Jak działa naltrekson?
Naltrekson należy do grupy leków wpływających na układ nerwowy, będąc tzw. antagonistą receptorów opioidowych12. Oznacza to, że blokuje on działanie opioidów (substancji o działaniu narkotycznym), zarówno tych pochodzących z zewnątrz (np. leki przeciwbólowe, narkotyki), jak i tych naturalnie występujących w organizmie. W efekcie zmniejsza się ryzyko odczuwania „nagrody” po spożyciu alkoholu czy opioidów, co pomaga osobom uzależnionym utrzymać abstynencję12. W połączeniu z bupropionem naltrekson wykorzystywany jest także w leczeniu nadwagi i otyłości, ponieważ wspiera kontrolę łaknienia i utratę masy ciała3.
Wskazania do stosowania naltreksonu u dorosłych
Zakres zastosowań naltreksonu różni się w zależności od postaci leku i drogi podania. Poniżej opisano główne wskazania dla dorosłych:
- Leczenie uzależnienia od alkoholu – naltrekson jest stosowany jako część kompleksowego programu terapeutycznego. Pomaga zmniejszyć ryzyko nawrotu choroby oraz ogranicza potrzebę sięgnięcia po alkohol, wspierając utrzymanie abstynencji45.
- Leczenie uzależnienia od opioidów – naltrekson jest stosowany jako lek wspomagający u pacjentów uzależnionych od opioidów, którzy zakończyli proces detoksykacji. Wspomaga utrzymanie abstynencji i ogranicza ryzyko powrotu do nałogu, szczególnie gdy leczeniu towarzyszy wsparcie psychologiczne5.
- Redukcja masy ciała – w połączeniu z bupropionem, naltrekson jest wskazany do stosowania u dorosłych z otyłością (BMI ≥30 kg/m²) lub z nadwagą (BMI ≥27 kg/m²) oraz co najmniej jedną chorobą towarzyszącą, taką jak cukrzyca typu 2, zaburzenia lipidowe czy wyrównane nadciśnienie tętnicze. Lek ten powinien być stosowany jako uzupełnienie diety i zwiększonej aktywności fizycznej6.
Wskazania do stosowania naltreksonu u dzieci i młodzieży
Aktualnie naltrekson nie jest przeznaczony do stosowania u dzieci i młodzieży. Wszystkie dostępne preparaty oraz połączenia z innymi lekami są wskazane wyłącznie dla osób dorosłych. W przypadku terapii otyłości połączenie naltreksonu z bupropionem nie powinno być stosowane u dzieci i młodzieży, co zostało potwierdzone przez Europejską Agencję Leków9.
Wskazania – połączenia z innymi substancjami czynnymi
Naltrekson w połączeniu z bupropionem znajduje zastosowanie w leczeniu nadwagi i otyłości u dorosłych. Połączenie tych dwóch substancji działa na układ nerwowy, wspomagając kontrolę apetytu i ograniczając przyjmowanie pokarmów, co prowadzi do redukcji masy ciała. Lek ten jest wskazany szczególnie u osób z otyłością lub nadwagą, u których występują dodatkowe czynniki ryzyka, takie jak cukrzyca typu 2 czy zaburzenia lipidowe6.
Specjalne grupy pacjentów
Osoby starsze
U osób starszych naltrekson można stosować, ale należy zachować ostrożność, ponieważ mogą być one bardziej narażone na działania niepożądane, zwłaszcza jeśli występują zaburzenia czynności wątroby lub nerek. W przypadku połączenia naltreksonu z bupropionem, pacjenci powyżej 65. roku życia wymagają szczególnej uwagi, a u osób powyżej 75. roku życia nie zaleca się stosowania tego połączenia10.
Pacjenci z niewydolnością nerek
Naltrekson jest wydalany głównie przez nerki, dlatego u osób z zaburzeniami czynności tego narządu konieczna jest szczególna ostrożność i częstsze kontrole. W przypadku skojarzenia naltreksonu z bupropionem, pacjenci z umiarkowaną lub ciężką niewydolnością nerek powinni otrzymywać niższe dawki, a osoby z bardzo ciężką niewydolnością nerek nie powinny stosować tego leku11.
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby
Zaburzenia czynności wątroby wymagają szczególnej ostrożności podczas stosowania naltreksonu. U osób z ciężkimi zaburzeniami wątroby nie zaleca się stosowania naltreksonu, a w przypadku umiarkowanych zaburzeń należy rozważyć zmniejszenie dawki, zwłaszcza przy terapii skojarzonej z bupropionem12.
Tabela: Wskazania do stosowania naltreksonu w różnych grupach pacjentów
| Wskazanie | Dorośli | Dzieci > 12 lat | Dzieci < 12 lat | Osoby starsze | Pacjenci z niewydolnością nerek |
|---|---|---|---|---|---|
| Leczenie uzależnienia od alkoholu | Tak | Nie | Nie | Tak, z ostrożnością | Tak, z ostrożnością |
| Leczenie uzależnienia od opioidów | Tak | Nie | Nie | Tak, z ostrożnością | Tak, z ostrożnością |
| Redukcja masy ciała (naltrekson + bupropion) | Tak | Nie | Nie | Tak, z ostrożnością (niezalecane >75 lat) | Tak, z modyfikacją lub przeciwwskazane przy ciężkiej niewydolności |
- Naltrekson nie powoduje niechęci do alkoholu ani nie wywołuje negatywnych reakcji po jego spożyciu – jego zadaniem jest zmniejszenie ryzyka nawrotu uzależnienia i osłabienie potrzeby sięgnięcia po alkohol lub opioidy1314.
- W przypadku połączenia naltreksonu z bupropionem (np. w leczeniu otyłości), obserwuje się wyraźną poprawę w zakresie redukcji masy ciała i parametrów metabolicznych u osób dorosłych15.
- Stosowanie naltreksonu wymaga ścisłego przestrzegania zaleceń lekarza i regularnych kontroli stanu zdrowia, zwłaszcza czynności wątroby i nerek78.
- Nie wolno przyjmować leków zawierających opioidy podczas terapii naltreksonem, gdyż może to prowadzić do poważnych powikłań zdrowotnych1617.
Naltrekson – skuteczna pomoc w leczeniu uzależnień i kontroli masy ciała
Naltrekson to substancja czynna o udowodnionym działaniu w terapii uzależnienia od alkoholu i opioidów u dorosłych, a także – w połączeniu z bupropionem – w leczeniu otyłości i nadwagi. Wskazania do stosowania tej substancji są ściśle określone i dotyczą wyłącznie osób dorosłych. Dla skuteczności terapii ważne jest, by leczenie naltreksonem było prowadzone pod nadzorem doświadczonego lekarza i stanowiło element kompleksowego programu terapeutycznego. Regularna kontrola stanu zdrowia oraz przestrzeganie zaleceń dotyczących bezpieczeństwa i monitorowania funkcji wątroby i nerek pozwala na optymalne wykorzystanie możliwości, jakie daje terapia naltreksonem.456


















