Działania niepożądane lewomepromazyny – co warto wiedzieć?

Lewomepromazyna, znana również jako Levomepromazinum, jest lekiem, który – podobnie jak inne substancje z tej grupy – może wywoływać działania niepożądane12. Chociaż nie każdy pacjent musi ich doświadczyć, warto być ich świadomym i obserwować reakcje swojego organizmu podczas terapii. Częstość i nasilenie działań niepożądanych mogą być różne w zależności od dawki, czasu stosowania, postaci leku (tabletki powlekane, roztwór do wstrzykiwań), drogi podania (doustna, domięśniowa, dożylna), a także od indywidualnych cech pacjenta, takich jak wiek czy obecność innych chorób12. W przypadku lewomepromazyny większość działań niepożądanych określana jest jako rzadko występujące lub o nieznanej częstości, jednak niektóre mogą być poważne i wymagać natychmiastowej reakcji.

Wybierając leczenie lewomepromazyną, zawsze należy rozważyć stosunek korzyści do ryzyka oraz pamiętać, że działania niepożądane mogą się różnić pomiędzy poszczególnymi pacjentami i zależeć od postaci leku12.

Ważne: Lewomepromazyna może wywoływać różnorodne działania niepożądane dotyczące wielu narządów, w tym układu nerwowego, serca, krwi, przewodu pokarmowego czy skóry. Niektóre objawy, takie jak nagłe pogorszenie samopoczucia, zaburzenia rytmu serca, żółtaczka czy poważne reakcje skórne, wymagają szybkiej konsultacji medycznej. Zawsze zwracaj uwagę na wszelkie niepokojące zmiany podczas leczenia i nie lekceważ nawet łagodnych objawów.

Działania niepożądane według częstości występowania

Działania niepożądane o bardzo rzadkim występowaniu

Działania niepożądane o nieznanej częstości występowania

  • Pancytopenia (obniżenie liczby wszystkich rodzajów krwinek), agranulocytoza (ciężki niedobór białych krwinek), leukopenia (obniżenie liczby białych krwinek), trombocytopenia (obniżenie liczby płytek krwi), eozynofilia (zwiększona liczba pewnego rodzaju białych krwinek), zwiększona szybkość sedymentacji erytrocytów (ESR)12
  • Reakcje alergiczne, takie jak obrzęk krtani, obrzęki obwodowe, astma12
  • Łagodne nowotwory przysadki12
  • Utrata masy ciała, niedobór witamin, nietolerancja glukozy, hiperglikemia (podwyższony poziom cukru we krwi), hiponatremia (niskie stężenie sodu), zespół niewłaściwego wydzielania hormonu antydiuretycznego (SIADH)12
  • Nawrót objawów psychotycznych, katatonia, splątanie, dezorientacja, halucynacje wzrokowe, spowolnienie mowy, senność56
  • Napady padaczkowe, podwyższone ciśnienie wewnątrzczaszkowe, objawy pozapiramidowe (takie jak drżenia, sztywność mięśni, trudności z poruszaniem się), objawy odstawienia56
  • Zmiany w oku: retinopatia barwnikowa (zmiany siatkówki), złogi w soczewce i rogówce56
  • Zaburzenia rytmu serca, zespół Adamsa-Stokesa, wydłużenie odstępu QT (ryzyko groźnych arytmii, takich jak torsade de pointes), tachykardia (przyspieszone bicie serca), komorowe zaburzenia rytmu (częstoskurcz, migotanie komór), zatrzymanie akcji serca, pojedyncze przypadki nagłej śmierci56
  • Spadek ciśnienia krwi przy zmianie pozycji na stojącą (może prowadzić do zawrotów głowy, osłabienia, omdleń), żylna choroba zakrzepowo-zatorowa (VTE)78
  • Martwicze zapalenie jelit, wymioty, nudności, zaparcia, dyskomfort w jamie brzusznej, suchość w ustach78
  • Uszkodzenie wątroby (żółtaczka, zastój żółci)78
  • Złuszczające zapalenie skóry, pokrzywka, rumień, nadwrażliwość na światło, wzrost pigmentacji skóry78
  • Trudności z oddawaniem moczu, zmiana zabarwienia moczu78
  • Zespół odstawienia u noworodków (jeśli lek był stosowany przez kobietę w ciąży)78
  • Złośliwy zespół neuroleptyczny (groźne powikłanie z wysoką gorączką i sztywnością mięśni), podwyższona temperatura ciała34

Możliwość zgłaszania działań niepożądanych

Każde działanie niepożądane, które wystąpi podczas stosowania lewomepromazyny, warto zgłosić do Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (URPL) lub bezpośrednio do producenta leku. Dzięki temu można przyczynić się do poprawy bezpieczeństwa stosowania tej substancji i ochrony innych pacjentów12.

Najważniejsze objawy wymagające szczególnej uwagi:

  • Trudności w oddychaniu, obrzęk twarzy lub gardła (mogą świadczyć o reakcji alergicznej).
  • Żółte zabarwienie skóry lub oczu (może wskazywać na uszkodzenie wątroby).
  • Nieprawidłowe bicie serca, omdlenia, nagłe pogorszenie samopoczucia.
  • Poważne zmiany skórne, gorączka, sztywność mięśni, dezorientacja.
  • Pojawienie się trudności w oddawaniu moczu lub zmian koloru moczu.

Zawsze zwracaj uwagę na wymienione objawy i nie zwlekaj z ich zgłoszeniem.

Podsumowanie: Lewomepromazyna a ryzyko działań niepożądanych

Lewomepromazyna może powodować wiele różnych działań niepożądanych, jednak większość z nich występuje bardzo rzadko lub z nieznaną częstością12. Do najpoważniejszych należą zaburzenia krwi, ciężkie reakcje alergiczne, poważne zaburzenia serca, objawy ze strony układu nerwowego oraz uszkodzenie wątroby. W przypadku pojawienia się nietypowych objawów podczas stosowania lewomepromazyny, należy zachować czujność i zgłosić je odpowiednim instytucjom. Mimo potencjalnego ryzyka, korzyści z leczenia – zwłaszcza przy odpowiednim monitorowaniu – mogą być bardzo istotne dla zdrowia pacjenta.

Tabela działań niepożądanych lewomepromazyny

Układ narządowy Bardzo często Często Niezbyt często Rzadko Bardzo rzadko Częstość nieznana
Krew i układ chłonny Pancytopenia, agranulocytoza, leukopenia, trombocytopenia, eozynofilia, zwiększona ESR
Układ immunologiczny Reakcje anafilaktoidalne, obrzęk krtani, obrzęki obwodowe, astma
Układ endokrynologiczny Łagodne nowotwory przysadki
Metabolizm i odżywianie Utrata masy ciała, niedobór witamin, nietolerancja glukozy, hiperglikemia, hiponatremia, SIADH
Układ nerwowy Napady padaczkowe, podwyższone ciśnienie wewnątrzczaszkowe, objawy pozapiramidowe, objawy odstawienia
Układ psychiczny Nawrót objawów psychotycznych, katatonia, splątanie, dezorientacja, halucynacje wzrokowe, spowolnienie mowy, senność
Oczy Retinopatia barwnikowa, złogi w soczewce i rogówce
Serce Zespół Adamsa-Stokesa, wydłużenie QT, arytmie, tachykardia, komorowe zaburzenia rytmu, zatrzymanie akcji serca, nagła śmierć
Naczynia Spadek ciśnienia, zawroty głowy, osłabienie, omdlenia, VTE
Układ pokarmowy Martwicze zapalenie jelit, wymioty, nudności, zaparcia, dyskomfort w jamie brzusznej, suchość w ustach
Wątroba i drogi żółciowe Uszkodzenie wątroby (żółtaczka, zastój żółci)
Skóra i tkanka podskórna Złuszczające zapalenie skóry, pokrzywka, rumień, nadwrażliwość na światło, wzrost pigmentacji skóry
Nerki i drogi moczowe Trudności z oddawaniem moczu, zmiana zabarwienia moczu
Ciąża, połóg, noworodki Zespół odstawienia u noworodków
Układ rozrodczy i piersi Nieprawidłowe skurcze macicy, priapizm, mlekotok, zaburzenia miesiączkowania
Ogólne i w miejscu podania Złośliwy zespół neuroleptyczny, podwyższona temperatura ciała

Pytania i odpowiedzi

Jakie są najczęstsze działania niepożądane lewomepromazyny?

Większość działań niepożądanych lewomepromazyny występuje bardzo rzadko lub z nieznaną częstością, a najczęstsze z nich to senność, zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, zaparcia, suchość w ustach), objawy pozapiramidowe (drżenia, sztywność mięśni) oraz zaburzenia krwi i serca12.

Czy działania niepożądane lewomepromazyny zależą od drogi podania?

Tak, mogą się różnić intensywnością i szybkością wystąpienia w zależności od tego, czy lek podawany jest doustnie, domięśniowo czy dożylnie, choć rodzaj zgłaszanych objawów pozostaje podobny2.

Które działania niepożądane lewomepromazyny są najpoważniejsze?

Do najpoważniejszych działań niepożądanych należą: ciężkie zaburzenia krwi, poważne zaburzenia rytmu serca, złośliwy zespół neuroleptyczny oraz ciężkie reakcje alergiczne12.

Czy lewomepromazyna może powodować objawy ze strony układu nerwowego?

Tak, lek może powodować objawy takie jak senność, drżenia, sztywność mięśni, napady padaczkowe oraz zaburzenia świadomości56.