REKLAMA

Ogólne zasady dawkowania sulfasalazyny

Sulfasalazyna jest dostępna w postaci tabletek powlekanych oraz tabletek dojelitowych, z których każda zawiera 500 mg substancji czynnej123. Lek ten podaje się doustnie, zwykle podczas posiłków, popijając szklanką wody. Tabletek nie wolno kruszyć ani łamać456.

Dawkowanie u dorosłych i osób starszych

  • W przypadku reumatoidalnego zapalenia stawów zazwyczaj stosuje się od 1 do 3 gramów sulfasalazyny na dobę, co odpowiada 2 do 6 tabletkom po 500 mg każda789.
  • Najczęściej zalecana dawka początkowa to 2 tabletki dwa razy dziennie (czyli 2 x 1000 mg), przy czym leczenie rozpoczyna się od mniejszych dawek i stopniowo je zwiększa zgodnie ze schematem:

    • Dzień 1-4: Rano 1 tabletka, wieczorem 2 tabletki
    • Dzień 5-8: Rano 1 tabletka, wieczorem 2 tabletki
    • Dzień 9 i następne: Rano 2 tabletki, wieczorem 2 tabletki
  • Jeśli po 2-3 miesiącach nie uzyskano oczekiwanego efektu, dawkę można zwiększyć maksymalnie do 3 gramów na dobę (czyli 6 tabletek po 500 mg)789.
Ważne: Tabletki sulfasalazyny należy zawsze połykać w całości i przyjmować podczas posiłków, popijając dużą ilością wody. Nieprawidłowe przyjmowanie może zmniejszyć skuteczność leczenia lub zwiększyć ryzyko działań niepożądanych. W trakcie leczenia zaleca się przyjmowanie odpowiedniej ilości płynów, aby zapobiegać tworzeniu się kamieni nerkowych46.

Dawkowanie w chorobach zapalnych jelit

W leczeniu chorób zapalnych jelit (takich jak wrzodziejące zapalenie jelita grubego i choroba Crohna) dawkowanie zależy od fazy choroby oraz indywidualnej tolerancji na lek101112.

  • Ostra faza choroby:

    • U dorosłych i osób starszych: w ciężkich zaostrzeniach stosuje się od 3 do 8 gramów na dobę (czyli od 6 do 16 tabletek po 500 mg), rozdzielonych na 3-4 dawki dziennie.
    • W łagodnych i umiarkowanych rzutach: 2 tabletki 3 do 4 razy na dobę (czyli 3 do 4 gramów na dobę).
  • Leczenie podtrzymujące:

    • Zalecana dawka podtrzymująca to 2 tabletki 2 do 3 razy na dobę (2 do 3 gramów na dobę).
    • Leczenie podtrzymujące powinno być długotrwałe i nieprzerywane, jeśli nie występują działania niepożądane.
    • W razie zaostrzenia choroby dawkę można zwiększyć do 2-4 tabletek 3-4 razy na dobę.

Dawkowanie sulfasalazyny w szczególnych grupach pacjentów

Dzieci i młodzież

  • Ostra faza choroby zapalnej jelit: 40-60 mg na kilogram masy ciała na dobę, w 3 do 6 dawkach podzielonych101112.
  • Leczenie podtrzymujące: 20-30 mg na kilogram masy ciała na dobę, również w 3 do 6 dawkach podzielonych1056.
  • Sulfasalazyna jest przeciwwskazana u dzieci poniżej 2. roku życia131415.

Pacjenci w podeszłym wieku

Zazwyczaj nie wymaga się modyfikacji dawki w tej grupie, lecz leczenie powinno być dostosowane indywidualnie, zwłaszcza u osób z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby789.

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek i wątroby

  • Sulfasalazyny nie należy stosować u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby, chyba że potencjalne korzyści przeważają nad ryzykiem161718.
  • W przypadku konieczności stosowania, zalecana jest szczególna ostrożność oraz regularne badania kontrolne (np. badania krwi i funkcji nerek oraz wątroby)19.

Kobiety w ciąży i karmiące piersią

Brak szczegółowych informacji o konieczności modyfikacji dawki w tej grupie w przedstawionych materiałach źródłowych. Decyzję o stosowaniu podejmuje lekarz indywidualnie.

Uwaga na ryzyko przedawkowania:

Maksymalna dawka dobowa i ostrzeżenia

  • W leczeniu reumatoidalnego zapalenia stawów nie należy przekraczać 3 g sulfasalazyny na dobę, czyli 6 tabletek po 500 mg789.
  • W ostrych zaostrzeniach chorób zapalnych jelit dawka może być wyższa, ale nie powinna przekraczać 8 g na dobę (16 tabletek po 500 mg), pod nadzorem lekarza101112.
  • Stosowanie dawek powyżej 70 mg/kg masy ciała na dobę może prowadzić do toksycznych stężeń leku we krwi161720.

Tabela podsumowująca dawkowanie sulfasalazyny

Grupa pacjentów Schemat dawkowania
Dorośli i osoby starsze (reumatoidalne zapalenie stawów) 1–3 g/dobę (2–6 tabletek po 500 mg), początkowo mniejsze dawki, stopniowo zwiększane
Dorośli i osoby starsze (choroby zapalne jelit – ostra faza) 3–8 g/dobę (6–16 tabletek po 500 mg) w 3–4 dawkach podzielonych
Dorośli i osoby starsze (leczenie podtrzymujące) 2 tabletek 2–3 razy dziennie (2–3 g/dobę)
Dzieci (ostra faza choroby zapalnej jelit) 40–60 mg/kg mc./dobę w 3–6 dawkach podzielonych
Dzieci (leczenie podtrzymujące) 20–30 mg/kg mc./dobę w 3–6 dawkach podzielonych
Dzieci poniżej 2. roku życia Przeciwwskazane
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek/wątroby Stosować tylko w razie konieczności i pod ścisłą kontrolą

Sulfasalazyna – dawkowanie wymaga indywidualnego podejścia

Dawkowanie sulfasalazyny zależy od wielu czynników, takich jak wiek pacjenta, rodzaj schorzenia, nasilenie objawów oraz ogólny stan zdrowia. Zarówno początkowe, jak i podtrzymujące dawki powinny być dostosowywane indywidualnie i modyfikowane w razie potrzeby. Szczególną ostrożność należy zachować u dzieci, osób starszych oraz pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby. Przekroczenie maksymalnych dawek może prowadzić do poważnych działań niepożądanych, dlatego zawsze należy przestrzegać zaleceń lekarza i monitorować reakcję organizmu na leczenie.

Pytania i odpowiedzi

Jak często należy przyjmować sulfasalazynę?

Najczęściej lek przyjmuje się 2 do 4 razy dziennie, w zależności od wskazania i nasilenia objawów.

Czy dzieci mogą przyjmować sulfasalazynę?

Tak, ale tylko powyżej 2. roku życia i według dawki ustalonej przez lekarza.

Jaka jest maksymalna dawka sulfasalazyny na dobę?

W leczeniu reumatoidalnego zapalenia stawów nie przekracza się 3 g na dobę, a w ostrych zaostrzeniach chorób jelit do 8 g na dobę.

Czy sulfasalazynę można przyjmować przy chorobach nerek lub wątroby?

Stosowanie jest niewskazane, chyba że lekarz uzna, że korzyści przeważają nad ryzykiem.

Czy można kruszyć lub dzielić tabletki sulfasalazyny?

Nie, tabletki należy połykać w całości, popijając wodą.

REKLAMA