Ogólne zasady dawkowania promazyny
Promazyna jest dostępna w kilku postaciach: jako tabletki (drażowane lub powlekane), krople doustne oraz roztwór do wstrzykiwań. Sposób dawkowania zależy od wybranej postaci leku, drogi podania, wieku pacjenta oraz rodzaju schorzenia, w którym jest stosowana123456789.
Dawkowanie u dorosłych
- Tabletki (drażowane/powlekane): typowa dawka początkowa to 100-200 mg cztery razy na dobę. Leczenie zaczyna się od mniejszych dawek i stopniowo je zwiększa. Przerwy między dawkami wynoszą zwykle 6-8 godzin. Niektórzy pacjenci mogą przyjmować całą dawkę dobową jednorazowo przed snem123456.
- Krople doustne: początkowo 25 mg trzy razy na dobę lub 75 mg wieczorem, następnie dawkę stopniowo zwiększa się o 25 mg, aż do uzyskania skutecznej dawki podtrzymującej (zwykle 75-300 mg na dobę, maksymalnie do 1 g u niektórych pacjentów)7.
- Roztwór do wstrzykiwań: najczęściej stosuje się 25-50 mg domięśniowo, w razie potrzeby powtarzając dawkę co 6-8 godzin. Leczenie iniekcjami to rozwiązanie doraźne – kontynuacja leczenia powinna przebiegać doustnie89.
Częstotliwość podawania i czas leczenia
Promazynę zazwyczaj podaje się co 6-8 godzin, w zależności od postaci leku i wskazania. W przypadku kropli doustnych lub wstrzyknięć, czas podawania oraz długość terapii ustala lekarz indywidualnie, w zależności od reakcji pacjenta na leczenie i przebiegu choroby789.
Dawkowanie promazyny w szczególnych grupach pacjentów
Dzieci i młodzież
- Tabletki i krople doustne: nie są przeznaczone do stosowania u dzieci (tabletki) lub nie zaleca się stosowania kropli doustnych u dzieci poniżej 1. roku życia, z wyjątkiem sytuacji zagrożenia życia17.
- Krople doustne (dzieci powyżej 1. roku życia): od 1. do 6. roku życia: 0,5 mg/kg masy ciała co 4-6 godzin, maksymalnie do 40 mg na dobę. Od 6. do 12. roku życia: 1/3 do 1/2 dawki dla dorosłych, nie przekraczając 75 mg na dobę7.
- Roztwór do wstrzykiwań: dzieci od 1. do 6. roku życia: 0,5 mg/kg masy ciała co 6-8 godzin, maksymalnie 40 mg na dobę. Dzieci od 6. do 12. roku życia: 0,5 mg/kg masy ciała co 6-8 godzin, maksymalnie 75 mg na dobę. Stosowanie u niemowląt poniżej 1. roku życia jest możliwe tylko w sytuacjach zagrażających życiu1011.
Osoby w podeszłym wieku
- Tabletki i krople doustne: należy stosować 1/3 do 1/2 dawki dla dorosłych, rozpoczynając od najmniejszych dawek. Dawkę zwiększa się stopniowo pod ścisłą kontrolą lekarza17.
- Roztwór do wstrzykiwań: początkowo 25 mg co 8 godzin. Również w tej grupie pacjentów wskazana jest ostrożność i monitorowanie stanu zdrowia89.
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby
Promazyny nie należy stosować u osób z ciężką niewydolnością nerek lub wątroby. W przypadku łagodniejszych zaburzeń, dawkowanie wymaga ostrożności, a leczenie powinno być prowadzone pod kontrolą lekarza12131415.
Kobiety w ciąży i matki karmiące
Stosowanie promazyny w okresie ciąży i karmienia piersią jest niewskazane lub przeciwwskazane – decyzję o leczeniu podejmuje lekarz po rozważeniu korzyści i ryzyka1213.
- Nie należy samodzielnie modyfikować dawki promazyny, nawet jeśli objawy ustąpią lub się nasilą.
- W przypadku wystąpienia działań niepożądanych lub pogorszenia samopoczucia należy niezwłocznie poinformować lekarza.
- Przy stosowaniu promazyny konieczna jest regularna kontrola stanu zdrowia, zwłaszcza u osób starszych oraz pacjentów z chorobami współistniejącymi.
- Niektóre postacie leku (np. tabletki) nie są przeznaczone dla dzieci.
- Dawkowanie promazyny wymaga ostrożności u osób z chorobami serca, wątroby, nerek i padaczką161718191314.
Dawkowanie promazyny w zależności od wskazania
- Pobudzenie psychoruchowe: dorośli – 100-200 mg cztery razy na dobę (tabletki); osoby starsze – połowa dawki początkowej dla dorosłych14.
- Schizofrenia, psychozy, mania: dorośli – początkowo 25 mg trzy razy dziennie lub 75 mg wieczorem (krople doustne), potem stopniowo zwiększanie dawki do 75-300 mg na dobę, maksymalnie do 1 g7.
- Czkawka oporna na leczenie: dorośli – 25-50 mg trzy lub cztery razy na dobę (krople doustne), lub 25-50 mg domięśniowo (roztwór do wstrzykiwań). Dzieci – brak danych dotyczących tej grupy201011.
- Nudności i wymioty: dorośli – 10-25 mg co 4-6 godzin (krople doustne); dzieci – 0,5 mg/kg masy ciała co 4-6 godzin (krople doustne) lub co 6-8 godzin (roztwór do wstrzykiwań), z zachowaniem maksymalnych dawek dobowych72122.
Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania
- Dzieci od 1 do 6 lat: maksymalnie 40 mg na dobę (krople doustne, roztwór do wstrzykiwań)71011.
- Dzieci od 6 do 12 lat: maksymalnie 75 mg na dobę (krople doustne, roztwór do wstrzykiwań)71011.
- Dorośli: w niektórych przypadkach dawka dobowa może być zwiększana nawet do 1 g na dobę, ale tylko pod ścisłą kontrolą lekarza7.
Przedawkowanie promazyny może prowadzić do senności, spadku ciśnienia krwi, zaburzeń rytmu serca, drgawek, a w ciężkich przypadkach – śpiączki. Nie istnieje swoista odtrutka, a leczenie polega na łagodzeniu objawów i wsparciu funkcji życiowych23242526.
Podsumowanie dawkowania promazyny w praktyce
| Grupa pacjentów | Schemat dawkowania |
|---|---|
| Dorośli | Tabletki: 100-200 mg 4x/dobę; Krople doustne: początkowo 25 mg 3x/dobę lub 75 mg wieczorem, potem do 75-300 mg/dobę; Roztwór do wstrzykiwań: 25-50 mg domięśniowo co 6-8 godzin |
| Dzieci 1-6 lat | Krople doustne lub roztwór do wstrzykiwań: 0,5 mg/kg mc. co 4-6h (krople) lub co 6-8h (iniekcje), maks. 40 mg/dobę |
| Dzieci 6-12 lat | Krople doustne lub roztwór do wstrzykiwań: 1/3 do 1/2 dawki dorosłych lub 0,5 mg/kg mc. co 4-6h (krople) lub co 6-8h (iniekcje), maks. 75 mg/dobę |
| Osoby starsze | Tabletki/krople: 1/3 do 1/2 dawki dorosłych; Roztwór do wstrzykiwań: początkowo 25 mg co 8h |
| Pacjenci z niewydolnością nerek/wątroby | Stosowanie przeciwwskazane w ciężkiej niewydolności; w innych przypadkach – ostrożnie, pod kontrolą lekarza |
| Kobiety w ciąży i karmiące | Stosowanie niewskazane lub przeciwwskazane, decyzję podejmuje lekarz |


















