Ogólne zasady dawkowania pentoksyfiliny

Pentoksyfilina jest dostępna w różnych postaciach i dawkach, co pozwala na dopasowanie leczenia do potrzeb pacjenta. Najczęściej stosuje się ją doustnie w postaci tabletek powlekanych lub o przedłużonym uwalnianiu, a także dożylnie w formie wlewu lub koncentratu do infuzji. Sposób dawkowania zależy od wybranej postaci, drogi podania oraz indywidualnych uwarunkowań zdrowotnych pacjenta.

Tabletki drażowane 100 mg

  • Początkowo zaleca się dawkę 200 mg (2 tabletki) trzy razy dziennie przez pierwszy tydzień leczenia1.
  • W przypadku wystąpienia działań niepożądanych lub obniżenia ciśnienia krwi dawkę można zmniejszyć do 100 mg trzy razy dziennie1.
  • W leczeniu długotrwałym zalecana dawka to 100 mg trzy razy dziennie1.

Tabletki o przedłużonym uwalnianiu 400 mg

  • Standardowa dawka to 1 tabletka (400 mg) dwa lub trzy razy dziennie23.
  • Tabletki należy przyjmować po posiłku, popijając odpowiednią ilością wody4.

Tabletki o przedłużonym uwalnianiu 600 mg

  • Zalecana dawka to 1 tabletka (600 mg) jeden lub dwa razy na dobę567.
  • Tabletki przyjmuje się podczas jedzenia lub tuż po nim, popijając wodą5.
  • Tabletki należy przyjmować o tej samej porze dnia8.

Tabletki o przedłużonym uwalnianiu 600 mg (inne preparaty)

  • Możliwe jest stosowanie 1200 mg pentoksyfiliny na dobę (2 tabletki po 600 mg, rano i wieczorem)9.
  • Tabletki przyjmuje się po posiłku, popijając dużą ilością wody9.

Dożylne wlewy i koncentraty do infuzji

  • Standardowa dawka dla dorosłych to 100 do 600 mg na dobę w 1 lub 2 dawkach podzielonych, rozcieńczonych w 100–500 ml roztworu do infuzji1011.
  • Wlew powinien być podawany z szybkością 100 mg pentoksyfiliny na 60 minut10.
  • W cięższych przypadkach możliwe jest zastosowanie ciągłego, 24-godzinnego wlewu, obliczanego na podstawie masy ciała pacjenta10.
  • Nie należy przekraczać dobowej dawki 1200 mg, niezależnie od drogi podania10.
Ważne: Dawkowanie pentoksyfiliny zawsze powinno być dostosowane do indywidualnych potrzeb pacjenta, szczególnie u osób z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby. Zbyt wysoka dawka może zwiększać ryzyko działań niepożądanych, takich jak spadek ciśnienia, zaburzenia rytmu serca czy objawy ze strony układu pokarmowego. W razie wątpliwości lub wystąpienia niepokojących objawów należy niezwłocznie skonsultować się z lekarzem1102.

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Dzieci i młodzież

  • Pentoksyfilina nie jest zalecana u dzieci i młodzieży ze względu na brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności141235.

Pacjenci w podeszłym wieku

  • Nie ma szczególnych zaleceń dotyczących zmiany dawkowania wyłącznie ze względu na wiek, ale należy zwrócić uwagę na ewentualne choroby współistniejące, zwłaszcza niewydolność nerek lub wątroby, które wymagają dostosowania dawki12.

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

Kobiety w ciąży i karmiące piersią

  • Stosowanie pentoksyfiliny w ciąży i podczas karmienia piersią powinno być rozważone wyłącznie wtedy, gdy korzyści przewyższają ryzyko. Lekarz decyduje o ewentualnym zastosowaniu substancji w tych grupach21011.
Uwaga na dawkowanie u osób z niewydolnością nerek i wątroby:

  • Osoby z niewydolnością nerek (klirens kreatyniny < 30 ml/min) powinny otrzymywać zmniejszoną dawkę pentoksyfiliny, zwykle 50–70% standardowej dawki11011.
  • W przypadku ciężkiej niewydolności wątroby dawka również musi być obniżona, a ostateczna decyzja należy do lekarza23.
  • Dawkowanie zawsze powinno być ustalane indywidualnie, a pacjenci powinni być pod stałą kontrolą, zwłaszcza na początku leczenia.

Maksymalna dawka dobowa i ostrzeżenia dotyczące przedawkowania

  • Maksymalna dawka pentoksyfiliny nie powinna przekraczać 1200 mg na dobę, niezależnie od drogi podania17910.
  • Przekroczenie tej dawki może prowadzić do poważnych działań niepożądanych, takich jak nudności, zawroty głowy, spadek ciśnienia, zaburzenia rytmu serca, drgawki lub krwawienia z przewodu pokarmowego1819.
  • W przypadku przedawkowania należy niezwłocznie zgłosić się po pomoc medyczną. Leczenie polega na płukaniu żołądka, podaniu węgla aktywnego oraz leczeniu objawowym1819.

Pentoksyfilina – dawkowanie w pigułce

Grupa pacjentów Schemat dawkowania
Dorośli (tabletki 100 mg) 200 mg (2 tabletki) 3x/dobę na początku, potem 100 mg 3x/dobę
Dorośli (tabletki o przedłużonym uwalnianiu 400 mg) 1 tabletka 2-3x/dobę
Dorośli (tabletki o przedłużonym uwalnianiu 600 mg) 1 tabletka 1-2x/dobę
Dorośli (wlew dożylny) 100–600 mg/dobę w 1–2 dawkach podzielonych; maks. 1200 mg/dobę
Dzieci i młodzież Nie zaleca się stosowania
Osoby starsze Dawkowanie jak u dorosłych, z uwzględnieniem chorób współistniejących
Pacjenci z niewydolnością nerek 50–70% standardowej dawki
Pacjenci z niewydolnością wątroby Dawka ustalana indywidualnie, zwykle zmniejszona
Kobiety w ciąży i karmiące Stosowanie tylko w wyjątkowych sytuacjach, decyzja lekarza

Pytania i odpowiedzi

Jak często przyjmować pentoksyfilinę?

Najczęściej pentoksyfilinę przyjmuje się 2 lub 3 razy na dobę, w zależności od postaci leku i zaleceń lekarza.12

Czy pentoksyfilinę można stosować u dzieci?

Nie zaleca się stosowania pentoksyfiliny u dzieci i młodzieży ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa.34

Jakie są zalecenia dla osób z niewydolnością nerek?

U osób z klirensem kreatyniny poniżej 30 ml/min dawkę pentoksyfiliny należy zmniejszyć do 50–70% standardowej dawki.56

Czy można przekroczyć 1200 mg pentoksyfiliny na dobę?

Nie. Maksymalna dawka dobowa pentoksyfiliny nie powinna przekraczać 1200 mg, niezależnie od drogi podania.78

Jak przyjmować pentoksyfilinę w tabletkach o przedłużonym uwalnianiu?

Tabletki należy połykać w całości, najlepiej podczas jedzenia lub tuż po posiłku, popijając wodą.910