Jak dawkować guanfacynę?
Guanfacyna jest stosowana w leczeniu zespołu nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi (ADHD) u dzieci i młodzieży w wieku od 6 do 17 lat, zwłaszcza wtedy, gdy inne leki nie przynoszą oczekiwanych efektów lub nie są tolerowane1234. Podawana jest w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu, które przyjmuje się doustnie raz na dobę, najlepiej o stałej porze – rano lub wieczorem5678. Tabletki nie należy kruszyć, żuć ani dzielić przed połknięciem, ponieważ może to zaburzyć ich działanie9101112.
Standardowa dawka początkowa i sposób zwiększania dawki
- Zalecana dawka początkowa dla wszystkich pacjentów to 1 mg na dobę13141516.
- Dawkę można zwiększać stopniowo, nie częściej niż o 1 mg na tydzień, w zależności od tolerancji i skuteczności leczenia13141516.
- Docelowa dawka podtrzymująca najczęściej mieści się w zakresie 0,05–0,12 mg na kilogram masy ciała na dobę17181920.
- Dawkę ustala się indywidualnie, a każda zmiana powinna być monitorowana przez lekarza13141516.
Dostępne postacie i droga podania
- Guanfacyna występuje w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu w dawkach 1 mg, 2 mg, 3 mg oraz 4 mg21222324.
- Stosuje się ją wyłącznie doustnie9101112.
Dawkowanie guanfacyny w szczególnych grupach pacjentów
Dzieci i młodzież (6–17 lat)
- Dzieci od 6 do 12 lat: Dawka początkowa to 1 mg raz na dobę. Dawka zwiększana jest co tydzień o 1 mg, do maksymalnej dawki 4 mg na dobę dla dzieci ważących co najmniej 25 kg29303132.
- Młodzież 13–17 lat: Dawka początkowa to również 1 mg raz na dobę, a dawkowanie zwiększa się co tydzień o 1 mg. Maksymalna dawka zależy od masy ciała i może wynosić:
Dzieci poniżej 6. roku życia
- Nie ustalono bezpieczeństwa i skuteczności stosowania guanfacyny w tej grupie wiekowej – nie zaleca się stosowania41424344.
Dorośli i osoby w podeszłym wieku
- Nie zaleca się stosowania guanfacyny w leczeniu ADHD u dorosłych i osób starszych – brak danych o skuteczności i bezpieczeństwie w tej grupie41424344.
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek
- W przypadku ciężkiej niewydolności nerek (GFR 29–15 ml/min) lub krańcowej niewydolności nerek (GFR poniżej 15 ml/min albo dializowani) może być konieczne zmniejszenie dawki45464748.
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby
- Może być konieczne zmniejszenie dawki u osób z niewydolnością wątroby. Nie oceniano wpływu zaburzeń czynności wątroby u dzieci i młodzieży41424344.
Kobiety w ciąży i karmiące piersią
- Nie zaleca się stosowania guanfacyny w okresie ciąży i karmienia piersią ze względu na brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa49505152.
Stosowanie z innymi lekami
- Podczas jednoczesnego stosowania z umiarkowanymi lub silnymi inhibitorami enzymów CYP3A4/5 (np. ketokonazol, sok grejpfrutowy), zaleca się zmniejszenie dawki guanfacyny o 50%9101112.
- W przypadku silnych induktorów CYP3A4 (np. karbamazepina), lekarz może rozważyć ponowne stopniowe zwiększenie dawki, aż do maksymalnej dobowej dawki 7 mg9101112.
Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania
- Maksymalna dawka dobowa dla dzieci (6–12 lat) to 4 mg, a dla młodzieży (13–17 lat) w zależności od masy ciała – od 4 mg do 7 mg293334303536313738323940.
- Przedawkowanie może prowadzić do poważnych objawów, takich jak obniżone ciśnienie tętnicze, spowolnienie tętna, senność, a nawet depresja oddechowa5354555657585960.
- Guanfacyna może być przyjmowana niezależnie od posiłków, ale należy unikać pokarmów wysokotłuszczowych, które mogą zwiększać działanie leku.
- Nie zaleca się popijania tabletek sokiem grejpfrutowym, ponieważ może on wpływać na metabolizm leku.
- Podczas leczenia konieczne są regularne wizyty kontrolne u lekarza w celu monitorowania ciśnienia krwi, tętna, masy ciała oraz ewentualnych działań niepożądanych.
- Leczenie guanfacyną powinno być częścią kompleksowego programu terapii ADHD, obejmującego również wsparcie psychologiczne i edukacyjne1234.
Tabela dawkowania guanfacyny dla poszczególnych grup pacjentów
| Grupa pacjentów | Schemat dawkowania |
|---|---|
| Dzieci 6–12 lat (≥25 kg) | 1 mg raz na dobę, zwiększanie o 1 mg co tydzień do maks. 4 mg/dobę |
| Młodzież 13–17 lat (34–41,4 kg) | 1 mg raz na dobę, zwiększanie o 1 mg co tydzień do maks. 4 mg/dobę |
| Młodzież 13–17 lat (41,5–49,4 kg) | 1 mg raz na dobę, zwiększanie o 1 mg co tydzień do maks. 5 mg/dobę |
| Młodzież 13–17 lat (49,5–58,4 kg) | 1 mg raz na dobę, zwiększanie o 1 mg co tydzień do maks. 6 mg/dobę |
| Młodzież 13–17 lat (≥58,5 kg) | 1 mg raz na dobę, zwiększanie o 1 mg co tydzień do maks. 7 mg/dobę |
| Dzieci poniżej 6 lat | Nie zaleca się stosowania |
| Dorośli i osoby starsze | Nie zaleca się stosowania w ADHD |
| Pacjenci z ciężką niewydolnością nerek | Może być konieczne zmniejszenie dawki |
| Pacjenci z niewydolnością wątroby | Może być konieczne zmniejszenie dawki |
| Kobiety w ciąży i karmiące piersią | Nie zaleca się stosowania |
Dawkowanie guanfacyny – bezpieczeństwo i indywidualizacja leczenia
Prawidłowe dawkowanie guanfacyny wymaga indywidualnego podejścia oraz stałego nadzoru lekarza. Wszelkie zmiany dawki powinny odbywać się stopniowo, a leczenie należy prowadzić zgodnie z zaleceniami i pod regularną kontrolą parametrów życiowych pacjenta. Dzięki temu terapia może być skuteczna i bezpieczna dla dziecka lub nastolatka z ADHD61626364.


















