Ogólne zasady dawkowania artezunatu

Artezunat jest lekiem stosowanym dożylnie w leczeniu początkowym ciężkiej malarii. Zarówno dorośli, jak i dzieci otrzymują tę samą zalecaną dawkę, która wynosi 2,4 mg na każdy kilogram masy ciała pacjenta1. Lek podaje się w następującym schemacie:

  • Pierwsza dawka: w godzinie 0 (czyli na początku leczenia)1
  • Druga dawka: po 12 godzinach1
  • Trzecia dawka: po 24 godzinach od rozpoczęcia terapii1

Po tych trzech dawkach, jeśli pacjent nie jest jeszcze w stanie przyjmować leków doustnych, można kontynuować podawanie artezunatu w tej samej dawce (2,4 mg/kg) co 24 godziny, aż do momentu, gdy doustne leczenie stanie się możliwe1.

Po zakończeniu terapii artezunatem, każdy pacjent powinien otrzymać pełny cykl doustnego leczenia przeciwmalarycznego zgodnie z odpowiednim schematem skojarzonym2.

Ważne: Artezunat podaje się wyłącznie dożylnie, a roztwór należy przygotować tuż przed podaniem. Lek jest przeznaczony do powolnego wstrzyknięcia dożylnego (bolus przez 1–2 minuty). W związku z niestabilnością substancji czynnej, przygotowany roztwór powinien być zużyty w ciągu 1,5 godziny od sporządzenia. Przed rozpoczęciem terapii należy dokładnie obliczyć wymaganą dawkę w zależności od masy ciała pacjenta oraz przygotować odpowiednią liczbę fiolek z proszkiem i rozpuszczalnikiem3.

Dostępne postacie i sposób podania

Po rekonstytucji, roztwór do wstrzykiwań zawiera 10 mg artezunatu w 1 ml4.

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Dzieci i młodzież

Dawkowanie artezunatu u dzieci i młodzieży nie wymaga modyfikacji. Zaleca się stosowanie tej samej dawki, co u dorosłych – 2,4 mg/kg masy ciała, niezależnie od wieku i masy ciała dziecka1. W przypadku niemowląt poniżej 6 miesięcy brak jest wystarczających danych klinicznych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności, jednak modelowanie farmakokinetyczne sugeruje, że stężenie leku może być wyższe w tej grupie5.

Pacjenci w podeszłym wieku

Nie ma konieczności modyfikowania dawki u osób starszych. Jednakże, ze względu na ograniczone dane kliniczne dotyczące pacjentów powyżej 65. roku życia, należy zachować ostrożność podczas stosowania leku w tej grupie25.

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

Dla pacjentów z niewydolnością nerek nie jest konieczna zmiana dawkowania artezunatu. Można stosować standardową dawkę niezależnie od stopnia niewydolności nerek2.

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

Podobnie jak w przypadku niewydolności nerek, nie zaleca się modyfikacji dawki u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby2.

Kobiety w ciąży i matki karmiące piersią

W ulotce nie zawarto szczegółowych zaleceń dotyczących dawkowania artezunatu u kobiet w ciąży i karmiących piersią. W badaniach na zwierzętach wykazano szkodliwy wpływ na płód, ale znaczenie tych danych dla ludzi pozostaje niejasne6. Decyzja o zastosowaniu leku w tych grupach powinna być podejmowana z uwzględnieniem potencjalnych korzyści i ryzyka.

Zmiany dawkowania w zależności od wskazania

Artezunat jest stosowany wyłącznie w leczeniu ciężkiej postaci malarii. Dawkowanie nie różni się w zależności od gatunku zarodźca malarii czy innych wskazań, ponieważ lek jest przeznaczony do początkowego leczenia ciężkiej malarii u dorosłych i dzieci7.

Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania

W ChPL nie określono konkretnej maksymalnej dawki dobowej artezunatu. W przypadku podejrzenia przedawkowania zaleca się leczenie objawowe i podtrzymujące8.

Pamiętaj:

  • Artezunat podaje się zawsze dożylnie, w powolnym wstrzyknięciu przez 1–2 minuty.
  • Nie jest wymagane modyfikowanie dawki w przypadku zaburzeń nerek, wątroby ani u osób starszych.
  • Dawkowanie u dzieci i młodzieży jest takie samo jak u dorosłych, ale należy zwrócić uwagę na brak wystarczających danych dla niemowląt poniżej 6 miesięcy.
  • Po zakończeniu terapii artezunatem konieczne jest podanie pełnego cyklu doustnych leków przeciwmalarycznych.
  • W razie podejrzenia przedawkowania należy wdrożyć leczenie objawowe.

Tabela podsumowująca schemat dawkowania artezunatu

Grupa pacjentów Schemat dawkowania
Dorośli 2,4 mg/kg masy ciała dożylnie w godzinie 0, po 12 i 24 godzinach; następnie co 24 godziny do czasu możliwości podania leków doustnych
Dzieci i młodzież 2,4 mg/kg masy ciała dożylnie według tego samego schematu co u dorosłych
Niemowlęta poniżej 6 miesięcy Brak wystarczających danych klinicznych – stosować ostrożnie
Osoby w podeszłym wieku Dawkowanie jak u dorosłych; brak konieczności modyfikacji
Pacjenci z niewydolnością nerek Nie wymaga modyfikacji dawki
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby Nie wymaga modyfikacji dawki
Kobiety w ciąży/karmiące piersią Brak szczegółowych danych; decyzja indywidualna

Artezunat – uniwersalne i wygodne dawkowanie w leczeniu ciężkiej malarii

Dawkowanie artezunatu jest proste i jednolite dla większości pacjentów, niezależnie od wieku, masy ciała, czy obecności zaburzeń czynności nerek lub wątroby12. Lek podaje się wyłącznie dożylnie, co zapewnia szybkie działanie, kluczowe w przypadku ciężkiej malarii. Po zakończeniu terapii dożylnej każdy pacjent powinien otrzymać doustne leki przeciwmalaryczne, by całkowicie wyleczyć zakażenie. Dzięki jasnym wytycznym dotyczącym dawkowania artezunatu, leczenie jest przewidywalne i bezpieczne dla większości chorych.

Pytania i odpowiedzi

Jak podawać artezunat?

Artezunat podaje się wyłącznie dożylnie, w powolnym wstrzyknięciu przez 1–2 minuty.1

Czy dawkowanie artezunatu różni się u dzieci i dorosłych?

Nie, zalecana dawka wynosi 2,4 mg/kg masy ciała zarówno dla dzieci, jak i dorosłych.2

Czy trzeba zmieniać dawkę artezunatu przy niewydolności nerek?

Nie, nie jest wymagana modyfikacja dawki u pacjentów z niewydolnością nerek.3

Jak długo trwa leczenie artezunatem?

Standardowo podaje się trzy dawki w ciągu 24 godzin. Można kontynuować podawanie co 24 godziny do czasu możliwości zastosowania leków doustnych.4

Co zrobić po zakończeniu leczenia artezunatem?

Po zakończeniu leczenia należy zastosować pełny cykl doustnych leków przeciwmalarycznych.5