Podstawowe informacje o aflibercepcie i jego stosowaniu

Aflibercept (Afliberceptum) to substancja czynna wykorzystywana głównie w leczeniu chorób oczu, takich jak wysiękowa postać zwyrodnienia plamki żółtej (AMD), obrzęk plamki związany z cukrzycą, czy obrzęk plamki wtórny do zakrzepu żyły siatkówki1234. Lek podawany jest w formie iniekcji bezpośrednio do wnętrza oka, co pozwala na precyzyjne działanie w miejscu problemu5678.

Standardowa pojedyncza dawka afliberceptu to 2 mg podawane w objętości 0,05 ml roztworu do wnętrza oka, zwykle w ustalonych odstępach czasu, w zależności od leczonej choroby i schematu terapeutycznego5678.

Kiedy mówimy o przedawkowaniu afliberceptu?

Do przedawkowania dochodzi, gdy do oka zostanie podana zbyt duża dawka afliberceptu lub zostanie wstrzyknięta zbyt duża objętość leku podczas jednego zabiegu. W badaniach klinicznych stosowano dawki do 4 mg miesięcznie, jednak opisywano pojedyncze przypadki, w których pacjent otrzymał aż 8 mg podczas jednej iniekcji9101112.

Przedawkowanie najczęściej wiąże się ze zbyt dużą ilością roztworu wstrzykniętą do wnętrza oka, co może prowadzić do natychmiastowych objawów wynikających ze wzrostu ciśnienia wewnątrzgałkowego9101112.

Ważne: Przedawkowanie afliberceptu nie jest związane z codziennym stosowaniem leku przez pacjenta, lecz dotyczy sytuacji, gdy podczas zabiegu do oka zostanie wstrzyknięta zbyt duża ilość preparatu. Objawy mogą pojawić się bardzo szybko po iniekcji, dlatego tak ważne jest, aby zabieg wykonywany był przez doświadczony personel medyczny w odpowiednich warunkach. W razie podejrzenia przedawkowania konieczna jest szybka kontrola okulistyczna.

Objawy przedawkowania afliberceptu

Najczęstszym i najbardziej typowym objawem przedawkowania afliberceptu jest nagły wzrost ciśnienia wewnątrz oka (ciśnienia śródgałkowego). Wzrost ten wynika z podania zbyt dużej objętości leku podczas zabiegu9101112.

  • Ból oka o nagłym początku, szczególnie bezpośrednio po zabiegu9101112
  • Uczucie rozpierania lub pełności w oku9101112
  • Pogorszenie widzenia lub zamglenie obrazu9101112
  • Rzadziej mogą pojawić się inne objawy, takie jak nudności czy ból głowy (jeśli ciśnienie w oku wzrośnie bardzo gwałtownie)9101112

Źródła wskazują, że objawy te są zwykle umiarkowane, ale nieleczony, znaczny wzrost ciśnienia w oku może prowadzić do poważnych powikłań, a nawet trwałego uszkodzenia wzroku9101112.

Objawy według układów narządowych

Objawy przedawkowania nie zależą od rodzaju choroby leczonej afliberceptem, lecz od ilości podanej substancji i objętości wstrzyknięcia9101112.

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W razie podejrzenia przedawkowania afliberceptu podstawowym krokiem jest natychmiastowy pomiar ciśnienia w oku. Wszyscy pacjenci po iniekcji powinni być monitorowani, a w przypadku stwierdzenia wzrostu ciśnienia – wdrożone zostaje odpowiednie leczenie, które może obejmować:

Nie opisano istnienia specyficznej odtrutki (antidotum) dla afliberceptu9101112.

Wskazówki dla pacjentów:

  • Każda iniekcja afliberceptu powinna być wykonywana przez wykwalifikowanego okulistę, w warunkach zapewniających bezpieczeństwo.
  • Po zabiegu warto zwrócić uwagę na wszelkie niepokojące objawy, takie jak ból oka, pogorszenie widzenia czy silny dyskomfort – należy je natychmiast zgłosić personelowi medycznemu.
  • Monitorowanie ciśnienia śródgałkowego po zabiegu jest standardem postępowania i minimalizuje ryzyko poważnych powikłań.
  • Brak informacji o istnieniu specyficznej odtrutki – leczenie polega na kontrolowaniu objawów i obniżaniu ciśnienia w oku, jeśli to konieczne.

Tabela podsumowująca objawy i postępowanie w przypadku przedawkowania afliberceptu

Objawy Postępowanie Konieczność hospitalizacji
Łagodne (np. niewielki ból oka, brak zmian widzenia) Monitorowanie ciśnienia śródgałkowego, obserwacja Zwykle nie jest wymagana, jeśli objawy szybko ustępują
Umiarkowane (ból oka, uczucie rozpierania, przejściowe pogorszenie widzenia) Pomiar ciśnienia śródgałkowego, leki obniżające ciśnienie w oku wg decyzji lekarza Może być konieczna krótka hospitalizacja w celu obserwacji
Ciężkie (silny ból, znaczne pogorszenie widzenia, bardzo wysokie ciśnienie w oku) Natychmiastowe leczenie okulistyczne, leki i/lub zabiegi obniżające ciśnienie Wskazana hospitalizacja; brak specyficznego antidotum

Źródło: informacje z ChPL afliberceptu9101112

Aflibercept – bezpieczeństwo i postępowanie w razie przedawkowania

Przedawkowanie afliberceptu jest sytuacją rzadką i najczęściej związane jest z technicznym błędem podczas iniekcji do oka. Objawia się głównie nagłym wzrostem ciśnienia śródgałkowego, który może prowadzić do dyskomfortu, bólu oraz pogorszenia widzenia. Szybka reakcja personelu medycznego i wdrożenie odpowiedniego leczenia sprawiają, że ryzyko trwałych powikłań jest minimalizowane. Nie istnieje odtrutka na aflibercept, dlatego kluczowe jest monitorowanie ciśnienia w oku po zabiegu oraz szybkie wdrożenie leczenia objawowego w razie potrzeby. Dla pacjenta najważniejsze jest, by po każdej iniekcji zwracać uwagę na samopoczucie i nie lekceważyć żadnych niepokojących objawów9101112.

Pytania i odpowiedzi

Jakie są objawy przedawkowania afliberceptu?

Najczęściej pojawia się nagły ból oka, uczucie rozpierania oraz pogorszenie widzenia. Objawy te są wynikiem wzrostu ciśnienia śródgałkowego po podaniu zbyt dużej objętości leku.1234

Co zrobić, gdy podejrzewam przedawkowanie afliberceptu?

Należy jak najszybciej skontaktować się z okulistą, który oceni ciśnienie śródgałkowe i wdroży odpowiednie leczenie.1234

Czy istnieje antidotum na przedawkowanie afliberceptu?

Nie, nie ma specyficznej odtrutki. Leczenie polega na kontrolowaniu ciśnienia w oku i łagodzeniu objawów.1234

Czy przedawkowanie afliberceptu może prowadzić do trwałego uszkodzenia wzroku?

Nieleczony, znaczny wzrost ciśnienia śródgałkowego może prowadzić do powikłań, dlatego tak ważna jest szybka reakcja i leczenie.1234