Leki bez recepty (OTC)
Leki na receptę (RX)
Suplementy diety
Wyroby medyczne
Środki spożywcze
Poradniki
Schorzenia
Substancje czynne
Interakcje
Porady
Kalkulatory
Badania kliniczneWstęp: Działania niepożądane lorlatynibu – co warto wiedzieć?
Lorlatynib (Lorlatinibum) jest lekiem stosowanym głównie w leczeniu zaawansowanego niedrobnokomórkowego raka płuca. Tak jak w przypadku innych leków, podczas terapii lorlatynibem mogą wystąpić działania niepożądane, jednak nie pojawiają się one u wszystkich pacjentów12. Najczęściej zgłaszane objawy są łagodne lub umiarkowane, jednak niektóre mogą mieć poważniejszy przebieg i wymagać interwencji medycznej12. Ryzyko wystąpienia działań niepożądanych zależy od dawki, czasu stosowania, indywidualnych predyspozycji pacjenta oraz innych przyjmowanych leków. W praktyce większość działań niepożądanych ustępuje po zmniejszeniu dawki lub przerwaniu leczenia34. Decyzję o rozpoczęciu terapii zawsze podejmuje lekarz, rozważając korzyści i ryzyko dla każdego pacjenta indywidualnie12.
Działania niepożądane bardzo często występujące (≥ 1/10)
Do najczęściej zgłaszanych działań niepożądanych lorlatynibu należą:
- Podwyższenie poziomu cholesterolu i triglicerydów – nawet u 81% i 67% pacjentów, odpowiednio. Zwykle nie powoduje widocznych objawów, ale może wymagać kontroli i leczenia1526.
- Obrzęki – czyli opuchlizna rąk, nóg lub innych części ciała, dotycząca ponad połowy pacjentów12.
- Neuropatia obwodowa – objawia się mrowieniem, drętwieniem, osłabieniem siły mięśniowej czy zaburzeniami czucia1728.
- Zwiększenie masy ciała – może pojawić się u około 31% pacjentów12.
- Zaburzenia funkcji poznawczych – trudności z pamięcią, koncentracją czy myśleniem zgłaszane są przez około 28% pacjentów1324.
- Zmęczenie – uczucie osłabienia lub braku energii, które może wpływać na codzienne funkcjonowanie12.
- Ból stawów i mięśni – dolegliwości bólowe zgłaszane przez około 24% i 19% pacjentów12.
- Biegunka – występuje u około 23% osób, może prowadzić do odwodnienia, jeśli jest nasilona12.
- Zaburzenia nastroju – wahania nastroju, lęk, drażliwość, a nawet objawy depresyjne19210.
- Niedokrwistość – spadek liczby czerwonych krwinek, co może objawiać się osłabieniem i bladością skóry1112.
- Zaburzenia widzenia – np. podwójne widzenie, światłowstręt, niewyraźne widzenie1314.
- Nadciśnienie tętnicze – podwyższone ciśnienie krwi, które może wymagać leczenia1314.
- Nudności i zaparcia – częste zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego1314.
- Wysypka – różnego rodzaju zmiany skórne, często o łagodnym przebiegu1314.
- Zwiększenie aktywności lipazy i amylazy – parametry te są kontrolowane podczas badań laboratoryjnych1314.
Działania niepożądane często występujące (≥ 1/100 do < 1/10)
- Hiperglikemia – podwyższony poziom cukru we krwi, objawiający się wzmożonym pragnieniem, częstszym oddawaniem moczu lub osłabieniem11151216.
- Zaburzenia psychotyczne – mogą pojawić się omamy słuchowe lub wzrokowe, a także inne zmiany stanu psychicznego1391410.
- Zaburzenia mowy – trudności z wyrażaniem się lub spowolnienie mowy1391410.
- Nieinfekcyjne zapalenie płuc – duszność, kaszel, uczucie braku powietrza, które nie są spowodowane infekcją137148.
- Białkomocz – obecność białka w moczu, najczęściej wykrywana podczas rutynowych badań laboratoryjnych1314.
- Wydłużenie odstępu PR w EKG – zmiany w zapisie elektrokardiograficznym, zazwyczaj bez objawów klinicznych1314.
Działania niepożądane niezbyt często, rzadko i bardzo rzadko występujące
- Niezbyt często: Wydłużenie odstępu PR w zapisie EKG – zwykle nie daje objawów, ale wykrywane jest w badaniach kontrolnych1314.
- Rzadko i bardzo rzadko: W dostępnych danych nie odnotowano istotnych działań niepożądanych o tej częstości występowania1718.
Zgłaszanie działań niepożądanych
Każdy pacjent, u którego wystąpią działania niepożądane podczas stosowania lorlatynibu, powinien zgłosić je swojemu lekarzowi lub farmaceucie. Działania niepożądane można także zgłaszać bezpośrednio do Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (URPL) lub producenta. Takie zgłoszenia pomagają w monitorowaniu bezpieczeństwa stosowania leku i mogą przyczynić się do poprawy jakości terapii w przyszłości1516.
Tabela: Działania niepożądane lorlatynibu według układów narządowych i częstości
| Układ narządowy | Bardzo często (≥1/10) | Często (≥1/100 do <1/10) | Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) | Rzadko (<1/1000) | Bardzo rzadko (<1/10000) | Częstotliwość nieznana |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Układ krwiotwórczy | Niedokrwistość | – | – | – | – | – |
| Metabolizm i odżywianie | Hipercholesterolemia, hipertriglicerydemia | Hiperglikemia | – | – | – | – |
| Psychika | Zaburzenia nastroju | Zaburzenia psychotyczne, zmiany stanu psychicznego | – | – | – | – |
| Układ nerwowy | Zaburzenia funkcji poznawczych, neuropatia obwodowa, ból głowy | Zaburzenia mowy | – | – | – | – |
| Oczy | Zaburzenia widzenia | – | – | – | – | – |
| Naczynia | Nadciśnienie tętnicze | – | – | – | – | – |
| Układ oddechowy | – | Nieinfekcyjne zapalenie płuc | – | – | – | – |
| Przewód pokarmowy | Biegunka, nudności, zaparcia | – | – | – | – | – |
| Skóra | Wysypka | – | – | – | – | – |
| Nerki i drogi moczowe | – | Białkomocz | – | – | – | – |
| Mięśnie i stawy | Ból stawów, ból mięśni | – | – | – | – | – |
| Ogólne | Obrzęki, zmęczenie | – | – | – | – | – |
| Badania diagnostyczne | Zwiększenie masy ciała, zwiększenie aktywności lipazy i amylazy | – | Wydłużenie odstępu PR w EKG | – | – | – |
Lorlatynib – bezpieczeństwo stosowania i najważniejsze informacje
Lorlatynib może powodować działania niepożądane, jednak większość z nich jest łagodna lub umiarkowana i ustępuje po odpowiednim dostosowaniu leczenia1324. Warto pamiętać, że regularna kontrola lekarska oraz monitorowanie badań laboratoryjnych pozwalają na szybkie wykrycie ewentualnych powikłań i właściwą reakcję. W przypadku pojawienia się niepokojących objawów, takich jak zmiany nastroju, trudności z pamięcią, nasilone obrzęki lub objawy ze strony układu pokarmowego, należy niezwłocznie poinformować lekarza prowadzącego. Działania niepożądane nie muszą wystąpić u każdego pacjenta i nie oznaczają konieczności odstawienia leku, jeśli korzyści z leczenia przeważają nad potencjalnym ryzykiem12.