Leflunomid – dlaczego ostrożność w ciąży i podczas karmienia piersią jest tak ważna?
Okres ciąży i karmienia piersią to czas, w którym organizm kobiety i jej dziecka są szczególnie wrażliwe na działanie leków. Substancje lecznicze mogą przenikać przez łożysko do organizmu rozwijającego się płodu lub do mleka matki, wpływając na zdrowie dziecka1234. Z tego względu decyzja o stosowaniu jakiegokolwiek leku, w tym leflunomidu, powinna być zawsze poprzedzona konsultacją z lekarzem. W przypadku leflunomidu ryzyko związane z jego stosowaniem w ciąży i podczas karmienia piersią jest szczególnie wysokie.
Bezpieczeństwo stosowania leflunomidu w ciąży
Leflunomid jest przeciwwskazany do stosowania w czasie ciąży. Przypuszcza się, że jego główny aktywny metabolit, A771726, może powodować poważne wady wrodzone u dziecka5678. W związku z tym kobiety w wieku rozrodczym muszą stosować skuteczną antykoncepcję podczas leczenia leflunomidem oraz przez długi czas po jego zakończeniu.
- Leflunomid jest całkowicie przeciwwskazany u kobiet w ciąży, niezależnie od trymestru1324.
- Przed rozpoczęciem leczenia konieczne jest wykluczenie ciąży u kobiety13.
- W przypadku podejrzenia ciąży podczas leczenia leflunomidem należy natychmiast skontaktować się z lekarzem i wykonać test ciążowy5678.
- Istnieją procedury mające na celu szybkie usunięcie leku z organizmu (tzw. procedura wymywania), które mogą ograniczyć ryzyko dla płodu, jeśli zostaną wdrożone natychmiast po stwierdzeniu ciąży5678.
Stosowanie leflunomidu w ciąży nie zależy od postaci leku ani drogi podania – we wszystkich przypadkach jest ono przeciwwskazane1234.
Ryzyko dla płodu
Badania wskazują, że ekspozycja na leflunomid lub jego metabolity w okresie ciąży może prowadzić do ciężkich wad rozwojowych. W jednym z badań, kobiety, które przypadkowo zaszły w ciążę podczas stosowania leflunomidu i szybko przeszły procedurę wymywania, nie wykazywały zwiększonego ryzyka poważnych zaburzeń rozwojowych w porównaniu do innych grup, jednak liczba takich przypadków była niewielka, a ryzyka nie można wykluczyć9101112.
Postępowanie po zakończeniu leczenia
Po zakończeniu leczenia leflunomidem, stężenie jego aktywnego metabolitu utrzymuje się w organizmie bardzo długo – nawet do dwóch lat. Dlatego dopiero po upływie tego czasu lub po przeprowadzeniu specjalnej procedury eliminacji leku z organizmu można bezpiecznie planować ciążę13141516.
Bezpieczeństwo stosowania leflunomidu podczas karmienia piersią
Doświadczenia na zwierzętach wykazały, że leflunomid i jego metabolity przenikają do mleka matki. Z tego powodu kobiety karmiące piersią nie mogą stosować leflunomidu, ponieważ nie wiadomo, jaki wpływ mógłby mieć lek na niemowlę1324.
- Leflunomid jest bezwzględnie przeciwwskazany w okresie karmienia piersią1324.
- Lek i jego produkty rozkładu mogą przenikać do mleka kobiecego5678.
Nie ma znaczenia, w jakiej postaci lub dawce lek jest przyjmowany – stosowanie leflunomidu w okresie karmienia piersią jest niedozwolone1324.
Wpływ leflunomidu na płodność
W badaniach na zwierzętach nie wykazano, aby leflunomid wpływał negatywnie na płodność samców lub samic, jednak obserwowano niekorzystny wpływ na męskie narządy rozrodcze w przypadku długotrwałego stosowania wysokich dawek leku17181920. U ludzi nie ma wystarczających danych, by jednoznacznie ocenić wpływ leku na płodność.
Leflunomid – ciąża, karmienie piersią i planowanie rodziny: najważniejsze zalecenia
| Okres | Możliwość stosowania | Uwagi |
|---|---|---|
| Ciąża | Nie | Bezwzględnie przeciwwskazane w każdym trymestrze. W razie nieplanowanej ciąży – natychmiastowa konsultacja z lekarzem i procedura eliminacji leku1324. |
| Karmienie piersią | Nie | Bezwzględnie przeciwwskazane – leflunomid i jego metabolity przenikają do mleka matki5678. |
| Planowanie ciąży po zakończeniu leczenia | Nie wcześniej niż po 2 latach lub po przeprowadzeniu procedury eliminacji leku | Konieczne badania potwierdzające bardzo niskie stężenie leku we krwi13141516. |
Leflunomid – wyraźne przeciwwskazania w ciąży i laktacji
Podsumowując, leflunomid jest lekiem, którego nie wolno stosować ani w ciąży, ani podczas karmienia piersią. Zarówno w jednym, jak i w drugim przypadku istnieje wysokie ryzyko poważnych powikłań dla dziecka. Dodatkowo kobiety planujące ciążę po leczeniu leflunomidem muszą zachować odpowiedni okres karencji lub skorzystać z procedur eliminacji leku z organizmu. Tylko przestrzeganie tych zaleceń daje szansę na zdrową ciążę i bezpieczeństwo dziecka1324.


















