Jak działa okryplazmina?

Okryplazmina należy do grupy leków okulistycznych i jest okrojoną formą ludzkiej plazminy, produkowaną metodą rekombinacji DNA1. Jej działanie polega na rozpuszczaniu określonych białek (takich jak laminina, fibronektyna czy kolagen) w ciele szklistym oka oraz w przestrzeni pomiędzy ciałem szklistym a siatkówką2. Dzięki temu okryplazmina umożliwia oddzielenie ciała szklistego od siatkówki w okolicy plamki, co ma kluczowe znaczenie w leczeniu nieprawidłowych zrostów powodujących zaburzenia widzenia2.

Wskazania do stosowania okryplazminy

Wskazania u dorosłych

Okryplazmina jest przeznaczona do stosowania u dorosłych pacjentów. Podaje się ją w postaci wstrzyknięcia do ciała szklistego oka. Głównym wskazaniem do jej użycia jest:

  • Leczenie trakcji szklistkowo-plamkowej (VMT, vitreomacular traction) – jest to stan, w którym ciało szkliste zbyt mocno przylega do siatkówki w okolicy plamki, co może prowadzić do zaburzeń widzenia3.
  • Leczenie trakcji szklistkowo-plamkowej z towarzyszącym otworem w plamce o średnicy mniejszej lub równej 400 mikronów – obecność niewielkiego otworu w plamce dodatkowo pogarsza widzenie i może prowadzić do poważniejszych powikłań3.

Nie zaleca się stosowania okryplazminy u pacjentów z dużymi otworami w plamce (powyżej 400 mikronów), wysoką krótkowzrocznością, po przebytych operacjach oka lub w przypadku innych poważnych schorzeń oczu, takich jak retinopatia cukrzycowa czy zwyrodnienie plamki związane z wiekiem4.

Ważne:

  • Okryplazmina jest podawana wyłącznie przez wykwalifikowanego okulistę, bezpośrednio do oka, w warunkach aseptycznych5.
  • Po zabiegu konieczna jest obserwacja pacjenta pod kątem możliwych działań niepożądanych, takich jak zakażenie czy wzrost ciśnienia w oku5.
  • Nie należy podawać leku jednocześnie do obu oczu ani wielokrotnie do tego samego oka, ponieważ nie zbadano bezpieczeństwa takich procedur6.
  • Wskazania do stosowania mogą być ograniczone w przypadku współistniejących chorób oczu – decyzję o leczeniu podejmuje lekarz na podstawie indywidualnej oceny stanu oka4.

Wskazania u dzieci i młodzieży

Stosowanie okryplazminy u dzieci i młodzieży nie jest zalecane. Europejska Agencja Leków zwolniła producenta z obowiązku dostarczania wyników badań dla tej grupy wiekowej w leczeniu trakcji szklistkowo-plamkowej, zarówno z otworem w plamce, jak i bez niego7.

  • Badania przeprowadzone u dzieci w wieku od 0 do 16 lat nie wykazały korzyści z zastosowania okryplazminy jako leczenia wspomagającego podczas operacji witrektomii8.
  • Nie zaleca się stosowania okryplazminy u dzieci w celu zapobiegania oddzieleniu lub przemieszczeniu ciała szklistego9.

Specjalne grupy pacjentów

W ChPL nie zawarto szczegółowych wytycznych dotyczących stosowania okryplazminy u osób starszych czy pacjentów z niewydolnością nerek. Zawsze jednak lekarz podejmuje decyzję o leczeniu, biorąc pod uwagę indywidualny stan zdrowia pacjenta i możliwe przeciwwskazania4.

Wskazanie Dorośli Dzieci > 12 lat Dzieci < 12 lat Osoby starsze Pacjenci z niewydolnością nerek
Trakcja szklistkowo-plamkowa (VMT) Tak Nie Nie Tak Brak danych
Trakcja szklistkowo-plamkowa z otworem w plamce ≤ 400 mikronów Tak Nie Nie Tak Brak danych
Wskazówki dotyczące bezpieczeństwa stosowania okryplazminy:

  • Nie zaleca się stosowania okryplazminy u pacjentów z określonymi chorobami oczu (np. duże otwory w plamce, wysoką krótkowzroczność, poważne powikłania po operacjach oka, niektóre typy retinopatii)4.
  • Nie badano skuteczności i bezpieczeństwa leku w przypadku podawania do obu oczu jednocześnie lub wielokrotnego podawania do tego samego oka6.
  • Bezpieczeństwo i skuteczność stosowania okryplazminy w połączeniu z innymi lekami podawanymi do oka (np. inhibitory VEGF) nie zostały ocenione4.
  • Pacjenci powinni być poinformowani o konieczności natychmiastowego zgłaszania wszelkich nowych lub nasilających się objawów dotyczących wzroku5.

Okryplazmina – nowoczesna opcja leczenia schorzeń plamki u dorosłych

Okryplazmina stanowi innowacyjne rozwiązanie dla dorosłych z trakcją szklistkowo-plamkową, szczególnie gdy problemowi towarzyszy niewielki otwór w plamce. Dzięki jej działaniu można uniknąć bardziej inwazyjnych zabiegów, takich jak witrektomia, a skuteczność leku potwierdzają badania kliniczne10. Wskazania do stosowania okryplazminy są jednak ściśle określone i nie obejmują dzieci ani młodzieży. Bezpieczeństwo terapii zależy od właściwej kwalifikacji pacjenta oraz monitorowania po zabiegu. Jeśli pojawiają się wątpliwości dotyczące możliwości leczenia, zawsze należy omówić je z lekarzem prowadzącym.

Pytania i odpowiedzi

W jakim celu stosuje się okryplazminę?

Okryplazmina jest stosowana u dorosłych w leczeniu trakcji szklistkowo-plamkowej, także jeśli towarzyszy jej niewielki otwór w plamce1.

Czy okryplazminę można stosować u dzieci?

Nie, stosowanie okryplazminy u dzieci i młodzieży nie jest zalecane ze względu na brak potwierdzonej skuteczności i bezpieczeństwa2.

Czy okryplazminę można podawać do obu oczu jednocześnie?

Nie zaleca się jednoczesnego podawania okryplazminy do obu oczu, ponieważ nie zbadano bezpieczeństwa takiego postępowania3.

Jakie są przeciwwskazania do stosowania okryplazminy?

Przeciwwskazaniami są m.in. duże otwory w plamce, wysoka krótkowzroczność, niektóre schorzenia siatkówki oraz wcześniejsze operacje oka4.