REKLAMA

Ogólne zasady dawkowania kaptoprylu

Kaptopryl jest dostępny w postaci tabletek o różnych dawkach: 12,5 mg, 25 mg i 50 mg12. Lek może być przyjmowany niezależnie od posiłków3. Dawkę zawsze ustala lekarz, biorąc pod uwagę indywidualną reakcję organizmu oraz cel terapii. Maksymalna zalecana dawka dobowa kaptoprylu to 150 mg43.

Dawkowanie u dorosłych – najczęstsze schematy

  • Nadciśnienie tętnicze: Zazwyczaj leczenie rozpoczyna się od 25–50 mg na dobę, podzielonych na dwie dawki. Jeśli to konieczne, dawkę można zwiększać co 2 tygodnie, aż do 100–150 mg na dobę, również w dwóch dawkach podzielonych43.
  • Niewydolność serca: Zwykle początkowa dawka wynosi 6,25–12,5 mg dwa lub trzy razy na dobę. Dawka podtrzymująca to zazwyczaj 75–150 mg na dobę w dawkach podzielonych. Zwiększanie dawki odbywa się stopniowo, co 2 tygodnie, jeśli lek jest dobrze tolerowany56.
  • Zawał mięśnia sercowego (krótkotrwałe leczenie): Początkowo 6,25 mg, po 2 godzinach 12,5 mg, a po 12 godzinach 25 mg. Od drugiego dnia 100 mg na dobę w dwóch dawkach podzielonych przez 4 tygodnie7.
  • Zawał mięśnia sercowego (długotrwałe leczenie): Dawka początkowa to 6,25 mg, następnie przez 2 dni 12,5 mg trzy razy na dobę, potem 25 mg trzy razy na dobę, jeśli nie pojawiły się niepożądane objawy. Docelowa dawka to 75–150 mg na dobę w 2–3 dawkach podzielonych8.
  • Nefropatia cukrzycowa typu I: Zalecana dawka to 75–100 mg na dobę w dawkach podzielonych9.
Ważne: U osób z wysoką aktywnością układu renina-angiotensyna-aldosteron (np. w nadciśnieniu nerkowo-naczyniowym lub niewyrównanej niewydolności serca) terapię kaptoprylem należy zaczynać od bardzo niskiej dawki, np. 6,25 mg lub 12,5 mg raz na dobę, pod ścisłym nadzorem lekarza. Dopiero potem dawkę można stopniowo zwiększać. To pozwala zmniejszyć ryzyko powikłań, takich jak nagły spadek ciśnienia czy zaburzenia pracy nerek65.

Dawkowanie kaptoprylu w szczególnych grupach pacjentów

Dzieci i młodzież

Stosowanie kaptoprylu u dzieci i młodzieży wymaga szczególnej ostrożności oraz ścisłej kontroli lekarskiej. Dawka początkowa zwykle wynosi 0,3 mg na każdy kilogram masy ciała. W przypadku dzieci z zaburzoną czynnością nerek, wcześniaków, noworodków i niemowląt dawka początkowa powinna być niższa – 0,15 mg/kg masy ciała. Lek zazwyczaj podaje się trzy razy na dobę, jednak dawkowanie i odstępy między dawkami ustala lekarz w zależności od indywidualnej sytuacji pacjenta1011.

Pacjenci w podeszłym wieku

U osób starszych, szczególnie z osłabioną funkcją nerek lub innymi chorobami przewlekłymi, zaleca się rozpoczynanie leczenia od najniższej dawki początkowej, czyli 6,25 mg dwa razy na dobę. Dawka powinna być dostosowana do ciśnienia krwi i tolerancji, zawsze stosując jak najniższą skuteczną dawkę podtrzymującą1211.

Pacjenci z niewydolnością nerek

Kaptopryl jest wydalany głównie przez nerki, dlatego w przypadku zaburzeń ich funkcji konieczne jest zmniejszenie dawki lub wydłużenie odstępów między dawkami. Schemat dawkowania zależy od wartości klirensu kreatyniny:

  • Klirens kreatyniny > 40 ml/min: 25–50 mg na dobę (maksymalnie 150 mg)
  • Klirens 21–40 ml/min: 25 mg na dobę (maksymalnie 100 mg)
  • Klirens 10–20 ml/min: 12,5 mg na dobę (maksymalnie 75 mg)
  • Klirens < 10 ml/min: 6,25 mg na dobę (maksymalnie 37,5 mg)

W przypadku konieczności stosowania leków moczopędnych, u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek zaleca się diuretyki pętlowe (np. furosemid), a nie tiazydowe leki moczopędne12.

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

W przypadku niewydolności wątroby nie ma specyficznych zaleceń dotyczących modyfikacji dawki kaptoprylu, ale należy zachować ostrożność. W razie wystąpienia żółtaczki lub podwyższenia enzymów wątrobowych, należy przerwać stosowanie leku13.

Kobiety w ciąży i karmiące piersią

Kaptopryl jest przeciwwskazany w drugim i trzecim trymestrze ciąży oraz w okresie karmienia piersią14. Nie należy go stosować u kobiet planujących ciążę ani u matek karmiących piersią15.

Uwaga na szczególne sytuacje:

  • U dzieci, wcześniaków i niemowląt konieczne jest rozpoczęcie leczenia od najniższych dawek i bardzo ścisła kontrola, ponieważ ich funkcja nerek różni się od dorosłych.
  • U osób z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek dawki kaptoprylu muszą być szczególnie niskie, a odstępy między dawkami wydłużone, aby uniknąć kumulacji leku w organizmie.
  • W przypadku nagłego spadku ciśnienia lub innych niepokojących objawów należy niezwłocznie skonsultować się z lekarzem.

Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania

Maksymalna dobowa dawka kaptoprylu to 150 mg, niezależnie od wskazania43. Przekroczenie tej dawki może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak gwałtowne obniżenie ciśnienia, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia elektrolitowe czy niewydolność nerek16. W przypadku przedawkowania konieczna jest szybka interwencja medyczna.

Zmiany dawkowania w zależności od wskazania

Dawkowanie kaptoprylu zależy od leczonej choroby:

  • Nadciśnienie tętnicze: 25–50 mg dwa razy na dobę, stopniowo zwiększane w razie potrzeby3.
  • Niewydolność serca: od 6,25–12,5 mg dwa lub trzy razy na dobę, stopniowo zwiększane do 75–150 mg na dobę6.
  • Zawał mięśnia sercowego: specjalny schemat rozpoczynający się od małych dawek, następnie 100 mg na dobę w dwóch dawkach przez 4 tygodnie, potem 75–150 mg w 2–3 dawkach podzielonych w terapii długoterminowej78.
  • Nefropatia cukrzycowa: 75–100 mg na dobę w dawkach podzielonych9.

Kaptopryl – przemyślane dawkowanie to bezpieczeństwo i skuteczność terapii

Dawkowanie kaptoprylu wymaga indywidualnego podejścia – zależy od wieku pacjenta, obecności innych schorzeń, a także od wskazania, w którym lek jest stosowany. Przestrzeganie zaleceń dotyczących dawkowania i regularna kontrola stanu zdrowia pozwala zminimalizować ryzyko powikłań i zapewnić najlepsze efekty leczenia. Poniższa tabela podsumowuje schematy dawkowania w różnych grupach pacjentów.

Grupa pacjentów Schemat dawkowania
Dorośli (nadciśnienie tętnicze) 25–50 mg dwa razy na dobę; stopniowo zwiększane do 100–150 mg na dobę w 2 dawkach podzielonych
Dorośli (niewydolność serca) 6,25–12,5 mg 2–3 razy na dobę; stopniowo do 75–150 mg na dobę w dawkach podzielonych
Dorośli (zawał serca, krótkotrwale) 6,25 mg, po 2 h 12,5 mg, po 12 h 25 mg; potem 100 mg na dobę w 2 dawkach przez 4 tygodnie
Dorośli (zawał serca, długotrwale) 6,25 mg, potem 12,5 mg 3x/dobę przez 2 dni, potem 25 mg 3x/dobę; docelowo 75–150 mg na dobę w 2–3 dawkach
Dorośli (nefropatia cukrzycowa) 75–100 mg na dobę w dawkach podzielonych
Dzieci i młodzież 0,3 mg/kg mc. (lub 0,15 mg/kg mc. u najmłodszych i z zaburzeniami nerek), zazwyczaj 3x/dobę
Osoby starsze 6,25 mg 2x/dobę, z ostrożnością, dawka dostosowana indywidualnie
Pacjenci z niewydolnością nerek (klirens >40 ml/min) 25–50 mg na dobę, maks. 150 mg
Pacjenci z niewydolnością nerek (klirens 21–40 ml/min) 25 mg na dobę, maks. 100 mg
Pacjenci z niewydolnością nerek (klirens 10–20 ml/min) 12,5 mg na dobę, maks. 75 mg
Pacjenci z niewydolnością nerek (klirens <10 ml/min) 6,25 mg na dobę, maks. 37,5 mg
Kobiety w ciąży i karmiące Przeciwwskazane

Pytania i odpowiedzi

Jak często należy przyjmować kaptopryl?

Kaptopryl najczęściej przyjmuje się dwa razy na dobę, a w niektórych przypadkach trzy razy dziennie, zgodnie z zaleceniem lekarza.3

Jaka jest maksymalna dawka kaptoprylu na dobę?

Maksymalna zalecana dawka dobowa kaptoprylu wynosi 150 mg, niezależnie od wskazania.3

Czy kaptopryl można stosować u dzieci?

Tak, ale tylko pod ścisłą kontrolą lekarza. Dawka początkowa to 0,3 mg/kg masy ciała, a u dzieci z zaburzeniami nerek, wcześniaków i niemowląt – 0,15 mg/kg masy ciała.5

Czy kaptopryl jest bezpieczny w ciąży?

Kaptopryl jest przeciwwskazany w drugim i trzecim trymestrze ciąży oraz podczas karmienia piersią.10

Jak dostosować dawkę kaptoprylu przy niewydolności nerek?

Dawkę należy zmniejszyć lub wydłużyć przerwy między dawkami, w zależności od stopnia niewydolności nerek.7

REKLAMA