Ogólne zasady dawkowania pioglitazonu

Pioglitazon jest dostępny w postaci tabletek, które należy przyjmować doustnie, raz na dobę, niezależnie od posiłków – można go zażywać zarówno podczas jedzenia, jak i między posiłkami. Zaleca się popicie tabletki szklanką wody123.

  • Leczenie pioglitazonem zazwyczaj rozpoczyna się od dawki 15 mg lub 30 mg raz dziennie123.
  • W razie potrzeby lekarz może zwiększyć dawkę do maksymalnej dobowej dawki 45 mg, również podawanej raz dziennie123.
  • W przypadku leczenia skojarzonego z insuliną, dotychczasowa dawka insuliny może być kontynuowana po rozpoczęciu terapii pioglitazonem. Jeśli jednak pojawią się objawy hipoglikemii (zbyt niskiego poziomu cukru), dawkę insuliny należy zmniejszyć123.

Leczenie pioglitazonem powinno być regularnie oceniane przez lekarza – szczególnie po 3 do 6 miesiącach od rozpoczęcia terapii, aby sprawdzić skuteczność leku i zdecydować, czy należy kontynuować jego stosowanie456.

Ważne dla pacjentów z chorobami nerek i wątroby:

  • Pioglitazon nie wymaga zmiany dawki u osób z łagodnymi lub umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny powyżej 4 ml/min).
  • Nie należy stosować pioglitazonu u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek lub u osób dializowanych – brak jest odpowiednich danych na temat bezpieczeństwa w tych grupach.
  • Pioglitazon jest przeciwwskazany u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby.

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Dzieci i młodzież

Nie określono bezpieczeństwa ani skuteczności stosowania pioglitazonu u osób poniżej 18. roku życia. Brak jest dostępnych danych, dlatego nie zaleca się stosowania pioglitazonu w tej grupie wiekowej789.

Pacjenci w podeszłym wieku

U osób starszych nie jest konieczna zmiana standardowej dawki pioglitazonu. Zaleca się jednak, aby leczenie zaczynać od najmniejszej dostępnej dawki i stopniowo ją zwiększać. Jest to szczególnie ważne, gdy pioglitazon stosowany jest razem z insuliną, ponieważ starsi pacjenci są bardziej narażeni na wystąpienie działań niepożądanych, takich jak obrzęki czy niewydolność serca123.

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

U osób z łagodnymi i umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny powyżej 4 ml/min) nie ma potrzeby zmiany dawki pioglitazonu123. Pioglitazon nie powinien być stosowany u pacjentów poddawanych dializom, ponieważ brak jest danych na temat jego bezpieczeństwa w tej grupie789.

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

Pioglitazon jest przeciwwskazany u osób z zaburzeniami czynności wątroby. Osoby z podwyższonymi wartościami enzymów wątrobowych nie powinny rozpoczynać leczenia tym lekiem789.

Kobiety w ciąży i karmiące piersią

Pioglitazon nie powinien być stosowany u kobiet w ciąży ani u matek karmiących piersią. Jeśli kobieta zajdzie w ciążę w trakcie terapii, powinna jak najszybciej przerwać przyjmowanie leku101112.

Bezpieczeństwo stosowania pioglitazonu:

  • Regularna kontrola masy ciała oraz badań laboratoryjnych (zwłaszcza wątroby) jest ważna podczas terapii pioglitazonem.
  • W przypadku pojawienia się niepokojących objawów, takich jak obrzęki, szybki przyrost masy ciała, duszność czy objawy niewydolności serca, należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza.
  • Lek może zwiększać ryzyko hipoglikemii, zwłaszcza jeśli stosowany jest razem z insuliną lub pochodnymi sulfonylomocznika.
  • U kobiet pioglitazon może zwiększać ryzyko złamań kości oraz wpływać na cykl miesiączkowy.

Dawkowanie w zależności od wskazania i leczenia skojarzonego

Pioglitazon może być stosowany jako jedyny lek lub w połączeniu z innymi lekami przeciwcukrzycowymi, takimi jak metformina, pochodne sulfonylomocznika, a także z insuliną. Schemat dawkowania nie zmienia się w zależności od wskazania – podstawowa zasada to rozpoczęcie leczenia od 15 mg lub 30 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia do 45 mg raz na dobę, niezależnie od tego, czy lek stosowany jest samodzielnie, czy w terapii skojarzonej123.

W przypadku leczenia złożonego, na przykład z metforminą (dostępne są preparaty łączące pioglitazon i metforminę), dawkowanie ustalane jest na podstawie obu składników. W takim przypadku najczęściej stosuje się jedną tabletkę zawierającą 15 mg pioglitazonu i 850 mg metforminy dwa razy dziennie (czyli 30 mg pioglitazonu i 1700 mg metforminy na dobę)13. Dawkę można dostosować w zależności od tolerancji i czynności nerek pacjenta.

Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania

Maksymalna dopuszczalna dawka pioglitazonu to 45 mg na dobę, niezależnie od tego, czy jest stosowany samodzielnie, czy w połączeniu z innymi lekami123. Przekroczenie tej dawki w badaniach klinicznych nie powodowało poważnych objawów, jednak zawsze należy stosować się do zaleceń lekarza i nie zwiększać dawki samodzielnie141516.

Ryzyko przedawkowania wzrasta, gdy pioglitazon stosowany jest razem z insuliną lub pochodnymi sulfonylomocznika, ponieważ może dojść do hipoglikemii (zbyt niskiego poziomu cukru we krwi)141516.

Podsumowanie: Pioglitazon – dawkowanie w różnych grupach pacjentów

Grupa pacjentów Schemat dawkowania
Dorośli 15 mg lub 30 mg raz na dobę; maksymalnie 45 mg raz na dobę
Dzieci i młodzież (poniżej 18 lat) Nie zaleca się stosowania
Osoby starsze Dawka jak u dorosłych; zaleca się ostrożność i rozpoczynanie od najniższej dawki, zwłaszcza przy terapii skojarzonej z insuliną
Pacjenci z łagodną lub umiarkowaną niewydolnością nerek (klirens kreatyniny > 4 ml/min) Nie jest konieczna modyfikacja dawki
Pacjenci dializowani Przeciwwskazane
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby Przeciwwskazane
Kobiety w ciąży i karmiące piersią Nie stosować

123789

Pytania i odpowiedzi

Jakie jest standardowe dawkowanie pioglitazonu u dorosłych?

Standardowo stosuje się 15 mg lub 30 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia do 45 mg raz na dobę.1

Czy trzeba zmieniać dawkę pioglitazonu u osób starszych?

Nie, ale zaleca się rozpoczynanie leczenia od najniższej dawki i stopniowe jej zwiększanie.1

Czy pioglitazon można stosować u dzieci?

Nie zaleca się stosowania pioglitazonu u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat.7

Jaka jest maksymalna dawka pioglitazonu na dobę?

Maksymalna dawka dobowa pioglitazonu to 45 mg.1

Czy pioglitazon można stosować przy problemach z wątrobą?

Nie, pioglitazon jest przeciwwskazany u osób z zaburzeniami czynności wątroby.7