Standardowa dawka i ryzyko przedawkowania oksazepamu
Oksazepam (Oxazepamum) jest dostępny w postaci tabletek, najczęściej o dawce 10 mg123. Dawki ustalane są indywidualnie przez lekarza, zależnie od potrzeb pacjenta i wskazań. Przedawkowanie oznacza przyjęcie większej ilości leku niż zalecana, co prowadzi do pojawienia się objawów niepożądanych. Ryzyko poważnych powikłań wzrasta, gdy oksazepam zostanie zażyty wraz z innymi substancjami działającymi na układ nerwowy lub z alkoholem456.
Objawy przedawkowania oksazepamu
Przedawkowanie oksazepamu wpływa przede wszystkim na ośrodkowy układ nerwowy. Objawy mogą być łagodne, umiarkowane lub ciężkie, w zależności od ilości przyjętego leku oraz indywidualnej reakcji organizmu. Współistnienie innych leków lub alkoholu może nasilić objawy i prowadzić do zagrożenia życia456.
- Objawy łagodne: senność, splątanie, letarg, osłupienie, niewyraźna mowa, ataksja (niezborność ruchów), dyzartria (zaburzenia mowy), hipotonia (obniżone napięcie mięśniowe), krótkotrwałe utraty przytomności456.
- Objawy umiarkowane: pogłębienie senności, dezorientacja, reakcje paradoksalne (np. pobudzenie), zaburzenia koordynacji ruchowej, osłabienie mięśni46.
- Objawy ciężkie: śpiączka (rzadko), zahamowanie czynności oddechowej i krążeniowej, głębokie zaburzenia świadomości, znaczne obniżenie ciśnienia krwi, a nawet zgon (szczególnie przy jednoczesnym spożyciu alkoholu lub innych leków depresyjnych dla układu nerwowego)456.
Jak postępować w przypadku przedawkowania oksazepamu?
Szybka reakcja ma kluczowe znaczenie w przypadku podejrzenia przedawkowania oksazepamu. Zalecane postępowanie różni się w zależności od stanu pacjenta oraz ilości przyjętego leku. Oto najważniejsze kroki:
- Wywołanie wymiotów (wyłącznie u przytomnych pacjentów) – tylko jeśli nie istnieje ryzyko zachłyśnięcia456.
- Płukanie żołądka – jeśli od przyjęcia leku nie minęło dużo czasu6.
- Podanie węgla aktywowanego, który ogranicza wchłanianie oksazepamu z przewodu pokarmowego. Dorośli: 50 g, dzieci: 10-15 g, jeśli przyjęły więcej niż 1 mg/kg masy ciała w ciągu 1 godziny, pod warunkiem, że nie są zbyt senne5.
- Stała kontrola podstawowych funkcji życiowych: oddech, tętno, ciśnienie tętnicze456.
- Leczenie objawowe, w tym podanie płynów dożylnych w przypadku obniżenia ciśnienia krwi. Unika się stosowania adrenaliny i jej pochodnych6.
- Dokładna obserwacja pacjenta przez cały czas trwania objawów456.
Antidotum na przedawkowanie oksazepamu
W przypadku ciężkiego przedawkowania oksazepamu, zwłaszcza zagrażającego życiu, możliwe jest zastosowanie flumazenilu – substancji, która odwraca działanie benzodiazepin na ośrodkowy układ nerwowy756. Flumazenil podaje się na oddziale intensywnej opieki medycznej, ponieważ może on zwiększać ryzyko drgawek, zwłaszcza u osób przewlekle stosujących benzodiazepiny lub trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne7.
- Oksazepam bardzo trudno usunąć z organizmu poprzez dializę7.
- Każde przedawkowanie leku należy traktować poważnie i wymaga ono obserwacji oraz monitorowania stanu zdrowia.
- W przypadku podejrzenia przyjęcia zbyt dużej dawki lub wystąpienia niepokojących objawów, należy jak najszybciej skontaktować się z odpowiednimi służbami medycznymi.
Tabela podsumowująca objawy i postępowanie przy przedawkowaniu oksazepamu
| Objawy | Postępowanie | Konieczność hospitalizacji |
|---|---|---|
| Łagodne (senność, splątanie, letarg, niewyraźna mowa, krótkotrwałe utraty przytomności) | Wywołanie wymiotów (u przytomnych), płukanie żołądka, węgiel aktywowany, obserwacja, leczenie objawowe | Obserwacja w warunkach ambulatoryjnych lub szpitalnych, w zależności od stanu pacjenta456 |
| Umiarkowane (dezorientacja, ataksja, osłabienie mięśni, reakcje paradoksalne) | Obserwacja, monitorowanie funkcji życiowych, leczenie objawowe, ewentualne zastosowanie węgla aktywowanego | Wskazana hospitalizacja, szczególnie w przypadku dzieci, osób starszych i współistnienia innych czynników ryzyka46 |
| Ciężkie (śpiączka, depresja oddechowa i krążeniowa, zgon) | Leczenie na oddziale intensywnej terapii, podanie flumazenilu (antidotum), leczenie objawowe, wsparcie oddechowe i krążeniowe | Bezwzględna hospitalizacja na oddziale intensywnej terapii756 |
Oksazepam – bezpieczeństwo stosowania i reakcja na przedawkowanie
Oksazepam jest lekiem skutecznym w leczeniu objawów lęku i napięcia, jednak jego przedawkowanie niesie poważne ryzyko dla zdrowia, szczególnie w połączeniu z alkoholem lub innymi lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy456. Objawy mogą być różne – od łagodnej senności po zagrażającą życiu śpiączkę i zaburzenia oddychania. Szybka reakcja i odpowiednie postępowanie, w tym możliwość zastosowania flumazenilu jako antidotum, zwiększają szanse na powrót do zdrowia. Każde podejrzenie przedawkowania powinno być traktowane poważnie i wymaga natychmiastowej konsultacji medycznej.


















