Epidemiologia hipoglikemii – częstość występowania i grupy ryzyka

Hipoglikemia stanowi jeden z najczęstszych i najpoważniejszych problemów związanych z leczeniem cukrzycy. Szczegółowe dane epidemiologiczne pokazują znaczne różnice w częstości występowania tego powikłania w zależności od typu cukrzycy, stosowanego leczenia oraz charakterystyki populacji pacjentów¹.

Częstość występowania hipoglikemii w cukrzycy typu 1

Pacjenci z cukrzycą typu 1 są szczególnie narażeni na wystąpienie hipoglikemii ze względu na konieczność stosowania insulinoterapii. Badania epidemiologiczne wskazują, że dorośli z cukrzycą typu 1 doświadczają średnio dwóch epizodów łagodnej hipoglikemii tygodniowo². W brazylijskim badaniu obejmującym 1760 osób z cukrzycą typu 1, aż 74,9% pacjentów zgłosiło co najmniej jeden epizod hipoglikemii w ciągu poprzednich 4 tygodni³⁴.

Częstość ciężkich epizodów hipoglikemii w cukrzycy typu 1 jest również alarmująca. Roczna częstość występowania ciężkiej hipoglikemii wynosi około 30%, przy czym intensywna insulinoterapia zwiększa to ryzyko². W niektórych badaniach odnotowywano od 62 do 320 epizodów ciężkiej hipoglikemii na 100 pacjentolat¹. Brazylijskie dane pokazują, że 19% pacjentów z cukrzycą typu 1 doświadczyło ciężkiej hipoglikemii w ciągu 4 tygodni poprzedzających badanie³.

Epidemiologia hipoglikemii w cukrzycy typu 2

W cukrzycy typu 2 częstość występowania hipoglikemii jest znacznie niższa niż w cukrzycy typu 1, co wynika głównie z możliwości stosowania leków, które nie wywołują hipoglikemii, takich jak metformina¹. Jednak u pacjentów leczonych insuliną lub pochodnymi sulfonylomocznika ryzyko hipoglikemii znacząco wzrasta Zobacz więcej: Czynniki ryzyka hipoglikemii w różnych populacjach pacjentów.

Częstość hipoglikemii w cukrzycy typu 2 wynosi około 35 epizodów na 100 pacjentolat¹. W kanadyjskim badaniu InHypo-DM, które obejmowało głównie pacjentów z cukrzycą typu 2 (83% badanych), ponad połowa respondentów (65,2%) zgłosiła co najmniej jeden epizod hipoglikemii, przy rocznej częstości wynoszącej 35,1 epizodu na osobę⁵. Badania obserwacyjne wskazują na 0,2-2,0 przypadków hospitalizacji lub wizyt w izbie przyjęć z powodu hipoglikemii na 100 pacjentolat, w zależności od stosowanego leczenia⁶.

Hipoglikemia w populacjach szczególnego ryzyka

Niektóre grupy pacjentów charakteryzują się szczególnie wysokim ryzykiem wystąpienia hipoglikemii. Pacjenci z zaawansowaną chorobą nerek cukrzycową znajdujący się na dializie stanowią jedną z takich grup. Badania wskazują, że 19,18% tych pacjentów doświadczyło co najmniej jednego epizodu hipoglikemii w ciągu roku przed rozpoczęciem dializy⁷.

W populacji ogólnej częstość występowania hipoglikemii jest znacznie niższa. Prawdziwa częstość występowania hipoglikemii z poziomem glukozy poniżej 50 mg/dl wynosi zazwyczaj 5-10% wśród osób zgłaszających objawy sugerujące hipoglikemię⁸. Guzy wydzielające insulinę stanowią rzadką, ale istotną przyczynę hipoglikemii, z roczną częstością występowania 1-2 przypadków na milion osób w Stanach Zjednoczonych⁹.

Różnice demograficzne i geograficzne

Badania epidemiologiczne nie wykazują znaczących różnic w częstości występowania hipoglikemii ze względu na płeć¹¹⁰. Również nie odnotowuje się różnic rasowych w występowaniu hipoglikemii¹⁰. Jednak w nigeryjskim badaniu ambulatoryjnych pacjentów z cukrzycą typu 2 częstość hipoglikemii wynosiła 35,2% i występowała głównie u mężczyzn (54,9%) oraz osób starszych (72,5%)¹¹.

Wiek stanowi istotny czynnik ryzyka. Pacjenci w podeszłym wieku są szczególnie narażeni na hipoglikemię. W badaniu wśród osób starszych z cukrzycą typu 2 częstość hipoglikemii wynosiła 21,7%¹². Dane z systemu ratownictwa medycznego w Kuwejcie wskazują na częstość ciężkiej hipoglikemii wynoszącej 11 na 100 000 wezwań¹³ Zobacz więcej: Obciążenie systemu opieki zdrowotnej przez hipoglikemię.

Wpływ na system opieki zdrowotnej

Hipoglikemia stanowi znaczące obciążenie dla systemu opieki zdrowotnej. Zgodnie z danymi z amerykańskiego Narodowego Systemu Elektronicznego Nadzoru Urazów, szacuje się, że rocznie występuje około 97 648 wizyt w izbách przyjęć z powodu hipoglikemii związanej z insuliną, przy czym prawie jedna trzecia (29,3%) kończy się hospitalizacją¹⁴. Badania wskazują również, że tylko około 5% ciężkich epizodów hipoglikemii kończy się wizytą w izbie przyjęć lub hospitalizacją¹⁵¹⁶.

Ogólna częstość hipoglikemii wśród wizyt w izbie przyjęć wynosi 16,51 na 1000 wizyt, przy ogólnej śmiertelności wynoszącej 0,91 na 1000 wizyt w izbie przyjęć¹⁷. Wśród pacjentów hospitalizowanych z cukrzycą 1,3% wszystkich hospitalizacji dotyczy hipoglikemii jako głównej diagnozy¹⁸. Te dane podkreślają znaczny wpływ hipoglikemii na funkcjonowanie systemu opieki zdrowotnej i konieczność skutecznych strategii zapobiegania temu powikłaniu.