Ogólne zasady dawkowania denosumabu

Denosumab dostępny jest w postaci roztworu do wstrzykiwań i podawany jest wyłącznie podskórnie – najczęściej w udo, brzuch lub ramię. Schemat dawkowania oraz dawka zależą od wskazania terapeutycznego oraz od wybranej postaci leku.1234

Dawkowanie w leczeniu osteoporozy oraz utraty masy kostnej (dorośli)

  • Standardowa dawka: 60 mg denosumabu w jednym wstrzyknięciu podskórnym
  • Częstotliwość: raz na 6 miesięcy
  • Miejsce podania: udo, brzuch lub ramię
  • Postać leku: roztwór do wstrzykiwań w ampułko-strzykawce
  • Suplementacja: konieczne jest jednoczesne przyjmowanie wapnia i witaminy D w zalecanych dawkach
  • Czas trwania leczenia: nie jest z góry określony; decyzja o kontynuacji powinna być regularnie oceniana, zwłaszcza po 5 latach terapii

Dawkowanie w zapobieganiu powikłaniom kostnym w chorobach nowotworowych (dorośli)

  • Standardowa dawka: 120 mg denosumabu w jednym wstrzyknięciu podskórnym
  • Częstotliwość: raz na 4 tygodnie
  • Miejsce podania: udo, brzuch lub ramię
  • Postać leku: roztwór do wstrzykiwań w fiolce
  • Suplementacja: co najmniej 500 mg wapnia i 400 j.m. witaminy D na dobę, o ile nie występuje hiperkalcemia

Dawkowanie w leczeniu guza olbrzymiokomórkowego kości (dorośli i młodzież z dojrzałym układem kostnym)

  • Standardowa dawka: 120 mg denosumabu w jednym wstrzyknięciu podskórnym
  • Częstotliwość: raz na 4 tygodnie
  • Dawki dodatkowe: w 8. i 15. dniu pierwszego miesiąca leczenia podaje się dodatkowe wstrzyknięcia po 120 mg
  • Miejsce podania: udo, brzuch lub ramię
  • Suplementacja: co najmniej 500 mg wapnia i 400 j.m. witaminy D na dobę, jeśli nie występuje hiperkalcemia
Ważne: Denosumab powinien być zawsze podawany przez osobę odpowiednio przeszkoloną w zakresie techniki wstrzykiwania. Przed rozpoczęciem terapii należy skorygować ewentualną hipokalcemię, a podczas leczenia konieczna jest odpowiednia suplementacja wapnia i witaminy D. Regularna kontrola stężenia wapnia we krwi jest szczególnie istotna u osób z zaburzeniami czynności nerek, ponieważ w tej grupie pacjentów ryzyko hipokalcemii jest wyższe.1234

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Dzieci i młodzież

  • Osteoporoza, utrata masy kostnej, zapobieganie powikłaniom kostnym: Denosumab nie jest zalecany u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat, z wyjątkiem młodzieży (12-17 lat) z dojrzałym układem kostnym i guzem olbrzymiokomórkowym kości – w tym przypadku dawkowanie jest takie samo jak u dorosłych56
  • U dzieci z otwartymi chrząstkami wzrostowymi: Stosowanie denosumabu jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko zahamowania wzrostu kości i zaburzenia wyrzynania się zębów78

Pacjenci w podeszłym wieku (≥ 65 lat)

  • Nie ma konieczności dostosowywania dawki – dawkowanie jak u dorosłych1536

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

  • Łagodne do umiarkowanych zaburzenia czynności nerek: Nie jest wymagana modyfikacja dawki7289
  • Ciężkie zaburzenia czynności nerek (klirens kreatyniny < 30 ml/min) lub dializoterapia: Brak konieczności dostosowania dawki, jednak istnieje zwiększone ryzyko hipokalcemii – zaleca się regularną kontrolę stężenia wapnia i odpowiednią suplementację7101112

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

  • Bezpieczeństwo i skuteczność stosowania denosumabu w tej grupie pacjentów nie zostały ustalone71389

Kobiety w ciąży i karmiące piersią

  • Denosumab nie jest zalecany do stosowania w okresie ciąży i karmienia piersią ze względu na brak danych potwierdzających bezpieczeństwo71389
Ważne dla bezpieczeństwa:

  • Nie należy stosować denosumabu u osób z hipokalcemią, aż do jej wyrównania.
  • Nie stosować u dzieci i młodzieży poza szczególnymi wskazaniami, jak guz olbrzymiokomórkowy kości z dojrzałym układem kostnym.
  • Nie zaleca się łączenia denosumabu z innymi lekami z tej samej grupy (np. bisfosfonianami).
  • U pacjentów z ciężką niewydolnością nerek regularne badania stężenia wapnia i suplementacja są kluczowe.
  • Pacjenci powinni otrzymać kartę przypominającą oraz ulotkę informacyjną dotyczącą leczenia.

Dawkowanie w zależności od wskazania

Dawkowanie denosumabu jest ściśle powiązane ze wskazaniem terapeutycznym. W leczeniu osteoporozy, utraty masy kostnej związanej z leczeniem glikokortykosteroidami lub hormonoterapią, a także u pacjentów po menopauzie i mężczyzn – stosuje się dawkę 60 mg co 6 miesięcy. W przypadku powikłań kostnych u chorych na nowotwory oraz w leczeniu guza olbrzymiokomórkowego kości, dawka to 120 mg co 4 tygodnie, z dodatkowymi dawkami w pierwszym miesiącu leczenia przy guzie olbrzymiokomórkowym.1234

Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania

Nie ma ustalonej maksymalnej dawki dobowej denosumabu, jednak w badaniach klinicznych stosowano dawki nawet do 180 mg co 4 tygodnie (lub 120 mg tygodniowo przez 3 tygodnie), nie odnotowując dodatkowych działań niepożądanych. Pomimo to nie należy przekraczać zalecanych schematów dawkowania.14151617

Podsumowanie dawkowania denosumabu w różnych grupach pacjentów

Grupa pacjentów Schemat dawkowania
Dorośli (osteoporoza, utrata masy kostnej) 60 mg podskórnie co 6 miesięcy13
Dorośli (powikłania kostne w nowotworach) 120 mg podskórnie co 4 tygodnie24
Dorośli, młodzież z dojrzałym układem kostnym (guz olbrzymiokomórkowy kości) 120 mg podskórnie co 4 tygodnie + 120 mg w 8. i 15. dniu pierwszego miesiąca24
Dzieci i młodzież < 18 lat (inne wskazania niż guz olbrzymiokomórkowy kości) Nie zaleca się / Przeciwwskazane78
Osoby starsze (≥ 65 lat) Jak u dorosłych, bez modyfikacji dawki15
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek Jak u dorosłych, jednak wymagana szczególna ostrożność i kontrola wapnia w ciężkiej niewydolności nerek710
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby Brak danych, dawkowanie nieustalone713
Kobiety w ciąży i karmiące piersią Nie zaleca się stosowania713

Denosumab – indywidualizacja leczenia i bezpieczeństwo

Denosumab to skuteczna i wygodna w stosowaniu substancja czynna, jednak wymaga przestrzegania ścisłych zaleceń dotyczących dawkowania i monitorowania terapii. Ważne jest uwzględnienie różnic w schematach dawkowania w zależności od wskazania, wieku pacjenta oraz stanu czynności nerek. Prawidłowe stosowanie oraz regularna suplementacja wapnia i witaminy D pozwalają na osiągnięcie najlepszych efektów leczenia przy minimalizacji ryzyka powikłań.1234

Pytania i odpowiedzi

Jak często podaje się denosumab w leczeniu osteoporozy?

Denosumab w leczeniu osteoporozy podaje się podskórnie w dawce 60 mg raz na 6 miesięcy.1

Jakie jest dawkowanie denosumabu u pacjentów z rakiem kości?

U pacjentów z przerzutami do kości lub guzem olbrzymiokomórkowym podaje się 120 mg denosumabu podskórnie co 4 tygodnie, a w przypadku guza olbrzymiokomórkowego dodatkowo 120 mg w 8. i 15. dniu pierwszego miesiąca leczenia.2

Czy dawka denosumabu musi być zmieniana u osób starszych?

Nie, u osób starszych stosuje się takie samo dawkowanie jak u dorosłych.1

Czy denosumab można stosować u dzieci?

Nie zaleca się stosowania denosumabu u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat, z wyjątkiem młodzieży z dojrzałym układem kostnym i guzem olbrzymiokomórkowym kości.5

Jak postępować w przypadku zaburzeń czynności nerek podczas stosowania denosumabu?

Nie ma konieczności zmiany dawki, ale u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek zaleca się regularną kontrolę poziomu wapnia i odpowiednią suplementację.7