REKLAMA

Dawkowanie dabigatranu – podstawowe informacje

Dabigatran to lek przeciwzakrzepowy, który stosuje się u dorosłych, dzieci i młodzieży w różnych wskazaniach, takich jak profilaktyka żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej po zabiegach ortopedycznych, leczenie zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej oraz zapobieganie udarom u osób z migotaniem przedsionków123. Dawkowanie zależy od postaci leku, wieku pacjenta, masy ciała, czynności nerek i innych czynników, takich jak przyjmowanie innych leków.

Podstawowe schematy dawkowania u dorosłych

  • Profilaktyka żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ) po planowej alloplastyce stawu biodrowego lub kolanowego:
    • Standardowo: rozpoczęcie leczenia w dniu zabiegu (1 do 4 godziny po operacji) od 110 mg, następnie 220 mg raz na dobę przez 10 dni (staw kolanowy) lub 28–35 dni (staw biodrowy)14.
    • U pacjentów powyżej 75 lat, z umiarkowaną niewydolnością nerek (CrCL 30–50 ml/min) lub przyjmujących niektóre leki (np. werapamil, amiodaron, chinidyna): dawka początkowa 75 mg, następnie 150 mg raz na dobę przez taki sam czas56.
  • Prewencja udarów i zatorowości systemowej u dorosłych z niezastawkowym migotaniem przedsionków:
    • Standardowo: 150 mg dwa razy na dobę (czyli 300 mg na dobę)78.
    • U pacjentów ≥ 80 lat lub jednocześnie przyjmujących werapamil: 110 mg dwa razy na dobę (220 mg na dobę)9.
    • U pacjentów 75–80 lat, z umiarkowaną niewydolnością nerek lub innymi czynnikami ryzyka krwawień – lekarz może rozważyć zmniejszenie dawki9.
  • Leczenie zakrzepicy żył głębokich (ZŻG) i zatorowości płucnej (ZP) oraz prewencja nawrotów:
    • Po co najmniej 5 dniach leczenia pozajelitowego (np. heparyną): 150 mg dwa razy na dobę78.
    • Dawkę można zmniejszyć do 110 mg dwa razy na dobę u osób starszych lub z ryzykiem krwawień9.

Postaci leku i drogi podania

  • Kapsułki twarde – stosowane u dorosłych oraz dzieci i młodzieży od 8 lat, którzy potrafią połykać kapsułki w całości123.
  • Granulat powlekany – przeznaczony głównie dla dzieci w wieku poniżej 12 lat, które nie mogą połykać kapsułek; dawkowanie zależy od masy ciała i wieku10.
Ważne: O czym pamiętać stosując dabigatran?

  • Dawkę należy przyjmować zawsze o tej samej porze dnia, popijając szklanką wody.
  • Kapsułek nie wolno otwierać ani kruszyć – może to zwiększyć ryzyko krwawienia.
  • Jeśli pominiesz dawkę, nie przyjmuj podwójnej dawki na raz.
  • W przypadku objawów ze strony układu pokarmowego (np. niestrawność), skonsultuj się z lekarzem.
  • Przed rozpoczęciem leczenia oraz w trakcie terapii należy oceniać czynność nerek, szczególnie u osób starszych.

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Dzieci i młodzież

Dawkowanie dabigatranu u dzieci i młodzieży zależy od masy ciała i wieku, a także od postaci leku. Dzieci w wieku od 8 lat mogą przyjmować kapsułki, a młodsze dzieci – granulat powlekany, który można mieszać z miękkimi pokarmami10.
W leczeniu ŻChZZ i prewencji nawrotów u dzieci i młodzieży, terapię dabigatranem rozpoczyna się po wcześniejszym leczeniu pozajelitowym przez minimum 5 dni1112.
Dawkowanie ustala się na podstawie tabel, gdzie uwzględnia się wiek i masę ciała – przykładowo, dziecko ważące 11–13 kg (8–9 lat) powinno otrzymać 75 mg dwa razy na dobę, a dziecko powyżej 81 kg (10–18 lat) – 300 mg dwa razy na dobę13.
Granulat powlekany stosuje się także u najmłodszych dzieci – dawkowanie w tej grupie również zależy od masy ciała i wieku, a dawki podaje się dwa razy dziennie14.

Pacjenci w podeszłym wieku

U osób starszych (powyżej 75 lat) często zaleca się zmniejszenie dawki, np. do 110 mg dwa razy na dobę, ze względu na zwiększone ryzyko krwawień i częstsze zaburzenia czynności nerek915.

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

Dawkę dabigatranu należy zmniejszyć u osób z umiarkowaną niewydolnością nerek (CrCL 30–50 ml/min), a u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek (CrCL < 30 ml/min) lek jest przeciwwskazany15.
U dzieci i młodzieży przeciwwskazaniem jest eGFR poniżej 50 ml/min/1,73 m210.

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

Dabigatran jest przeciwwskazany u osób z poważnymi zaburzeniami czynności wątroby lub chorobą wątroby mającą wpływ na długość życia16.

Kobiety w ciąży i karmiące piersią

Nie zaleca się stosowania dabigatranu w ciąży, chyba że jest to bezwzględnie konieczne. Podczas leczenia należy przerwać karmienie piersią16.

Dawkowanie w zależności od wskazania

Dawkowanie dabigatranu może różnić się w zależności od leczonego schorzenia. W profilaktyce ŻChZZ po zabiegach ortopedycznych lek podaje się raz dziennie, natomiast w leczeniu zakrzepicy, zatorowości płucnej czy w prewencji udarów w migotaniu przedsionków – dwa razy dziennie157.

Zmiana dawkowania i szczególne sytuacje

  • Pominięcie dawki: Pominiętą dawkę można przyjąć do 6 godzin przed kolejną zaplanowaną dawką. Jeśli do kolejnej dawki pozostało mniej niż 6 godzin, należy ją pominąć. Nigdy nie należy stosować dawki podwójnej1718.
  • Przerwanie leczenia: Nie należy samodzielnie przerywać leczenia bez konsultacji z lekarzem17.
  • Zmiana leczenia: Przejście z dabigatranu na inny lek przeciwzakrzepowy lub odwrotnie powinno być zaplanowane przez lekarza, aby uniknąć ryzyka zakrzepicy lub krwawień17.
Uwaga na interakcje i ryzyko przedawkowania:

  • Dabigatran nie powinien być łączony z innymi lekami przeciwzakrzepowymi (np. heparyną, warfaryną, rywaroksabanem), poza sytuacjami, gdy lekarz zaleci zmianę leczenia.
  • Niektóre leki, jak werapamil, amiodaron, chinidyna, mogą zwiększać działanie dabigatranu – wówczas lekarz może zalecić zmniejszenie dawki.
  • Przedawkowanie zwiększa ryzyko groźnych krwawień. W przypadku podejrzenia przedawkowania należy natychmiast skonsultować się z lekarzem19.
  • U dorosłych w razie potrzeby odwrócenia działania dabigatranu dostępny jest swoisty odtrutka – idarucyzumab. U dzieci i młodzieży skuteczność tego odtrutki nie została potwierdzona20.

Maksymalna dawka dobowa i bezpieczeństwo stosowania

W zależności od wskazania i grupy wiekowej maksymalna dobowa dawka dabigatranu może się różnić. Przykładowo, u dorosłych w leczeniu zakrzepicy i zatorowości płucnej nie należy przekraczać 150 mg dwa razy na dobę (300 mg na dobę)7.
U dzieci i młodzieży górne limity dobowe są określone w tabelach dawkowania i mogą sięgać nawet 600 mg na dobę u pacjentów o dużej masie ciała1321.
Przedawkowanie dabigatranu zwiększa ryzyko krwawienia i może wymagać specjalistycznego leczenia19.

Tabela podsumowująca schemat dawkowania dla różnych grup pacjentów

Grupa pacjentów Schemat dawkowania
Dorośli – prewencja ŻChZZ po alloplastyce stawu kolanowego/biodrowego 110 mg po operacji, następnie 220 mg raz na dobę przez 10 dni (kolano) lub 28–35 dni (biodro); zmniejszenie do 75 mg/150 mg u osób starszych, z niewydolnością nerek lub przyjmujących wybrane leki12
Dorośli – prewencja udarów w migotaniu przedsionków 150 mg dwa razy na dobę (300 mg na dobę); u osób ≥80 lat lub z ryzykiem krwawień – 110 mg dwa razy na dobę78
Dorośli – leczenie ZŻG/ZP oraz prewencja nawrotów 150 mg dwa razy na dobę po 5 dniach leczenia pozajelitowego; możliwe zmniejszenie do 110 mg dwa razy na dobę7
Dzieci i młodzież – leczenie ŻChZZ i prewencja nawrotów Dawkowanie zależy od masy ciała i wieku, np. 75 mg dwa razy na dobę (11–13 kg, 8–9 lat), do 300 mg dwa razy na dobę (>81 kg, 10–18 lat); patrz tabela dawkowania w ChPL1321
Pacjenci w podeszłym wieku (>75 lat) Zalecane zmniejszenie dawki, np. 110 mg dwa razy na dobę9
Pacjenci z umiarkowaną niewydolnością nerek (CrCL 30–50 ml/min) Zalecane zmniejszenie dawki, np. 75 mg po operacji, następnie 150 mg raz na dobę lub 110 mg dwa razy na dobę1
Pacjenci z ciężką niewydolnością nerek (CrCL <30 ml/min; dzieci: eGFR <50 ml/min/1,73 m2) Przeciwwskazane1610
Kobiety w ciąży i karmiące piersią Nie zaleca się stosowania; przerwać karmienie podczas leczenia16

Dabigatran – bezpieczeństwo i modyfikacje dawkowania

Podsumowując, dawkowanie dabigatranu zawsze powinno być indywidualnie dobrane przez lekarza, z uwzględnieniem wieku, masy ciała, czynności nerek i innych chorób oraz stosowanych leków. Regularne kontrole oraz zgłaszanie niepokojących objawów są kluczowe dla bezpieczeństwa terapii. W razie jakichkolwiek wątpliwości dotyczących przyjmowania leku lub konieczności zmiany dawkowania należy skonsultować się z lekarzem21.

Pytania i odpowiedzi

Jaką dawkę dabigatranu powinienem przyjmować jako dorosły po zabiegu endoprotezy biodra?

Zwykle w dniu operacji 110 mg, a od następnego dnia 220 mg raz na dobę przez 28–35 dni. Dawka może być mniejsza u osób starszych lub z niewydolnością nerek.1

Czy dzieci mogą stosować dabigatran?

Tak, dzieci od 8 lat mogą stosować kapsułki, a młodsze granulat powlekany. Dawka zależy od masy ciała i wieku.2

Jak postępować w przypadku pominięcia dawki dabigatranu?

Pominiętą dawkę można przyjąć do 6 godzin przed kolejną. Jeśli zostało mniej czasu, należy ją pominąć.3

Czy dabigatran jest bezpieczny dla osób z niewydolnością nerek?

U osób z ciężką niewydolnością nerek (CrCL < 30 ml/min) dabigatran jest przeciwwskazany. Przy umiarkowanej niewydolności nerek dawkę należy zmniejszyć.4

REKLAMA