, , ,

Co to jest neurotoksyczność spowodowana chemioterapią?

Data publikacji:

Ostatnia aktualizacja:

Co stosować na drętwienie rąk i nóg po chemioterapii?

Jednym z najpoważniejszych i najczęściej występujących skutków ubocznych chemioterapii jest neurotoksyczność. Jak to się objawia? Czy ma to związek z drętwieniem rąk i nóg? Jakie leki stosuje się w leczeniu neurotoksyczności? Jaką maść zastosować na zdrętwiałe ręce i nogi?
Leczenie neurotoksyczności po chemii

Co to jest neuropatia po chemioterapii?

Pomimo dynamicznego rozwoju terapii celowanych, chemioterapia nadal pozostaje najbardziej skuteczną metodą leczenia wielu rodzajów nowotworów. Niestety, ze względu na jej specyficzny mechanizm działania niszczy nie tylko chore komórki (komórki nowotworowe), ale także komórki zdrowie, co jest przyczyną występowania wielu działań niepożądanych związanych z chemioterapią. Jednym z najpoważniejszych i najczęściej występujących skutków ubocznych chemioterapii jest neurotoksyczność.

Objawy neurotoksyczność pojawiają się zazwyczaj w ciągu 2 miesięcy od rozpoczęcia leczenia. Neuropatia obwodowa dotyka między 60% a 80% pacjentów onkologicznych, a u 30% z nich, utrzymuje się ona przez co najmniej pół roku po zakończeniu ostatniego cyklu leczenia. Kluczowe w ograniczeniu negatywnego wpływu neurotoksyczności jest jej wczesne zdiagnozowanie i wdrożenie odpowiedniego leczenia. Istotne jest zatem dokonanie oceny obecności objawów neurotoksyczności przed rozpoczęciem każdego kolejnego cyklu chemioterapii [1].

Dlaczego po chemioterapii drętwieją nogi i ręce?

Najczęstszym objawem neuropatii w przebiegu chemioterapii są zaburzenia czucia, rzadziej funkcji ruchowych czy wegetatywnych. Objawami występującymi w przebiegu neurotoksyczności ostrej są: ból, uczucie kłucia i pieczenia, drętwienie i mrowienie dłoni oraz stóp, zaburzenia normalnego czucia, uczucie bólu wywołane bodźcami, które nie powinny wywoływać, na przykład ból odczuwany podczas „normalnego” dotyku czy schodzenia po schodach. Z uwagi na to, że zaburzenia czucia pojawiają się głównie w okolicach rąk i stóp, określane są mianem „skarpetek i rękawiczek”. Czynniki ryzyka wystąpienia neurotoksyczności w trakcie chemioterapii nie są dokładnie znane, uznaje się, że następujące czynniki predysponują do rozwoju neurotoksyczności [2]:

  • wiek > 75 lat;
  • cukrzyca;
  • współistniejąca neuropatia;
  • uzależnienie od alkoholu;
  • zaburzenia funkcji nerek;
  • nikotynizm;
  • niedoczynność tarczycy;
  • zakażenie wirusem HIV;
  • choroby stawów o podłożu autoimmunulogicznym.

Jak leczyć drętwienie oraz ból rąk i nóg po chemioterapii?

Leczenie przewlekłej neuropatii polega na redukcji bólu. Lekami stosowanymi w tym celu są tak zwane inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI): duloksetyna, wenlafaksyna.

Neuropatia po chemioterapii.

W przypadku niepowodzenia terapii przy użyciu leków z grupy SSRI, można użyć leków z grupy trójcyklicznych leków przeciwdepresyjnych (TLPD): amitryptylina lub leków przeciwdrgawkowych takich jak: gabapentyna, pregabalina. Ulgę i poprawę komfortu życia przynosi również Thiogamma 600, preparat zawierający w swoim składzie kwas alfa-liponowy, który wskazany jest do stosowania w zaburzeniach czucia związanych z polineuropatią. Wszystkie wymienione leki dostępne są tylko na receptę, zatem mogą być włączone do leczenia tylko i wyłącznie pod kontrolą lekarza. W łagodzeniu objawów bólu neuropatycznego ulgę mogą przynieść również ćwiczenia fizyczne, akupunktura, masaże oraz fizjoterapia.

Jaki jest lek bez recepty na drętwienie nóg i rąk?

Jako metodę przynoszącą ulgę w neurotoksyczności wykorzystuje się między innymi zabiegi schładzające — preparatem dostępnym bez recepty jest REUMO TERAPIA – żel zawierający w swoim składzie mentol. W łagodzeniu uciążliwych objawów neurotoksyczności oraz często towarzyszącego bólu, pomocne są plastry z kapsaicyną: Czarci Plaster, Super Plast, Hot Plast,

Bibliografia

  1. Taillibert S, Le Rhun E, Chamberlain MC.: Chemotherapy-related neurotoxicity. Current Neurology and Neuroscience Reports, 2016; 16(9); 81.
  2. Kaley TJ, Deangelis LM.: Therapy of chemotherapy-induced peripheral neuropathy. Br. J. Haematol. 2009; 145: 3-14.

Powiązane produkty

Omawiane substancje

  • Amitryptylina

    Amitryptylina to lek przeciwdepresyjny stosowany w leczeniu zaburzeń nastroju. Substancja ta działa poprzez zwiększenie stężenia neuroprzekaźników w mózgu.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Duloksetyna

    Duloksetyna to lek przeciwdepresyjny stosowany w leczeniu zaburzeń nastroju. Substancja ta wpływa na poziom serotoniny i noradrenaliny w mózgu.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Gabapentyna

    Gabapentyna jest lekiem stosowanym w leczeniu padaczki oraz bólu neuropatycznego. Jest to substancja o działaniu przeciwpadaczkowym i przeciwbólowym.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Kapsaicyna

    Kapsaicyna to substancja lecznicza, która znajduje się w papryce chili i jest stosowana w leczeniu bólu mięśni i stawów.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Kwas alfa-liponowy

    Kwas alfa-liponowy jest stosowany w leczeniu różnych schorzeń, takich jak cukrzyca, choroby neurologiczne i choroby serca. Jest to silny przeciwutleniacz, który pomaga w ochronie komórek przed uszkodzeniem oksydacyjnym.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Mentol

    Mentol to organiczny związek chemiczny o charakterystycznym, orzeźwiającym zapachu i smaku. Jest stosowany w przemyśle farmaceutycznym i kosmetycznym, m.in. jako składnik past do zębów, kropli do nosa czy balsamów do ciała.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Pregabalina

    Pregabalina to lek przeciwpadaczkowy stosowany również w leczeniu bólu neuropatycznego. Substancja ta działa poprzez hamowanie uwalniania neuroprzekaźników, co zmniejsza pobudzenie neuronów i łagodzi objawy chorób neurologicznych.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Wenlafaksyna

    Wenlafaksyna to lek przeciwdepresyjny stosowany w terapii zaburzeń nastroju. Substancja ta wpływa na poziom neuroprzekaźników w mózgu, poprawiając samopoczucie pacjenta.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne

Omawiane schorzenia

  • Ból nowotworowy

    Ból nowotworowy jest jednym z najczęstszych objawów chorób nowotworowych, który może występować w różnych miejscach ciała i mieć różną intensywność. Schorzenie to jest związane z rozrostem komórek nowotworowych, które niszczą tkanki i narządy, powodując ból oraz inne objawy, takie jak zmiany w wyglądzie skóry, utrata masy ciała czy zmęczenie.
  • Polineuropatia

    Polineuropatia to choroba układu nerwowego, która charakteryzuje się uszkodzeniem wielu nerwów obwodowych. Objawy mogą obejmować m.in. bóle, drętwienie, osłabienie mięśni oraz zaburzenia czucia.
  • Polineuropatia cukrzycowa

    Polineuropatia cukrzycowa to choroba układu nerwowego, która występuje u osób z cukrzycą. Charakteryzuje się uszkodzeniem nerwów obwodowych, co prowadzi do zaburzeń czucia, ruchu i funkcji narządów wewnętrznych. Jest to jedno z najczęstszych powikłań cukrzycy.

Więcej poradników

Wyświetlane poradniki pochodzą z kategorii czytanego artykułu: , , , .