Ogólne zasady dawkowania denosumabu
Denosumab dostępny jest w postaci roztworu do wstrzykiwań i podawany jest wyłącznie podskórnie – najczęściej w udo, brzuch lub ramię. Schemat dawkowania oraz dawka zależą od wskazania terapeutycznego oraz od wybranej postaci leku.1234
Dawkowanie w leczeniu osteoporozy oraz utraty masy kostnej (dorośli)
- Standardowa dawka: 60 mg denosumabu w jednym wstrzyknięciu podskórnym
- Częstotliwość: raz na 6 miesięcy
- Miejsce podania: udo, brzuch lub ramię
- Postać leku: roztwór do wstrzykiwań w ampułko-strzykawce
- Suplementacja: konieczne jest jednoczesne przyjmowanie wapnia i witaminy D w zalecanych dawkach
- Czas trwania leczenia: nie jest z góry określony; decyzja o kontynuacji powinna być regularnie oceniana, zwłaszcza po 5 latach terapii
Dawkowanie w zapobieganiu powikłaniom kostnym w chorobach nowotworowych (dorośli)
- Standardowa dawka: 120 mg denosumabu w jednym wstrzyknięciu podskórnym
- Częstotliwość: raz na 4 tygodnie
- Miejsce podania: udo, brzuch lub ramię
- Postać leku: roztwór do wstrzykiwań w fiolce
- Suplementacja: co najmniej 500 mg wapnia i 400 j.m. witaminy D na dobę, o ile nie występuje hiperkalcemia
Dawkowanie w leczeniu guza olbrzymiokomórkowego kości (dorośli i młodzież z dojrzałym układem kostnym)
- Standardowa dawka: 120 mg denosumabu w jednym wstrzyknięciu podskórnym
- Częstotliwość: raz na 4 tygodnie
- Dawki dodatkowe: w 8. i 15. dniu pierwszego miesiąca leczenia podaje się dodatkowe wstrzyknięcia po 120 mg
- Miejsce podania: udo, brzuch lub ramię
- Suplementacja: co najmniej 500 mg wapnia i 400 j.m. witaminy D na dobę, jeśli nie występuje hiperkalcemia
Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów
Dzieci i młodzież
- Osteoporoza, utrata masy kostnej, zapobieganie powikłaniom kostnym: Denosumab nie jest zalecany u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat, z wyjątkiem młodzieży (12-17 lat) z dojrzałym układem kostnym i guzem olbrzymiokomórkowym kości – w tym przypadku dawkowanie jest takie samo jak u dorosłych56
- U dzieci z otwartymi chrząstkami wzrostowymi: Stosowanie denosumabu jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko zahamowania wzrostu kości i zaburzenia wyrzynania się zębów78
Pacjenci w podeszłym wieku (≥ 65 lat)
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek
- Łagodne do umiarkowanych zaburzenia czynności nerek: Nie jest wymagana modyfikacja dawki7289
- Ciężkie zaburzenia czynności nerek (klirens kreatyniny < 30 ml/min) lub dializoterapia: Brak konieczności dostosowania dawki, jednak istnieje zwiększone ryzyko hipokalcemii – zaleca się regularną kontrolę stężenia wapnia i odpowiednią suplementację7101112
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby
Kobiety w ciąży i karmiące piersią
- Denosumab nie jest zalecany do stosowania w okresie ciąży i karmienia piersią ze względu na brak danych potwierdzających bezpieczeństwo71389
- Nie należy stosować denosumabu u osób z hipokalcemią, aż do jej wyrównania.
- Nie stosować u dzieci i młodzieży poza szczególnymi wskazaniami, jak guz olbrzymiokomórkowy kości z dojrzałym układem kostnym.
- Nie zaleca się łączenia denosumabu z innymi lekami z tej samej grupy (np. bisfosfonianami).
- U pacjentów z ciężką niewydolnością nerek regularne badania stężenia wapnia i suplementacja są kluczowe.
- Pacjenci powinni otrzymać kartę przypominającą oraz ulotkę informacyjną dotyczącą leczenia.
Dawkowanie w zależności od wskazania
Dawkowanie denosumabu jest ściśle powiązane ze wskazaniem terapeutycznym. W leczeniu osteoporozy, utraty masy kostnej związanej z leczeniem glikokortykosteroidami lub hormonoterapią, a także u pacjentów po menopauzie i mężczyzn – stosuje się dawkę 60 mg co 6 miesięcy. W przypadku powikłań kostnych u chorych na nowotwory oraz w leczeniu guza olbrzymiokomórkowego kości, dawka to 120 mg co 4 tygodnie, z dodatkowymi dawkami w pierwszym miesiącu leczenia przy guzie olbrzymiokomórkowym.1234
Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania
Nie ma ustalonej maksymalnej dawki dobowej denosumabu, jednak w badaniach klinicznych stosowano dawki nawet do 180 mg co 4 tygodnie (lub 120 mg tygodniowo przez 3 tygodnie), nie odnotowując dodatkowych działań niepożądanych. Pomimo to nie należy przekraczać zalecanych schematów dawkowania.14151617
Podsumowanie dawkowania denosumabu w różnych grupach pacjentów
| Grupa pacjentów | Schemat dawkowania |
|---|---|
| Dorośli (osteoporoza, utrata masy kostnej) | 60 mg podskórnie co 6 miesięcy13 |
| Dorośli (powikłania kostne w nowotworach) | 120 mg podskórnie co 4 tygodnie24 |
| Dorośli, młodzież z dojrzałym układem kostnym (guz olbrzymiokomórkowy kości) | 120 mg podskórnie co 4 tygodnie + 120 mg w 8. i 15. dniu pierwszego miesiąca24 |
| Dzieci i młodzież < 18 lat (inne wskazania niż guz olbrzymiokomórkowy kości) | Nie zaleca się / Przeciwwskazane78 |
| Osoby starsze (≥ 65 lat) | Jak u dorosłych, bez modyfikacji dawki15 |
| Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek | Jak u dorosłych, jednak wymagana szczególna ostrożność i kontrola wapnia w ciężkiej niewydolności nerek710 |
| Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby | Brak danych, dawkowanie nieustalone713 |
| Kobiety w ciąży i karmiące piersią | Nie zaleca się stosowania713 |
Denosumab – indywidualizacja leczenia i bezpieczeństwo
Denosumab to skuteczna i wygodna w stosowaniu substancja czynna, jednak wymaga przestrzegania ścisłych zaleceń dotyczących dawkowania i monitorowania terapii. Ważne jest uwzględnienie różnic w schematach dawkowania w zależności od wskazania, wieku pacjenta oraz stanu czynności nerek. Prawidłowe stosowanie oraz regularna suplementacja wapnia i witaminy D pozwalają na osiągnięcie najlepszych efektów leczenia przy minimalizacji ryzyka powikłań.1234


















