Jak działa filgotynib?
Filgotynib należy do grupy leków immunosupresyjnych, a jego działanie opiera się na blokowaniu aktywności tzw. kinaz janusowych (JAK), które są istotne w procesach zapalnych w organizmie. Dzięki temu filgotynib zmniejsza nadmierną aktywność układu odpornościowego, co przekłada się na łagodzenie objawów chorób o podłożu zapalnym12.
Wskazania do stosowania filgotynibu u dorosłych
Filgotynib jest dostępny w postaci tabletek powlekanych i przeznaczony do stosowania doustnego wyłącznie u osób dorosłych. Wskazania do jego stosowania zależą od rodzaju choroby oraz nasilenia objawów34.
- Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS): Filgotynib stosuje się u dorosłych z aktywnym RZS o nasileniu od umiarkowanego do ciężkiego, zwłaszcza jeśli inne leki, tzw. DMARDs (leki modyfikujące przebieg choroby), nie przyniosły oczekiwanej poprawy lub były źle tolerowane. Może być podawany jako jedyny lek lub razem z metotreksatem (MTX)34.
- Wrzodziejące zapalenie jelita grubego: Filgotynib jest również wskazany do leczenia dorosłych z umiarkowaną do ciężkiej postacią wrzodziejącego zapalenia jelita grubego, jeśli wcześniejsze leczenie (w tym leki biologiczne) nie przyniosło efektu lub było źle tolerowane34.
- Filgotynib nie jest przeznaczony do stosowania u dzieci ani młodzieży w żadnym z powyższych wskazań.
- Nie wolno go stosować u pacjentów z aktywną gruźlicą oraz u osób, które mają ciężkie zakażenia.
- Filgotynib należy stosować ostrożnie u osób starszych (65 lat i więcej), zwłaszcza jeśli istnieją inne metody leczenia.
- Stosowanie filgotynibu wymaga regularnego monitorowania parametrów krwi oraz stanu zdrowia pacjenta.
Stosowanie filgotynibu u dzieci i młodzieży
Filgotynib nie jest wskazany do leczenia dzieci i młodzieży w żadnym z zatwierdzonych wskazań, czyli ani w reumatoidalnym zapaleniu stawów, ani we wrzodziejącym zapaleniu jelita grubego. Europejska Agencja Leków uchyliła obowiązek prowadzenia badań w tych grupach wiekowych, dlatego nie zaleca się stosowania tej substancji u osób poniżej 18. roku życia56.
Wskazania szczególne i grupy pacjentów wymagające ostrożności
U niektórych pacjentów decyzja o zastosowaniu filgotynibu wymaga szczególnej ostrożności. Lek powinien być stosowany wyłącznie wtedy, gdy nie ma innych odpowiednich metod leczenia, zwłaszcza u:
- osób w wieku 65 lat i starszych,
- pacjentów z miażdżycą lub innymi czynnikami ryzyka chorób sercowo-naczyniowych,
- osób z czynnikami ryzyka nowotworu złośliwego,
- pacjentów, którzy obecnie palą lub długo palili tytoń,
- osób z innymi poważnymi schorzeniami, które mogą zwiększać ryzyko powikłań podczas leczenia78.
Połączenia filgotynibu z innymi lekami
Filgotynib może być stosowany samodzielnie (monoterapia) lub w połączeniu z metotreksatem (MTX) w leczeniu reumatoidalnego zapalenia stawów. Połączenie to jest szczególnie zalecane, gdy leczenie jednym lekiem nie przynosi wystarczających efektów. Nie zaleca się jednak stosowania filgotynibu jednocześnie z innymi silnymi lekami immunosupresyjnymi, takimi jak cyklosporyna, takrolimus, leki biologiczne czy inne inhibitory kinaz JAK, ze względu na ryzyko nadmiernego osłabienia układu odpornościowego78.
Tabela: Możliwość stosowania filgotynibu w poszczególnych grupach pacjentów
| Wskazanie | Dorośli | Dzieci > 12 lat | Dzieci < 12 lat | Osoby starsze | Pacjenci z niewydolnością nerek |
|---|---|---|---|---|---|
| Reumatoidalne zapalenie stawów | Tak | Nie | Nie | Tak, jeśli brak innych opcji7 | Brak szczegółowych danych |
| Wrzodziejące zapalenie jelita grubego | Tak | Nie | Nie | Tak, jeśli brak innych opcji7 | Brak szczegółowych danych |
- Filgotynib nie zastępuje standardowego leczenia i jest stosowany, gdy inne metody zawiodły lub nie są możliwe do zastosowania.
- Lekarz podejmuje decyzję o rozpoczęciu terapii na podstawie indywidualnej oceny stanu zdrowia pacjenta i dotychczasowych wyników leczenia.
- Stosowanie filgotynibu wymaga regularnych badań kontrolnych, m.in. morfologii krwi i monitorowania ewentualnych zakażeń.
- Nie należy samodzielnie przerywać ani zmieniać dawki leku bez konsultacji z lekarzem.
Filgotynib – skuteczna pomoc w przewlekłych chorobach zapalnych u dorosłych
Filgotynib stanowi ważną opcję terapeutyczną dla dorosłych cierpiących na umiarkowane lub ciężkie postaci reumatoidalnego zapalenia stawów oraz wrzodziejącego zapalenia jelita grubego, szczególnie gdy inne leki okazują się nieskuteczne lub są źle tolerowane. Ze względu na możliwe działania niepożądane i szczególne środki ostrożności, decyzję o jego zastosowaniu zawsze podejmuje lekarz. Filgotynib nie jest przeznaczony dla dzieci i młodzieży, a w przypadku osób starszych oraz pacjentów z dodatkowymi czynnikami ryzyka powinien być stosowany tylko wtedy, gdy brak jest innych możliwości leczenia3748.


















