Dlaczego bezpieczeństwo stosowania leków u dzieci jest tak ważne?
Dzieci różnią się od dorosłych nie tylko masą ciała, ale także sposobem wchłaniania, metabolizowania i wydalania leków1. Oznacza to, że substancje czynne mogą działać u nich inaczej – czasem silniej, a czasem słabiej. Dlatego stosowanie leków u najmłodszych pacjentów wymaga szczególnej ostrożności, a niektóre preparaty nie są w ogóle dopuszczone do stosowania w tej grupie wiekowej2.
Zakres stosowania tetrakainy u dzieci
Tetrakaina występuje w różnych preparatach – jako składnik czopków, maści, kremów i plastrów leczniczych. W przypadku większości z nich (czopki i maść, także w połączeniu z ruskogeniną) produkty są przeznaczone wyłącznie dla osób dorosłych i nie zaleca się ich stosowania u dzieci34.
Wyjątek stanowi plaster leczniczy zawierający tetrakainę i lidokainę, który może być stosowany do powierzchniowego znieczulenia skóry w związku z wkłuciem igły u dzieci powyżej 3. roku życia2. Pozostałe preparaty (np. kremy do znieczulenia miejscowego) są zarejestrowane tylko dla dorosłych5.
Warto podkreślić, że w ChPL niektórych leków z tetrakainą nie ma danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności stosowania u dzieci – w takich przypadkach nie należy ich stosować w tej grupie wiekowej.
- Preparaty z tetrakainą w postaci czopków i maści nie są przeznaczone dla dzieci – nie ma danych potwierdzających ich bezpieczeństwo i skuteczność w tej grupie wiekowej.
- Jedynie wybrane preparaty, jak plaster leczniczy z tetrakainą i lidokainą, mogą być używane u dzieci powyżej 3 lat, zgodnie z zaleceniami dotyczącymi wieku i drogi podania.
- Przed zastosowaniem jakiegokolwiek produktu z tetrakainą u dziecka należy sprawdzić, czy jest on dopuszczony do stosowania w danym wieku.
Dawkowanie tetrakainy u dzieci
W przypadku preparatów przeznaczonych dla dzieci (czyli plastra leczniczego z tetrakainą i lidokainą) dawkowanie powinno być zawsze dostosowane do wieku dziecka oraz konkretnego wskazania2.
- Plaster może być stosowany u dzieci powyżej 3 lat wyłącznie w celu znieczulenia powierzchniowego skóry przed wkłuciem igły.
- Nie należy przekraczać zalecanej liczby plastrów ani czasu aplikacji, aby uniknąć ryzyka działań niepożądanych związanych z nadmiernym wchłanianiem tetrakainy do organizmu1.
Dla innych postaci tetrakainy (czopki, maść, krem) nie ustalono dawkowania dla dzieci, ponieważ nie są one przeznaczone do stosowania w tej grupie wiekowej345.
Bezpieczeństwo stosowania tetrakainy u dzieci
Przy stosowaniu preparatów z tetrakainą u dzieci powyżej 3 lat (plaster leczniczy) należy zachować ostrożność, aby nie przekroczyć zalecanej dawki ani czasu kontaktu ze skórą1.
Należy pamiętać o możliwych reakcjach alergicznych, które mogą wystąpić częściej po tetrakainie niż po innych środkach znieczulających16. Ponadto, istnieje ryzyko rozwoju methemoglobinemii – zaburzenia, w którym krew gorzej transportuje tlen – zwłaszcza u dzieci z predyspozycjami7.
Stosowanie tetrakainy w okolicach oczu jest niewskazane ze względu na możliwość poważnego podrażnienia rogówki86. Plastra nie wolno także stosować na uszkodzoną skórę ani na błony śluzowe9.
- Reakcje alergiczne na tetrakainę mogą być groźne i występują częściej niż po innych podobnych lekach.
- Nie stosuj tetrakainy na błony śluzowe, uszkodzoną skórę ani w pobliżu oczu u dzieci.
- Plaster z tetrakainą i lidokainą może być używany wyłącznie zgodnie z zaleceniami – zarówno co do wieku dziecka, jak i sposobu użycia.
- Nie przekraczaj zalecanej liczby plastrów i czasu ich stosowania.
Podsumowanie: Tetrakaina u dzieci – tylko w wybranych przypadkach i z zachowaniem ostrożności
Tetrakaina, choć skuteczna w znieczulaniu miejscowym, nie jest przeznaczona do stosowania u dzieci w większości dostępnych postaci. Wyjątkiem jest plaster leczniczy z tetrakainą i lidokainą, który można stosować u dzieci powyżej 3 lat, wyłącznie w określonych wskazaniach. Brak jest danych potwierdzających bezpieczeństwo i skuteczność czopków, maści czy kremów z tetrakainą u dzieci, dlatego nie należy ich używać w tej grupie wiekowej. Dawkowanie i sposób użycia zawsze powinny być zgodne z zaleceniami, a każde odstępstwo może prowadzić do poważnych działań niepożądanych.
| Grupa wiekowa | Możliwość stosowania | Dawkowanie |
|---|---|---|
| Niemowlęta (0–1 rok) | Nie zaleca się | Brak danych |
| Dzieci (1–3 lata) | Nie zaleca się | Brak danych |
| Dzieci (powyżej 3 lat) | Możliwe (tylko plaster z tetrakainą i lidokainą) | Zgodnie z zaleceniami – tylko powierzchniowe znieczulenie skóry przed wkłuciem igły |
| Młodzież (≥12 lat) | Nie zaleca się stosowania innych postaci (czopki, maść, krem) | Brak danych |


















