasie lub tuż po posiłku.