Dawkowanie karbetocyny – najważniejsze zasady

Karbetocyna jest lekiem wykorzystywanym w zapobieganiu krwotokowi poporodowemu, który może wystąpić na skutek zbyt słabego obkurczania się macicy po porodzie1. Substancja ta jest dostępna w postaci roztworu do wstrzykiwań o stężeniu 100 mikrogramów/ml2. Podawanie karbetocyny odbywa się wyłącznie w warunkach szpitalnych, pod nadzorem doświadczonego personelu medycznego3.

Standardowe dawkowanie u dorosłych

  • Po cięciu cesarskim: Zalecana dawka to 1 ml roztworu (czyli 100 mikrogramów karbetocyny), podawana wyłącznie dożylnie w znieczuleniu zewnątrzoponowym lub podpajęczynówkowym4.
  • Po porodzie naturalnym: Zaleca się 1 ml roztworu (100 mikrogramów), który można podać dożylnie lub domięśniowo4.
  • Sposób podania: Karbetocyna powinna być podana jak najszybciej po urodzeniu dziecka, najlepiej przed usunięciem łożyska4.
  • Podanie dożylne: Wstrzyknięcie musi być wykonane powoli, przez ponad 1 minutę4.
  • Częstotliwość podania: Karbetocyna jest przeznaczona wyłącznie do jednorazowego zastosowania. Nie należy podawać kolejnych dawek4.
Ważne: Karbetocyna podawana jest tylko raz, zaraz po porodzie – nie należy powtarzać dawki. Stosowanie tej substancji możliwe jest wyłącznie w szpitalu, pod ścisłą kontrolą personelu medycznego. Nie podaje się jej przed urodzeniem dziecka. W przypadku krwawienia po zastosowaniu karbetocyny, konieczne jest ustalenie jego przyczyny i wdrożenie odpowiedniego postępowania3.

Drogi podania i dostępne postacie leku

Karbetocyna występuje wyłącznie jako roztwór do wstrzykiwań i może być podawana:

  • Dożylnie (po cięciu cesarskim i po porodzie naturalnym)4
  • Domięśniowo (po porodzie naturalnym)4

W każdej sytuacji decyzję o drodze podania podejmuje lekarz na podstawie stanu pacjentki i rodzaju porodu4.

Dawkowanie karbetocyny w szczególnych grupach pacjentów

Dzieci i młodzież

  • Dzieci poniżej 12 lat: Stosowanie karbetocyny jest nieodpowiednie w tej grupie wiekowej5.
  • Młodzież: Brak jednoznacznych zaleceń dotyczących dawkowania u młodzieży. Bezpieczeństwo i skuteczność nie zostały w pełni potwierdzone, choć w badaniach klinicznych u dziewcząt od 12 roku życia stosowano dawkę 100 mikrogramów56.

Pacjentki w podeszłym wieku

Karbetocyna nie jest stosowana w tej grupie pacjentek, ponieważ wskazaniem jest wyłącznie zapobieganie krwotokowi poporodowemu, a lek ten nie znajduje zastosowania u kobiet po menopauzie1.

Pacjentki z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby

  • Niewydolność nerek: Karbetocyna jest przeciwwskazana u kobiet z chorobami nerek7.
  • Niewydolność wątroby: Stosowanie karbetocyny jest przeciwwskazane u kobiet z chorobami wątroby7.

Kobiety w ciąży i karmiące piersią

  • Kobiety w ciąży: Karbetocyna nie powinna być stosowana przed urodzeniem dziecka – nie wolno jej używać do indukcji porodu7.
  • Karmienie piersią: Brak szczegółowych zaleceń dotyczących stosowania karbetocyny podczas laktacji w dostępnych źródłach8.
Najczęstsze wątpliwości dotyczące dawkowania karbetocyny:

  • Lek jest przeznaczony wyłącznie do jednorazowego podania, niezależnie od rodzaju porodu.
  • Nie należy podawać kolejnych dawek nawet w przypadku utrzymującego się krwawienia – w takiej sytuacji lekarz wdroży inne leczenie9.
  • Nie stosuje się karbetocyny u kobiet z ciężkimi chorobami serca, nerek czy wątroby7.
  • Substancja nie jest przeznaczona dla dzieci poniżej 12 lat5.

Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania

Karbetocyna jest przeznaczona wyłącznie do jednorazowego podania. Maksymalna dawka dobowa wynosi 100 mikrogramów, niezależnie od drogi podania4. Przedawkowanie może prowadzić do nadmiernych, silnych skurczów macicy, a w skrajnych przypadkach do poważnych powikłań, takich jak pęknięcie macicy czy krwotok poporodowy10. W razie wystąpienia objawów przedawkowania stosuje się leczenie objawowe i podtrzymujące – na przykład podanie tlenu i wyrównanie zaburzeń elektrolitowych10.

Tabela podsumowująca dawkowanie karbetocyny

Grupa pacjentów Schemat dawkowania
Dorośli – po cięciu cesarskim 100 mikrogramów dożylnie, jednorazowo, powoli przez ponad 1 minutę4
Dorośli – po porodzie naturalnym 100 mikrogramów dożylnie lub domięśniowo, jednorazowo4
Dzieci poniżej 12 lat Nie zaleca się stosowania5
Młodzież (12-18 lat) Brak szczegółowych zaleceń, w badaniach klinicznych stosowano 100 mikrogramów jednorazowo6
Pacjentki z chorobami nerek lub wątroby Przeciwwskazane7
Kobiety w ciąży (przed porodem) Przeciwwskazane7

Karbetocyna – bezpieczne i skuteczne zapobieganie krwotokowi poporodowemu

Karbetocyna jest nowoczesną i skuteczną substancją czynną, wykorzystywaną w zapobieganiu krwotokowi poporodowemu. Jej dawkowanie jest bardzo precyzyjnie określone – lek podaje się wyłącznie raz, zaraz po porodzie, co minimalizuje ryzyko działań niepożądanych oraz ułatwia kontrolę efektu terapeutycznego. Karbetocyna nie jest przeznaczona do stosowania przed porodem, u dzieci, a także u kobiet z ciężkimi chorobami nerek lub wątroby. Dzięki jasnym zasadom dawkowania oraz ścisłemu nadzorowi medycznemu, karbetocyna stanowi ważny element profilaktyki krwotoków poporodowych147.

Pytania i odpowiedzi

Jak podaje się karbetocynę po porodzie?

Karbetocynę podaje się jednorazowo dożylnie lub domięśniowo, zależnie od rodzaju porodu. Po cięciu cesarskim wyłącznie dożylnie, po porodzie naturalnym dożylnie lub domięśniowo.

Czy można powtórzyć dawkę karbetocyny?

Nie. Karbetocyna przeznaczona jest tylko do jednorazowego podania po porodzie.

Czy karbetocyna jest bezpieczna dla dzieci i młodzieży?

Nie stosuje się karbetocyny u dzieci poniżej 12 lat. Dla młodzieży brak szczegółowych zaleceń, choć w badaniach klinicznych stosowano dawkę 100 mikrogramów.

Czy karbetocynę można stosować u pacjentek z chorobami nerek lub wątroby?

Nie. Karbetocyna jest przeciwwskazana u pacjentek z chorobami nerek lub wątroby.