Leki bez recepty (OTC)
Leki na receptę (RX)
Suplementy diety
Wyroby medyczne
Środki spożywcze
Poradniki
Schorzenia
Substancje czynne
Interakcje
Porady
Kalkulatory
Badania kliniczneOgólne zasady dawkowania memantyny
Memantyna jest stosowana u dorosłych w leczeniu umiarkowanej lub ciężkiej choroby Alzheimera. Lek dostępny jest w postaci tabletek powlekanych o różnych mocach (np. 5 mg, 10 mg, 15 mg, 20 mg) oraz jako roztwór doustny. Standardowo lek przyjmuje się raz na dobę, o stałej porze, z posiłkiem lub niezależnie od posiłków12345678910.
Standardowa dawka i schemat zwiększania
- Zalecana dawka podtrzymująca dla dorosłych to 20 mg na dobę11121314151617181920.
- Aby ograniczyć działania niepożądane, dawkę zwiększa się stopniowo – zwykle co tydzień o 5 mg, aż do osiągnięcia pełnej dawki11121314151617181920.
- Typowy schemat tygodniowy (dla tabletek i roztworu doustnego):
- 1. tydzień: 5 mg (lub 0,5 ml roztworu – 5 mg) raz na dobę
- 2. tydzień: 10 mg (lub 1 ml roztworu – 10 mg) raz na dobę
- 3. tydzień: 15 mg (lub 1,5 ml roztworu – 15 mg) raz na dobę
- Od 4. tygodnia: 20 mg (lub 2 ml roztworu – 20 mg) raz na dobę
- Tabletki o mocy 20 mg przeznaczone są do stosowania wyłącznie jako dawka podtrzymująca2117.
Ważne dla bezpieczeństwa:
- Przyjmowanie memantyny powinno odbywać się zawsze pod opieką osoby sprawującej nadzór nad pacjentem12.
- Lekarz regularnie ocenia skuteczność i tolerancję leczenia, zwłaszcza w pierwszych trzech miesiącach12.
- Leczenie można przerwać, jeśli nie przynosi efektu lub pojawią się działania niepożądane12.
- Nie należy samodzielnie zmieniać dawkowania leku1.
Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów
Dzieci i młodzież
- Bezpieczeństwo i skuteczność memantyny u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat nie zostały określone – nie zaleca się stosowania w tej grupie wiekowej22232425262127282930.
Osoby w podeszłym wieku
- Standardowa dawka podtrzymująca wynosi 20 mg na dobę – nie wymaga modyfikacji tylko ze względu na wiek31323334262135363738.
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek
- Nieznaczne zaburzenia (klirens kreatyniny 50–80 ml/min): brak potrzeby modyfikacji dawki31322434262135363738.
- Umiarkowane zaburzenia (klirens kreatyniny 30–49 ml/min): dawka dobowa powinna wynosić 10 mg. Jeśli po minimum 7 dniach leczenie jest dobrze tolerowane, można zwiększyć do 20 mg na dobę31322434263935363738.
- Ciężkie zaburzenia (klirens kreatyniny 5–29 ml/min): dawka dobowa wynosi 10 mg31322434263935363738.
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby
- Nieznaczne lub umiarkowane zaburzenia (stopień A i B w skali Child-Pugh): nie jest konieczna zmiana dawki22232425403927282930.
- Ciężkie zaburzenia: nie zaleca się stosowania memantyny – brak danych o bezpieczeństwie i skuteczności22232425403927282930.
Kobiety w ciąży i karmiące piersią
- Nie ma wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania memantyny w ciąży i podczas karmienia piersią – dlatego nie zaleca się jej stosowania w tych okresach22232425403927282930.
O czym jeszcze pamiętać stosując memantynę?
- Nie należy stosować leku, jeśli pacjent ma uczulenie na memantynę lub którykolwiek ze składników pomocniczych4142.
- W przypadku zaburzeń czynności nerek lub wątroby lekarz indywidualnie dobierze dawkę leku3132.
- Niektóre postacie leku zawierają dodatkowe substancje, takie jak laktoza czy sorbitol – należy sprawdzić skład, jeśli występują nietolerancje2743.
- Memantyny nie należy stosować równocześnie z innymi lekami działającymi na te same receptory (np. amantadyna, ketamina, dekstrometorfan)4445.
Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania
- Maksymalna dawka dobowa memantyny to 20 mg, niezależnie od postaci leku i drogi podania11121314151617181920.
- Przedawkowanie może prowadzić do objawów takich jak zmęczenie, osłabienie, biegunka, senność, zawroty głowy, pobudzenie, omamy czy nawet śpiączka46474849505152535455.
- W razie przedawkowania należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem – nie ma specyficznego antidotum, leczenie polega na usunięciu leku z organizmu i leczeniu objawowym46474849505152535455.
Podsumowanie dawkowania memantyny w różnych grupach pacjentów
| Grupa pacjentów | Schemat dawkowania |
|---|---|
| Dorośli | Standardowe zwiększanie: od 5 mg do 20 mg na dobę w ciągu 3 tygodni; dawka podtrzymująca 20 mg raz dziennie11121314151617181920 |
| Dzieci i młodzież (<18 lat) | Nie zaleca się stosowania – brak danych o bezpieczeństwie i skuteczności22232425262127282930 |
| Osoby starsze | Jak u dorosłych – dawka podtrzymująca 20 mg na dobę31323334262135363738 |
| Pacjenci z łagodną niewydolnością nerek | Bez zmian – dawka jak u dorosłych31322434262135363738 |
| Pacjenci z umiarkowaną niewydolnością nerek | 10 mg na dobę; po minimum 7 dniach tolerancji możliwe zwiększenie do 20 mg31322434263935363738 |
| Pacjenci z ciężką niewydolnością nerek | 10 mg na dobę31322434263935363738 |
| Pacjenci z łagodną/umiarkowaną niewydolnością wątroby | Bez zmian – dawka jak u dorosłych22232425403927282930 |
| Pacjenci z ciężką niewydolnością wątroby | Nie zaleca się stosowania22232425403927282930 |
Memantyna – indywidualizacja leczenia i bezpieczeństwo
Dawkowanie memantyny jest ściśle określone i powinno być zawsze dostosowane do potrzeb pacjenta, z uwzględnieniem wieku, sprawności nerek i wątroby oraz innych czynników zdrowotnych. Stopniowe zwiększanie dawki pozwala na zmniejszenie ryzyka działań niepożądanych, a regularna kontrola skuteczności i tolerancji terapii zapewnia jej bezpieczeństwo12345678910. Prawidłowe stosowanie leku, zgodnie z zaleceniami lekarza, to klucz do uzyskania najlepszych efektów terapii i minimalizacji ryzyka powikłań.