Jak działa ibrutynib?
Ibrutynib należy do grupy leków przeciwnowotworowych, które określa się jako inhibitory kinaz białkowych. Jego działanie polega na hamowaniu aktywności określonego enzymu w komórkach B, tzw. kinazy Brutona (BTK). Dzięki temu lek skutecznie blokuje sygnały, które są potrzebne do rozwoju i przetrwania nieprawidłowych komórek B, czyli tych, które są przyczyną określonych nowotworów układu krwiotwórczego12. Efektem działania ibrutynibu jest zahamowanie wzrostu i namnażania się tych komórek, co prowadzi do poprawy stanu zdrowia pacjenta.
Wskazania do stosowania ibrutynibu u dorosłych
Ibrutynib jest stosowany wyłącznie u dorosłych pacjentów i wykorzystywany w leczeniu kilku konkretnych chorób nowotworowych. Wskazania różnią się w zależności od przebiegu choroby, wcześniejszego leczenia oraz czasem także od tego, czy lek jest stosowany samodzielnie, czy w połączeniu z innymi substancjami czynnymi34.
- Chłoniak z komórek płaszcza (MCL) – ibrutynib stosuje się w monoterapii, czyli samodzielnie, u dorosłych pacjentów, u których choroba powróciła po wcześniejszym leczeniu lub nie reaguje na wcześniejsze terapie34.
- Przewlekła białaczka limfocytowa (CLL) – lek może być podawany samodzielnie u osób, które wcześniej nie były leczone z powodu tej choroby34. Dodatkowo, w przypadku osób, które już otrzymały co najmniej jedną wcześniejszą terapię, ibrutynib można stosować zarówno samodzielnie, jak i w połączeniu z bendamustyną i rytuksymabem (tzw. terapia skojarzona BR)34.
- Makroglobulinemia Waldenströma (WM) – ibrutynib jest wskazany do leczenia dorosłych pacjentów, którzy już byli leczeni wcześniej, a także tych, u których nie jest możliwe zastosowanie standardowej chemioimmunoterapii34.
- Ibrutynib jest przeznaczony wyłącznie dla dorosłych i nie powinien być stosowany u dzieci oraz młodzieży w leczeniu wskazanych nowotworów, ponieważ nie przeprowadzono odpowiednich badań w tej grupie wiekowej.
- Lek może być podawany zarówno samodzielnie, jak i w połączeniu z innymi lekami, w zależności od przebiegu choroby i wcześniejszego leczenia.
- Wskazania do stosowania mogą się różnić w zależności od sytuacji klinicznej pacjenta.
Wskazania u dzieci i młodzieży
Ibrutynib nie jest przeznaczony do stosowania u dzieci i młodzieży w żadnym z wymienionych wskazań. Europejska Agencja Leków zwolniła producenta z obowiązku przedstawiania wyników badań dotyczących tej grupy wiekowej dla wszystkich wymienionych nowotworów (MCL, CLL, WM)56.
Wskazania – szczegółowe informacje dla dorosłych
Poniżej przedstawiamy szczegółowe omówienie wskazań dla każdej z chorób, w których ibrutynib może być stosowany:
Chłoniak z komórek płaszcza (MCL)
- Ibrutynib jest zalecany dla dorosłych pacjentów, u których choroba powróciła po wcześniejszym leczeniu lub nie reaguje na wcześniejsze terapie34.
- Lek podaje się doustnie, a leczenie trwa do momentu progresji choroby lub pojawienia się nieakceptowalnych działań niepożądanych78.
- Nie stosuje się go jako leczenia pierwszego wyboru u pacjentów, którzy wcześniej nie byli leczeni.
Przewlekła białaczka limfocytowa (CLL)
- Lek jest wskazany do stosowania u dorosłych pacjentów, którzy wcześniej nie byli leczeni z powodu CLL34.
- W przypadku pacjentów, którzy otrzymali już co najmniej jedną wcześniejszą terapię, ibrutynib można stosować zarówno samodzielnie, jak i w połączeniu z bendamustyną i rytuksymabem34.
- Leczenie trwa do momentu progresji choroby lub pojawienia się działań niepożądanych, które uniemożliwiają dalszą terapię910.
Makroglobulinemia Waldenströma (WM)
- Ibrutynib może być stosowany u pacjentów, którzy otrzymali już co najmniej jedną wcześniejszą terapię34.
- Może być także podawany osobom, które nie mogą otrzymać standardowej chemioimmunoterapii, czyli leczenia łączącego chemioterapię i leki wpływające na układ odpornościowy34.
- Lek nie jest przeznaczony dla dzieci i młodzieży w żadnym z omawianych wskazań.
- Nie zaleca się stosowania ibrutynibu w połączeniu z warfaryną lub innymi antagonistami witaminy K ze względu na ryzyko krwawienia1112.
- W przypadku innych leków przeciwzakrzepowych lub suplementów, takich jak olej rybi czy witamina E, konieczna jest szczególna ostrożność1112.
- Wskazania do stosowania mogą się zmieniać w zależności od stanu pacjenta, dlatego terapia powinna być ustalana indywidualnie.
Tabela wskazań dla różnych grup pacjentów
| Wskazanie | Dorośli | Dzieci > 12 lat | Dzieci < 12 lat | Osoby starsze | Pacjenci z niewydolnością nerek |
|---|---|---|---|---|---|
| Chłoniak z komórek płaszcza (MCL) | Tak | Nie | Nie | Tak | Tak |
| Przewlekła białaczka limfocytowa (CLL) | Tak | Nie | Nie | Tak | Tak |
| Makroglobulinemia Waldenströma (WM) | Tak | Nie | Nie | Tak | Tak |
Na podstawie dostępnych danych, ibrutynib nie jest wskazany u dzieci ani młodzieży, natomiast u osób starszych oraz pacjentów z niewydolnością nerek może być stosowany, jeśli lekarz uzna to za właściwe56.
Ibrutynib – skuteczne leczenie wybranych nowotworów układu krwiotwórczego
Ibrutynib to lek nowoczesny, który znalazł zastosowanie w leczeniu trudnych przypadków chłoniaka z komórek płaszcza, przewlekłej białaczki limfocytowej oraz makroglobulinemii Waldenströma u dorosłych. Jego skuteczność potwierdzają liczne badania kliniczne, a możliwość stosowania zarówno w monoterapii, jak i w połączeniu z innymi lekami, pozwala na indywidualne dopasowanie terapii do potrzeb pacjenta. Ze względu na brak odpowiednich badań, lek nie jest przeznaczony dla dzieci i młodzieży. W przypadku osób starszych oraz pacjentów z niewydolnością nerek, ibrutynib może być stosowany, jeśli lekarz uzna to za bezpieczne. Wskazania do terapii ibrutynibem są ściśle określone i dotyczą wyłącznie wybranych nowotworów krwi u dorosłych pacjentów3456.


















