Dlaczego bezpieczeństwo stosowania leków u dzieci jest tak ważne?
Dzieci nie są po prostu „małymi dorosłymi”. Ich organizmy rozwijają się, a procesy takie jak wchłanianie, rozkładanie i wydalanie leków przebiegają inaczej niż u osób dorosłych. Oznacza to, że działanie substancji czynnych, w tym ponatynibu, może być u nich zupełnie inne, a ryzyko działań niepożądanych – większe lub trudniejsze do przewidzenia123.
Czy ponatynib może być stosowany u dzieci?
Ponatynib jest substancją czynną wykorzystywaną w leczeniu określonych postaci przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz ostrej białaczki limfoblastycznej z chromosomem Filadelfia (Ph+ ALL). Jednak zgodnie z aktualnymi danymi, ponatynib jest wskazany wyłącznie dla dorosłych pacjentów. W dokumentacji nie podano zaleceń ani szczegółowych danych dotyczących stosowania tego leku u dzieci i młodzieży456.
Oznacza to, że ponatynib nie jest obecnie dopuszczony do stosowania u osób poniżej 18. roku życia. Nie określono również odpowiednich dawek ani sposobu podawania dla tej grupy wiekowej456.
Brak danych i doświadczeń klinicznych u dzieci
W dokumentacji dotyczącej ponatynibu nie opisano badań klinicznych z udziałem dzieci. Brakuje informacji na temat skuteczności oraz bezpieczeństwa stosowania tej substancji czynnej u pacjentów pediatrycznych. Oznacza to, że nie wiadomo, jak lek działałby u dzieci i czy ewentualne korzyści przeważałyby nad ryzykiem456.
Dane z badań na zwierzętach wykazały, że ponatynib może wpływać na rozwój młodych osobników, powodując m.in. zmniejszenie masy ciała oraz zgony związane ze stanem zapalnym przy podawaniu wyższych dawek. Jednak nie obserwowano niekorzystnego wpływu na najważniejsze parametry rozwojowe u młodocianych zwierząt789.
Dawkowanie ponatynibu u dzieci
Nie ustalono żadnych rekomendacji dotyczących dawkowania ponatynibu u dzieci i młodzieży, ponieważ lek nie jest zarejestrowany do stosowania w tej grupie wiekowej. Wszystkie dostępne schematy dawkowania dotyczą wyłącznie dorosłych pacjentów456.
- Brak zaleceń dotyczących stosowania ponatynibu u niemowląt, dzieci oraz młodzieży.
- Nie określono bezpiecznych dawek ani sposobu podawania dla pacjentów poniżej 18. roku życia.
- Wszelkie decyzje terapeutyczne u dzieci wymagają indywidualnej analizy i uzasadnienia klinicznego.
Potencjalne ryzyko i działania niepożądane
Ponatynib wiąże się z istotnym ryzykiem działań niepożądanych, takich jak zaburzenia krwi, krwotoki, zakrzepy, uszkodzenia wątroby, trzustki czy poważne powikłania sercowo-naczyniowe. Te działania mogą być szczególnie niebezpieczne dla dzieci, których organizmy są bardziej wrażliwe na toksyczne działanie leków101112.
- Nie można przewidzieć, jak dzieci zareagują na ponatynib – ryzyko poważnych działań niepożądanych może być większe niż u dorosłych.
- Brak jest badań potwierdzających bezpieczeństwo długoterminowego stosowania u dzieci.
- Dane przedkliniczne na zwierzętach wykazały, że wysokie dawki mogą powodować zaburzenia rozwoju i wzrostu.
Tabela – bezpieczeństwo stosowania ponatynibu u dzieci i młodzieży
| Grupa wiekowa | Możliwość stosowania | Dawkowanie |
|---|---|---|
| Niemowlęta (0–1 rok) | Nie zaleca się | Brak danych |
| Dzieci (1–12 lat) | Nie zaleca się | Brak danych |
| Młodzież (13–17 lat) | Nie zaleca się | Brak danych |
| Dorośli (≥18 lat) | Możliwe, zgodnie ze wskazaniami | Indywidualnie, według schematów dla dorosłych |
Ponatynib – brak możliwości stosowania u dzieci
Podsumowując, ponatynib nie jest przeznaczony do leczenia dzieci i młodzieży. Brakuje zarówno danych klinicznych, jak i schematów dawkowania dla tej grupy wiekowej, a wyniki badań na zwierzętach nie pozwalają na wyciągnięcie jednoznacznych wniosków co do bezpieczeństwa stosowania u najmłodszych pacjentów. Wszystkie dostępne informacje wskazują, że stosowanie ponatynibu u dzieci nie jest obecnie zalecane456.


















