Oksykodon – działania niepożądane: co warto wiedzieć?

Oksykodon to substancja czynna z grupy opioidów, stosowana w leczeniu silnego bólu, którego nie można złagodzić innymi lekami przeciwbólowymi12. Choć lek ten jest bardzo skuteczny, jak każdy opioid może wywoływać działania niepożądane. Najczęściej są one łagodne i dotyczą układu pokarmowego lub nerwowego, ale u niektórych pacjentów mogą być poważniejsze, szczególnie przy wyższych dawkach lub dłuższym stosowaniu3. Ryzyko i rodzaj działań niepożądanych zależy także od drogi podania (np. tabletki, roztwory do wstrzykiwań), dawki oraz indywidualnych cech pacjenta, takich jak wiek, stan zdrowia, choroby współistniejące czy przyjmowanie innych leków24.

Działania niepożądane mogą wystąpić u każdego, ale nie muszą pojawić się u wszystkich osób przyjmujących oksykodon3. Zawsze należy rozważyć korzyści z leczenia oraz potencjalne ryzyko, jakie niesie za sobą stosowanie tej substancji czynnej5.

Częstość występowania działań niepożądanych

Działania niepożądane oksykodonu zostały sklasyfikowane według częstości ich występowania, co pomaga ocenić, jak duże jest prawdopodobieństwo ich pojawienia się podczas terapii. Oto kategorie:

  • Bardzo często: występują u co najmniej 1 na 10 pacjentów
  • Często: u 1 na 100 do 1 na 10 pacjentów
  • Niezbyt często: u 1 na 1000 do 1 na 100 pacjentów
  • Rzadko: u 1 na 10 000 do 1 na 1000 pacjentów
  • Bardzo rzadko: rzadziej niż u 1 na 10 000 pacjentów
  • Częstość nieznana: brak danych, by określić częstość
Ważne: Oksykodon, niezależnie od postaci (tabletki, roztwór do wstrzykiwań), może prowadzić do uzależnienia fizycznego i psychicznego, nawet przy stosowaniu zgodnie z zaleceniami. Objawy uzależnienia to m.in. potrzeba przyjmowania coraz większych dawek, trudności z odstawieniem leku czy objawy odstawienne po zaprzestaniu terapii. Ryzyko uzależnienia jest wyższe przy długotrwałym stosowaniu i u osób z predyspozycjami do uzależnień567.

Bardzo częste działania niepożądane

  • Zaparcia – to najczęstszy skutek uboczny, często wymaga stosowania środków przeczyszczających12
  • Nudności – szczególnie na początku leczenia, mogą ustąpić po kilku dniach3
  • Wymioty1
  • Senność i uspokojenie – mogą wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługę maszyn3
  • Zawroty głowy8
  • Ból głowy6
  • Świąd skóry9

Częste działania niepożądane

  • Zmniejszenie apetytu (czasem nawet utrata apetytu)1
  • Ból brzucha, biegunka, suchość w jamie ustnej, czkawka, niestrawność12
  • Lęk, splątanie, depresja, niepokój, nerwowość, bezsenność1
  • Drżenie mięśniowe, letarg6
  • Duszność6
  • Reakcje skórne, wysypka, nadmierne pocenie się9
  • Bolesne oddawanie moczu, nagłe parcie na pęcherz6
  • Osłabienie, zmęczenie10

Niezbyt częste działania niepożądane

Warto wiedzieć:

  • Działania niepożądane oksykodonu mogą pojawić się zarówno na początku leczenia, jak i po dłuższym stosowaniu. U części pacjentów objawy takie jak nudności czy senność ustępują po kilku dniach, ale inne, jak zaparcia, mogą utrzymywać się przez cały czas stosowania leku.
  • Niektóre działania niepożądane, np. depresja oddechowa, są szczególnie niebezpieczne dla osób starszych, osłabionych lub z chorobami układu oddechowego1.
  • Możliwe są także objawy odstawienne po nagłym przerwaniu terapii, dlatego leku nie należy odstawiać gwałtownie.
  • Ryzyko i nasilenie działań niepożądanych mogą wzrosnąć przy jednoczesnym stosowaniu innych leków działających na ośrodkowy układ nerwowy.

Rzadkie, bardzo rzadkie i o nieznanej częstości działania niepożądane

Możliwość zgłaszania działań niepożądanych

Każde podejrzewane działanie niepożądane, które pojawi się w trakcie stosowania oksykodonu, powinno być zgłoszone do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (URPL) lub do producenta leku. Zgłoszenia pomagają w ciągłym monitorowaniu bezpieczeństwa stosowania oksykodonu i innych leków111213.

Tabela podsumowująca działania niepożądane oksykodonu

Układ narządowy Bardzo często Często Niezbyt często Rzadko Bardzo rzadko Częstość nieznana
Układ nerwowy Senność, zawroty głowy, ból głowy Drżenie, letarg, uspokojenie Amnezja, drgawki, hipertonia, zaburzenia mowy, parestezje Hiperalgezja (nadmierne odczuwanie bólu)
Układ pokarmowy Zaparcia, nudności, wymioty Ból brzucha, biegunka, suchość w ustach, niestrawność Dysfagia, wzdęcia, odbijanie, niedrożność jelit Smoliste stolce, zaburzenia zębów Próchnica zębów
Skóra i tkanka podskórna Świąd Wysypka, potliwość Suchość skóry, złuszczające zapalenie skóry Pokrzywka Zwiększona wrażliwość na światło
Układ oddechowy Duszność, skurcz oskrzeli, osłabienie odruchu kaszlowego Depresja oddechowa, czkawka Ośrodkowy bezdech senny
Układ krążenia Rozszerzenie naczyń, zaczerwienienie twarzy Niedociśnienie, hipotensja ortostatyczna
Psychiczne Lęk, splątanie, depresja, bezsenność, nerwowość Pobudzenie, euforia, omamy, uzależnienie Agresja
Wątroba i drogi żółciowe Zwiększenie enzymów wątrobowych, kolka żółciowa Cholestaza, dysfunkcja zwieracza Oddiego
Nerki i drogi moczowe Zatrzymanie moczu, skurcz moczowodów
Układ rozrodczy Zaburzenia erekcji, hipogonadyzm Brak miesiączki
Ogólne Osłabienie, zmęczenie Zespół odstawienny, złe samopoczucie, obrzęk Zespół odstawienny noworodka

14413

Oksykodon – bezpieczeństwo i skutki uboczne pod kontrolą

Oksykodon jest skutecznym lekiem przeciwbólowym, jednak jego stosowanie wiąże się z ryzykiem pojawienia się działań niepożądanych. Najczęściej są to objawy ze strony przewodu pokarmowego i układu nerwowego, jak nudności, zaparcia czy senność. Niektóre skutki uboczne, zwłaszcza przy dłuższym stosowaniu, mogą być poważne i wymagają pilnej reakcji, szczególnie depresja oddechowa, uzależnienie lub objawy odstawienne. Profil działań niepożądanych jest podobny niezależnie od postaci i drogi podania, jednak niektóre objawy mogą być bardziej nasilone u osób starszych, osłabionych czy przyjmujących inne leki. Kluczowe jest świadome obserwowanie swojego organizmu podczas terapii i zgłaszanie każdego niepokojącego objawu. Tylko wtedy leczenie oksykodonem może być bezpieczne i skuteczne127.

Pytania i odpowiedzi

Jakie są najczęstsze działania niepożądane oksykodonu?

Najczęściej występują zaparcia, nudności, wymioty, senność, zawroty głowy i świąd skóry.

Czy oksykodon może powodować uzależnienie?

Tak, oksykodon może prowadzić do uzależnienia nawet podczas stosowania w dawkach terapeutycznych.

Czy skutki uboczne oksykodonu zależą od postaci leku?

Tak, działania niepożądane mogą się różnić w zależności od postaci leku, drogi podania i indywidualnych cech pacjenta.

Co zrobić, gdy wystąpią poważne skutki uboczne po oksykodonie?

W przypadku poważnych objawów, takich jak trudności w oddychaniu lub utrata przytomności, należy natychmiast szukać pomocy medycznej.

Jak zgłosić działanie niepożądane oksykodonu?

Działania niepożądane należy zgłaszać do URPL lub producenta leku, np. przez stronę https://smz.ezdrowie.gov.pl.